Home

Achtergrond 23 reactieslaatste update:16 jul 2019

De kas is gevuld voor de stikstofstrijd

De Commissie Remkes moet oplossingen vinden voor de stikstofaanpak. Zaterdag werd erover gediscussieerd. Kernwoorden: gebiedsgericht, integraal, zonder extra regels en niet alleen naar stikstof kijken.

De milieugroep Mobilisation for the Environment (Mob) is er klaar voor: de oorlogskas is gevuld, juristen worden nu al aangenomen om nieuwe procedures te gaan voeren om de natuur te beschermen tegen stikstof. Afgelopen week stuurde Mob een brief aan minister-president Mark Rutte met de boodschap dat de overheid niet opnieuw het pad op moet gaan dat al bewandeld werd voordat het Programma Aanpak Stikstof (PAS) werd ingevoerd.

‘Oorlogsverklaring’

Johan Vollenbroek van Mob vertelde zaterdag op een discussiebijeenkomst van Foodlog over de toekomst na het PAS dat zijn organisatie er ‘dwars voor gaat liggen’ als er opnieuw een systeem van salderen wordt opgetuigd, waarbij het ene bedrijf kan ontwikkelen met de opgegeven stikstofdepositie van een andere bedrijf. Pas als bij een salderingssysteem ook sprake is van het wegnemen van depositie kan er misschien met Mob gepraat worden.

Mob heeft de brief aan Rutte voorgelegd aan andere milieu- en natuurorganisaties, maar die wilden niet meetekenen. “Die zagen het als een oorlogsverklaring”, aldus Vollenbroek. “En dat is het ook.”

Overeenstemming over koers

Ondanks het uitgesproken standpunt van Mob bleek er zaterdag 13 juli toch een zekere overeenstemming te ontstaan over de koers die gekozen moet worden. De oplossing moet niet gezocht worden in nieuwe wetgeving, betoogde jurist Paul Bodden van Hekkelman Advocaten. De bestaande regels bieden voldoende handvatten. CDA-Wethouder Willemien Vreugdenhil in Ede zei dat het stikstofprobleem niet eenzijdig benaderd moet worden. “Dat ontstaat er weer ontzettend veel collateral damage.” Zij zegt dat boeren door de Mansholtdoctrine collectief in een zwart gat worden geduwd. “De kostprijs die de boer nodig heeft om natuurinclusief te werken, moeten wij – de consumenten voorop – gewoon betalen.”

Bescherming van natuur

Matthijs Nijboer (Natuur en Milieu Overijssel) acht de bescherming van de natuur van groot belang. “Maar we moeten ook reëel zijn. In sommige gebieden is natuur misschien niet meer mogelijk. Die keuze moet je ook maken.” Maar om de natuur te beschermen en te herstellen is één oplossing toch het meest logisch, vond Wim van Opbergen (Werkgroep Behoud de Peel). “Pak de grootste stikstofbron aan, de veehouderij. Als daar niets aan gebeurt, dan blijft het probleem. Die aanpak moet dan wel gebiedsgericht zijn.”

En dat kan zonder de belangen van de veehouderij te schaden, zegt Vollenbroek: “Je kunt boeren ook uitkopen.”

Daar is het bij een vorig plan overigens op misgelopen, herinnerde jurist Paul Bodden. “We hadden een mooi reconstructieplan, maar toen bedrijven moesten worden verplaatst was er geen geld.”

Moeilijk gesprek

Dat er zaterdag een gesprek werd gevoerd tussen overheden, adviseurs, juristen, milieu- en natuurgroepen was op zich al bijzonder. Hoe moeilijk het is dat gesprek gaande te houden, bleek na afloop, toen Lambert Polinder, omgevingsjurist van Agrifirm Exlan toenadering zocht tot Vollenbroek. Polinder vroeg of het mogelijk was een gesprek aan te gaan, en dan niet meer te muggenziften over heel kleine hoeveelheden stikstofdepositie op bedrijfsniveau. “Als jullie niet willen praten”, reageerde Vollenbroek, “dan hoeft het van mij niet. Ik hoor hier een nee”, en hij beende demonstratief weg. Polinder volhardde echter en het gesprek werd toch nog voortgezet.

