Slimme voerinkoop beperkt voerkosten en risico’s

In het noorden zijn bijproducten gemiddeld duurder. Door slim in te kopen verlaagt Cars Huisman voerkosten en hij beperkt risico’s.Het is goed varkens houden in het noorden van Nederland, met volop ruimte en een lage besmettingsdruk. Ook vleesvarkenshouder Cars Huisman boert hier prima. Huisman heeft twee locaties in Finsterwolde, waarvan één in familieverband en één in Duitsland. Toch ervaart hij wel één nadeel: bijproducten zijn er gemiddeld wat duurder dan in het oosten of zuiden. “En sommige producten zijn niet beschikbaar omdat de leverancier ze logistiek niet gunstig kan inplannen. Dat is vooral het geval met producten voor de voormenger.”Zes bijproducten en vier enkelvoudige grondstoffenIn totaal voert Huisman zes bijproducten en vier enkelvoudige grondstoffen, aangevuld met enkele procenten kernbrok. Op één locatie staat een voormenger waarmee hij vaste producten (bijvoorbeeld frites) kan opmengen en verdelen over de locaties.Zelf voer maken bevalt hem prima. “Het geeft meer mogelijkheden om met voer te sturen en geeft grip op de kwaliteit.” Ook kan hij een deel van het eigen geproduceerde graan op deze manier tot waarde brengen. _{Tekst gaat door onder de foto}Een deel van het graan is van de eigen 200 hectare akkerbouw. Huisman koopt ook een aanzienlijk deel gerst en tarwe aan. - Foto's: Hans BanusVerlagen van de voerkostenBelangrijk is het verlagen van de voerkosten; in totaal rekent de varkenshouder over 2020 met € 0,57 aan voerkosten per kilo groei. Dat is exclusief btw en inclusief kosten voor transport en mengen. Deze voerkosten zijn voor het noorden scherp; in het zuiden zou het bedrijf met deze omvang zo 3 cent minder kwijt zijn.Langere tijd vastzettenGezien de grote hoeveelheden grondstoffen is het inkoopbeleid medebepalend voor het financiële rendement. Prijzen voor soja worden zoveel mogelijk voor een langere tijd vastgezet. Door dit spel goed te spelen kan hij de risico’s spreiden en het voer per saldo voor een lagere prijs inkopen dan volgens dagprijzen. “Met name bij soja is veel te halen bij voorkoop. Bij granen ligt dat anders vanwege het kwaliteitsaspect. Het moet goed zijn afgestorven en soms is eigen opslag nodig omdat het anders niet beschikbaar is.”_{Tekst gaat door onder de foto}Op alle drie de locaties krijgen de varkens hetzelfde rantsoen. Ook de voerinstallaties zijn nagenoeg gelijk.VoerinkoopalarmHuisman baseert zijn beslissing op een aantal bronnen. Naast de vakmedia, nieuwsdiensten en leveranciers is sinds enkele jaren Voerinkoopalarm van voeradviseur Steen Jakobsen een belangrijke bron; het is een nieuwsbulletin dat hem dagelijks van marktinformatie en advies voorziet. Toch vaart hij zeker niet blind op anderen. “Ik heb inmiddels wel jaren ervaring en ik spiegel de informatie aan mijn eigen gevoel. Uiteindelijk moet ik zelf de beslissing nemen.”De mondiale grondstoffenmarkt is een combinatie van feiten en emoties, waarbij tientallen of misschien wel honderden factoren bepalend zijn voor de prijzen en stemming. Met zijn ervaring heeft Huisman ook best wat zicht gekregen op hoe het systeem werkt. Wij hebben de grondstof echt nodig; een speculant wil alleen winst makenEen gouden regel is bijvoorbeeld dat als prijzen tijdens de oogst stijgen, dat ook nadien blijft gebeuren. En oppassen als speculanten massaal instappen. “Die zitten er juist heel vaak naast.” Dat is volgens hem ook een groot verschil met een varkenshouder. “Wij hebben de grondstof echt nodig; een speculant wil alleen winst maken.”_{Tekst gaat door onder de foto’s}
Cars Huisman (51) houdt varkens op drie locaties waarvan één in Duitsland. Eén locatie is Beter Leven; ook doet hij mee aan een concept voor de Zweedse markt.De varkens krijgen een rantsoen bestaande uit een paar procent kern met losse grondstoffen en een aantal vaste bijproducten.Grondstoffenmarkt geëxplodeerdOver de jaren heen heeft Huisman regelmatig momenten gehad dat er druk zat op de grondstoffenmarkt. “De meeste keren is de inkoop goed gegaan, een enkele keer had ik beter anders kunnen doen. Achteraf is dat altijd gemakkelijk praten.”Een van de spannendste perioden is die van dit moment, nu de grondstoffenmarkt in een korte tijd is geëxplodeerd. Van Jakobsen kreeg hij het advies om soja in augustus vast te zetten. Het gaat om 1.300 ton voor € 33,80 per 100 kilo tot aan oktober 2021. “Ik had dat zelf niet gedaan maar is een goede keuze geweest. Net als de meeste mensen had ik een kleine stijging wel voorzien, maar niet wat er nu gebeurt.” Ook de granen zijn op deze manier voor een lange periode vastgelegd. “Wel nét iets te laat. Voor gerst betaal ik nu € 20,50 per 100 kilo tot en met eind april van dit jaar. Ik had het ook enkele maanden eerder voor € 18 kunnen vastleggen, en ook voor een langere termijn. Maar het is nog steeds een mooie koop.” Overigens is een advies om risico’s te spreiden; afhankelijk van de marktontwikkeling wordt de grondstof dan in drie of vier keer vastgelegd._{Tekst gaat door onder de foto’s}
Werken met veel grondstoffen en bijproducten betekent zicht houden op de kwaliteit, waaronder de werkelijke drogestof.Huisman wil zich richten op betere posities bij de aankoop van bijproducten, door het maken van langdurige afspraken.Herkomst en kwaliteitNiet alleen de prijs vindt hij belangrijk, maar ook de herkomst en daarmee de kwaliteit. De ondernemer is daar zeer kritisch op; zo kan hij op het eigen bedrijf de granen schonen. Aspecten als vochtgehalte en hectolitergewicht zijn belangrijke indicatoren, maar ook het teeltgebied en de klimaatomstandigheden tijdens de groei en de oogst.Werken aan lage voerkosten blijft de komende tijd belangrijk. Huisman wil zich richten op betere posities bij de aankoop van bijproducten, die toch een aanzienlijk deel van het rantsoen uitmaken. “De bijproducten koop ik wel op dagprijzen, maar ik wil meer naar langdurige afspraken over hoeveelheid en kwaliteit.” Cars Huisman in Finsterwolde (Gr.)3 locaties met vleesvarkens
200 hectare akkerbouw
150 hectare graan voor eigen gebruik
57 cent voerkosten per kilo groei
6 bijproducten
4 droge enkelvoudige grondstoffen
4 % maximaal aandeel kern