‘Niet het middel maar het evenwicht is zoek’

Telers maken zich zorgen om het verdwijnen van neonicotinoïden. Maar als je de natuur laat gaan, lossen de problemen zich vaak vanzelf op, zegt Rinus Vermuë.De landbouwwereld is weer eens in rep en roer. Imidacloprid is verboden, de zaden mogen niet meer behandeld met het goedje omdat het zo giftig is. En nu worden de onbehandelde jonge bietjes bij opkomst al geplaagd door de zwarte bonenluis. Boeren zijn ziedend en tweeten de grootste verwensingen. De ‘wrange gevolgen’ van het verdwijnen van de neonicotinoïden zijn overal merkbaar, staat in een brandbrief aan minister Schouten. Ook Boerderijweet het zeker: ‘Door het Europese verbod op neonicotinoïden zijn dit voorjaar veel aantastingen door insecten te zien in bieten’. Er is voor de schrijvers maar 1 conclusie: terug dat middel.Oorzaak en gevolgMaar kloppen oorzaak en gevolg hier wel?Als je de natuur laat gaan, lossen de problemen zich vaak vanzelf opIedereen weet dat een plantje dat door koud weer niet wil groeien, sneller geplaagd wordt door allerlei onheil: bodemschimmels, gebreksziekten, insecten. Als je de natuur laat gaan, lossen de problemen zich vaak vanzelf op. Als je in een schraal voorjaar bijvoorbeeld fosfaatgebrek ziet, helpt fosfaat strooien je niets. Het wachten is op warmer weer en malse buien en natuurlijk herstel. Maar in deze discussie zijn de boeren en hun spreekbuizen dat helemaal vergeten.Afhankelijk van chemieWat het verdwijnen van het gif laat zien is, niet dat Europa of de minister verkeerd zit maar, hoe verschrikkelijk afhankelijk de akkerbouw is van chemie. 1 middel wordt verboden en we weten ineens niet meer hoe de natuur ook alweer werkt. Het vertrouwen in de eigen bodem is volledig weg, afgeleerd in akkerbouwstudieclubs en spuitmiddagen. Misschien is dat terecht en is de grond door kunst- en drijfmest en chemie zo verstikt en verarmd, dat elke kans op een natuurlijke bestrijding is verdwenen. Als zich een probleem voordoet, zoals nu met die luis, is er maar een antwoord: kijken in de gifkast naar een alternatief.Bedreiging voor alle insectenDaardoor komt een structurele oplossing alleen maar verder weg te liggen. Ook lieveheersbeestjes, sluipwespen, gaasvliegen, zwarte soldaatjes en weet ik wat voor natuurlijke vijanden er nog meer zijn komen trager op gang, of erger nog, worden mee doodgespoten. Hoezo, gewasbeschermingsmiddelen? Die middelen maken van de gewassen een gemedicaliseerde patiënt, aan het infuus van door chemiebedrijven bijgevulde gifzakken.Met de terugkeer van de neonics zouden de natuurlijke vijanden juist gespaard blijven. Maar dat is helemaal de vraag. Ze zijn enorm mobiel en worden volgens de geleerden overal in het oppervlaktewater aangetroffen. Via die omweg worden niet alleen de natuurlijke vijanden maar alle insecten bedreigd.Nu hadden ook wij last van een beginnende luizenplaag, koud weer snapt u, en we behandelen ook geen zaad. Maar ik maak me daar totaal geen zorgen over. De lieveheersbeestjes lopen likkebaardend rond.