Slag om stikstof begonnen

Sectoren van buiten de landbouw zijn actief op zoek naar (stoppende) veehouders, van wie ze de stikstofdepositie willen overnemen.

Lambert Polinder, omgevingsjurist bij Agrifirm Exlan vertelde zaterdag dat hij benaderd is door bedrijven van buiten de landbouw. “Ik word van buiten de agrarische sector gebeld met de vraag of ik geen agrariërs weet die kunnen voorzien in de vraag naar stikstofruimte.” Hij zei niet om welke bedrijven het gaat.

De beschikbare stikstofruimte wordt nu voor het grootste deel gebruikt door de veehouderij. Daarnaast is de stikstofruimte ook nodig voor de energiesectoren, de industrie, en ook voor woningbouw.

Johan Vollenbroek, lid van de milieugroep Mobilisation for the Environment die procedures bij de Raad van State voerde tegen het Programma Aanpak Stikstof, zegt dat hij zich goed kan voorstellen dat dat gebeurt. “Als ik Lelystad Airport was, zou ik ook naar boeren op de Veluwe gaan om daar stikstofruimte te vinden.”

Louise Vet, lid van de vrijdag door het kabinet ingestelde adviescollege dat oplossingen moet bedenken voor de ontstane situatie, zegt dat de strijd om de stikstofruimte laat zien dat niet gedacht wordt aan oplossingen die verder gaan dan alleen het stikstofprobleem voor de natuur. Zij vindt dat er verbindingen moeten worden gelegd met andere uitdagingen op gebied van klimaat, biodiversiteit of volksgezondheid. “Ik heb geen zin in silodenken”, zegt Vet, waarmee ze bedoelt dat elk probleem als een aparte silo wordt voorgesteld. Zij wil dat het adviescollege waar ze net lid van is geworden ook breed kijkt. “Anders stap ik er uit.”

In een brief aan de Tweede Kamer, waarin minister Schouten de instelling aankondigt van het adviescollege stikstofproblematiek onder voorzitterschap van oud-commissaris van de Koning Johan Remkes, zegt de landbouwminister dat in het advies ook de klimaatopgaven en de kringlooplandbouw moeten worden betrokken. De commissie kan ook kijken naar lokale of regionale oplossingen.

Laatste reacties

  • cornelis 22

    hoeveel wil men betalen voor die stikstofruimte ?

  • kalkar

    Cornelis, wel zoveel dat je dat nooit meer met koeien , varkens of kippen kunt verdienen. Toch leuk dat ze de boeren nog een keer nodig hebben.

  • Maas1

    Zo die Vollenbroek kunnen we nu dus typeren als de nieuwe Volkert van milieu offensief toen de tijd. Je moet wel een hele grote broek aan hebben om een oorlogsverklaring de deur uit te doen zoals hij zelf zegt.
    Dwangmatig de Democratie in een hoek plaatsen,omwille van natuur ik geloof daar helemaal niets van.Die Natuur die Vollenbroek voorstaat is gewoon weg helemaal niet haalbaar alles is aan verandering onderhevig ook de Nederlandse natuur.Ook ik ben een natuur mens maar je moet realistische zijn sommige doelen zijn niet haalbaar en betaalbaar. Je zult keuzes moeten maken ook de natuur ontkomt daar niet aan. Maar daarin tegen de bomen en bossen doen het prima. Tip zoek je rust in Nederland trek dan diep de bossen in je zult niemand tegen komen.

  • Rond 1990 was de stikstofdepositie zo hoog dar er geen bos en natuur over zou blijven in Nederland. Bleek op zijn zachtst zwaar overdreven. De laatste decennia daalt de depositie in een rechte lijn. Nu moet de natuur opnieuw gered worden vanwege stikstof. Dit uiteraard weer ten koste van de veehouderij. Wie snapt het nog?

