Hitte en dieren in de wei: zo bescherm je jouw kudde
In korte tijd krijgen we opnieuw te maken met een warme periode waarin de temperaturen oplopen tot 30 graden. Dieren in de wei hebben bij deze omstandigheden extra aandacht nodig.
In warme zomers maken koeien dankbaar gebruik van schaduw onder bomen en hagen. Steeds meer veehouders planten bomen en struiken aan om gezondheid en dierenwelzijn te verbeteren. Bij extreme hitte helpt schaduw veel om melkverlies te verminderen. - Foto: Jan Willem Schouten
Als veehouder ben je wettelijk verplicht om je dieren te beschermen tegen extreme hitte, om hittestress te voorkomen. Dieren in de wei moeten bij uitzonderlijke weersomstandigheden, zoals hoge temperaturen en luchtvochtigheid, voldoende bescherming krijgen. De NVWA let bij warm weer op het volgende: beschikken de dieren over voldoende drinkwater en kunnen ze schaduw opzoeken? Is dit niet het geval, dan kan de veehouder een boete krijgen. Voor paarden, koeien en schapen heeft de NVWA drempelwaarden vastgesteld voor temperatuur in combinatie met de luchtvochtigheid. De Gezondheidsdienst voor Dieren (GD) monitort deze waarden en geeft hittestress-indicaties per diersoort af.
Symptomen hittestress bij dieren
De NVWA ziet toe op het dierenwelzijn en wijst op de volgende symptomen van hittestress:
- Zwaar en sneller ademen, vaak met de bek open. De buik beweegt zichtbaar mee.
- Kwijlen, zweten of trillen.
- Coördinatieverlies (bijvoorbeeld zwalken).
- Onrust in de kudde.
- Lusteloosheid; dieren reageren niet of nauwelijks op hun omgeving.
Merk je een of meerdere symptomen op? GD adviseert het volgende: Zorg direct voor verkoeling, breng het dier naar een schaduwrijke plek en geef extra water. Raadpleeg altijd een dierenarts als je twijfelt over het welzijn van het dier.
Lees ook: Bij 30 graden verdubbelt vochtbehoefte van kalf - Boerderij
Beschutting en verkoeling
Staan je dieren overdag in de wei en kunnen ze niet terug naar een goed geventileerde stal? Als er geen bomen of natuurlijke schaduwplekken zijn, maak dan gebruik van mobiele schaduwdoeken, parasols of tijdelijke afdakjes. Geef regelmatig extra water; plaats meerdere drinkbakken verspreid in het weiland, zodat elk dier makkelijk kan drinken. Zorg daarnaast voor toegang tot koelere delen van de wei.
Lees ook: Hitte op het land: slim beregenen en gewassen beschermen - Boerderij
Hitteprotocol veetransport
Dieren verplaatsen met warm weer mag niet zomaar. Voor transport van dieren treedt een hitteprotocol in werking vanaf 27 graden. Het vee wordt dan zoveel mogelijk vervoerd op de koelere momenten van de dag. Bij temperaturen boven de 35 graden mag er helemaal geen transport meer plaatsvinden. Vanaf volgend jaar wordt de drempel verlaagd en is transport boven de 30 graden niet meer toegestaan. Bij NVWA-controles op transport tijdens warm weer is de beschikbaarheid van drinkwater een belangrijk aandachtspunt.
