Siem Jan Schenk: water is niet rechts of links

De Commissie-Boelhouwer adviseert om de geborgde zetels in de besturen van de waterschappen af te schaffen. Moeten we echt niet doen, zegt Siem Jan Schenk die op zo’n zetel zit in het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. “In dat geval gaat veel praktische landbouwkennis verloren.”De discussie over de zin en onzin van de geborgde zetels in de besturen van de waterschappen is wel vaker opgelaaid. Siem Jan Schenk schrikt daarom niet van het advies van de Commissie-Boelhouwer om die speciale zetels maar af te schaffen. Het is een advies en geen besluit, zegt hij. “Maar enige zorgen heb ik natuurlijk wel. Het zou dom zijn om de geborgde zetels te laten verdwijnen. Dan gaat automatisch veel landbouwkennis verloren en dreigt de landbouw overgeleverd te worden aan de waan van de dag. Moeten we dus echt niet doen.”LTO-bestuurder en oud-melkveehouderVoormalig LTO-bestuurder en oud-melkveehouder Schenk (65) – hij heeft zijn bedrijf twee jaar geleden overgedragen aan zijn zoon – zit op zo’n geborgde landbouwzetel. Hij is lid van het bestuur van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier en zit als heemraad in het dagelijks bestuur. Dit waterschap heeft dertig bestuursleden, van wie zeven op een geborgde zetel zitten; drie voor de landbouw, drie voor het bedrijfsleven en een voor de natuur. “Deze sectoren hebben grote belangen bij een goed watersysteem en betalen fors mee. Boeren voeren ook nog eens het grootste deel van het onderhoud van het watersysteem uit. Terecht dat ze via de geborgde zetels invloed hebben. En houden.”Elke dag maak ik gebruik van de kennis die ik als melkveehouder heb opgedaan met waterbeheerSinds 2015 is Schenk bestuurlijk actief in het Noord-Hollandse hoogheemraadschap. “Ik ben overigens geen belangenbehartiger voor de boeren. Ik zie het als mijn taak om de landbouw goed te positioneren in het waterschap. Maar ik vergeet natuurlijk nooit waar ik vandaan kom. Elke dag maak ik gebruik van de kennis die ik als melkveehouder heb opgedaan met waterbeheer. Daar profiteren de drieduizend boeren in ons werkgebied van, mag ik hopen.”Voormalig LTO-bestuurder en oud-melkveehouder Schenk (65) zit op een geborgde zetel in het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier. Foto: Lex SalverdaAls voorzitter van LTO Noord was Schenk een van de initiatiefnemers van de Deltaprogramma Agrarisch Waterbeheer. Als waterschapsbestuurder voert hij maatregelen uit die in dat programma staan. “In ons waterschap gaat het om maar liefst honderd maatregelen. Bodembescherming, minder afspoeling van erven, tegengaan van inklinking van veengronden, noem maar op. Veel boeren zijn daar actief bij betrokken.” Die praktische kennis is nodig om de juiste besluiten te nemenZijn hoogheemraad heeft recent een zogeheten watersysteemstudie uitgevoerd. “We hebben in beeld waar als gevolg van de klimaatverandering watertekorten dreigen en waar mogelijk wateroverlast ontstaat. Daar komen maatregelen uit voort die ervoor moeten zorgen dat de boeren komende decennia hun bedrijf kunnen voortzetten.” Hij wil niet zeggen dat dit allemaal te danken is aan de ‘geborgde’ landbouwbestuurders, maar toch. “Wij weten uit ervaring waar boeren tegenaan lopen als er te weinig of te veel water in het systeem zit. Die praktische kennis is nodig om de juiste besluiten te nemen.”Boeren actief in politieke partijenEr zijn nog 21 waterschappen in Nederland. Als de geborgde zetels verdwijnen dan vreest Schenk voor de volgende stap. “We krijgen onmiddellijk de discussie over de regie. Mogelijk komt het waterbeheer dan onder de provincie te vallen. Als dat gebeurt, delft de landbouw het onderspit.” Commissie-Boelhouwer pleit voor afschaffing van de geborgde zetels en adviseert boeren actief te worden in de politieke partijen die zitting hebben in de waterschapsbesturen. Schenk gelooft daar niet in. “Het aantal boeren wordt snel kleiner. De agrarische sector wordt overgeleverd aan de politieke waan van de dag. Ik zeg altijd: water is niet rechts en ook niet links.”LTO aan zetMogelijk loopt het allemaal met een sisser af, denkt Schenk. “Dat advies wordt nog uitgebreid in allerlei gremia besproken, waarna de Tweede Kamer een beslissing neemt. We gaan het zien. Ik zou best een aantal Kamerleden kunnen benaderen, er staan er nog wel een paar in mijn telefoon. Doe ik niet. Daarvoor is LTO aan zet. De organisatie realiseert zich heel goed welke boerenbelangen aan de orde zijn.”