  • Trot

    hoe kan het dat wij altijd de lul zijn terwijl schiphol uit kan breiden er steeds meer auto,s komen meer mensen en wij eten leveren tegen bodemprijzen en nog niet wat begrip krijgen

  • Maas1


  • peters

    - Deze reactie is verwijderd door de beheerder, omdat deze niet voldeed aan de regels. Zie www.boerderij.nl/huisregels. -

    Reactie gewijzigd door een beheerder

  • Toch maar eens kijken naar al die extra natura 2000 gebiedjes die de CDAer Veerman in zijn nadagen als minister nog snel op de natura lijst heeft gezet.Begin daar eerst in te schrappen scheelt een hoop extra werk en energie en scheelt veel in de benodigde ruimte.

  • haj146

    Overheid moet niet met de MOB praten. Zijn allemaal linkse extremisten. Inderdaad de Volkert van de graafjes. Het beloofd allemaal weinig goede voor de gedecimeerde veehouderij.. Ik zie het somber in in dit langzamerhand waardeloze land. Kan alleen maar hopen op een kredietcrisis die z'n weerga niet kent. Dan hoop ik dat vollenbroek etc komt bedelen om vreten. Drie keer raden of ie van mij wat krijgt..

  • veldzicht

    Moeten de boeren daar bang van worden als die Johan Vollenbroek met zijn milieu groep mob er dwars voor gaat liggen.Volgens mij denkt die milieumaffia dat ze nu alles al voor het zeggen hebben.

  • agratax.1

    Ik kan alleen maar hopen dat al deze milieu organisaties tot zinnen komen voordat de voedselzekerheid in gevaar komt. Zij zullen zich verdedigen met de kreet "Vlees de wereld uit" m.a.w. iedereen veganist. Helaas voor hen de meeste mensen die nu voor het eerst zoveel verdienen dat Vlees voor hen bereikbaar is, zullen echt geen vegetarier worden omdat men hier vindt dat de wereld alleen gered kan worden door vlees af te zweren. Wij laten ons bang maken door de milieu beschermers, die hun geloof aan de rst van de mensen opdringen door angst en verdoemenis te prediken. Zij wensen niet te zien, dat de opwarming een proces is geworden die zichzelf in stand houdt nu de toendra aan dezelfde kwaal lijdt als ons veenweide gebied, Methaan en CO2 productie. De toendra is te groot om onder water te zetten zoals de milieu predikers met het Groene Hart van Holland willen als oplossing van het klimaat probleem. Of is dit hun aanzet tot het afschaffen van landbouwhuisdieren.

  • koestal

    Ik hoorde vandaag op het nieuws dat er in Afrika nog miljoenen mensen te weinig eten hebben. Maar hier in Nederland is voedsel produceren slecht voor het milieu,dus ze willen dat de boeren er mee stoppen.

  • Maas1

    Na de tweede wereld oorlog vonden grootschalige landschaps herinrichtigs projecten plaats,evenals de aanplant van grootschalige bosgebieden. In het kader van werkgelegenheid. Nu worden dezelfde gebieden ingezet voor de afbraak van dit land in velerlei opzichten.Nu ontstaat economische depositie in omgekeerde vorm.
    Wie had ooit gedacht (toch!) dat grootschalige werkgelegenheid projecten uiteindelijk leiden tot grootschalige economische schade.

  • kraats

    Je kunt beter al die verzuringsgevoelige natuurgebieden opheffen/plat zagen/rooien.
    Probleem opgelost.
    Die natuurobjecten waren er 200 jaar geleden waarschijnlijk ook niet en als die niet het vermogen hebben zich aan de veranderende wereld aan te passen, hebben ze ook geen bestaansrecht. Je kunt immers de wereld erom heen niet helemaal aanpassen aan een paar van die natuurgebiedjes....
    Om-denken !

  • Attie

    Een weglopende Vollenbroek nog nalopen.., gaf hem liever een schop onder zijn volle broek!!

  • Bennie Stevelink

    Ik ken Johan Vollenbroek persoonlijk; hij is een neef van mij. Zijn vader is een broer van mijn moeder. Johan zijn vader, voor mij “oom Hendrik” is geboren en getogen op een boerderij in Beckum, tussen Haaksbergen en Hengelo. Daar komt mijn moeder dus ook vandaan. Kort na de oorlog zag de vader van Johan kans een boerderij te kopen in het gehucht Langerak vlak bij Doetinchem. Een andere broer van mijn moeder heeft de boerderij in Beckum overgenomen.
    Ook Johan zijn moeder komt van een boerderij; in Bentelo. Een zuster van Johan zijn moeder is getrouwd met een boer in Hertme en zijn later geëmigreerd naar Canada.
    Johan Vollenbroek is dus zelf opgegroeid op een boerderij en heeft aan zowel vaders als moeders kant verschillende ooms en tantes met een boerderij, allemaal veeboeren.
    De boerderij bij Doetinchem, waar Johan is opgegroeid, bestaat niet meer. Zowel Johan als zijn broers hadden geen interesse in de boerderij. Waar vroeger hun boerderij stond is tegenwoordig industrieterrein.

    Johan wekt soms de indruk dat hij, ondanks zijn boeren achtergrond, een hekel heeft aan alles wat met veehouderij te maken heeft. Alsof hij gedreven wordt door een persoonlijke haat.
    Volgens hemzelf is dit niet het geval; hij zou zelfs meer tijd besteden aan acties tegen niet-agrarisch objecten dan aan wel-agrarische objecten. Ik kan er zelf moeilijk hoogte van krijgen.

  • veldzicht

    @Bennie Stevelink.Ik zou dan toch maar eens een persoonlijk gesprek met hem aan gaan,volgens mij staat die neef van jou helemaal aan de verkeerde kant van de landbouw en voelt zich meer thuis in het kamp van Volkert v/d Graaf en consorten.
    Allemaal lui die de boeren liefst persoonlijk de nek om willen draaien.

  • Maas1

    @Bennie jou valt natuurlijk niets aan te rekenen. Maar je hebt mensen en hang oren maar dit is een punten slijper!

  • Mbmb

    Vollebroek is van agrarische komaf maar uit alle acties (reken maar dat die vooral tegen de veehouderij zijn gericht) spreekt zonneklaar een diepe afkeer van agrarische sector. Al zijn PAS procedures zijn toch tegen de veehouderij gericht? Extremistische één of tweemans organisaties kunnen eenvoudigweg geen serieuze gesprekspartners zijn. Niet aan beginnen. Je ziet nu toch ook weer dat hij direct ageert tegen extern salderen; dus dat gaat hij ook aanvechten. Misschien kan een familielid hem tot reden brengen voor hij een volgende golf procedures over individuele boeren uitrolt. Echt, zijn handelingen doen mij sterk denken aan de procedures die VvdG ondernam,; zelfde extreme categorie.

  • ENDE902

    @bennie,
    Ik waardeer het, dat je dit zo durft te vertellen.

  • arink

    Dúrft te vertellen ENDE902? Wat is daar zo gedurfd aan? Vollenbroek, ik heb hem in actie gezien tijdens de zitting tegen de megamestvergister in Groenlo, is een ontzettend slimme man die alles wat hij zegt goed kan beredeneren. Het feit dat hij in veel reacties weggezet wordt als een pathogene extremist raakt dan ook kant noch wal. De schrijvers van dergelijke reacties zouden het lef moeten hebben de discussie met Vollenbroek aan te gaan, ipv taalkundig en inhoudelijk rammelende reacties te geven.
    Tijdens de zitting in Arnhem was het hele team van Provincie, van Westreenen en Waterschap geen partij voor hem, hij veegde in zijn ééntje het hele zooitje van tafel.

  • Maas1

    @Arink kijk dat is nog eens een man die de natie kan lijden nog even en hij veegt het hele binnenhof van tafel als ik dat zo hoor! Jou woord keuze - zooitje - zegt ook veel Arink. een beetje respect voor de samenleving zou ook wel op zijn plaats zijn,of hebben we hier te maken met iemand die de hele natie naar zijn hand gaat zetten. Als je good will wil kweken en wat gedaan wil krijgen in een democratie lijkt mij het handiger om constructief bezig te zijn,en als je geen respect voor je mede mens uitstraal in woord en geschrift hoef je deze ook niet te verwachten, en zeker niet bij mij.

  • el

    De veehouderij in NL zal verdwijnen als bedrijven buiten de sector hun stikstofruimte kunnen opkopen!

Laad alle reacties (19)

Of registreer je om te kunnen reageren.