PBL: let op landschap

De aandacht en zorg voor het landschap moet beter in het beleid worden verankerd. De overheid moet boeren financieel ondersteunen als ze cultuurlandschap onderhouden, ontwikkelen en beheren. Daarvoor kan Europees landbouwgeld worden ingezet.Dat is een van de aanbevelingen in het signalenrapport Zorg voor Landschap, dat het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) maandag 11 november publiceert. In het rapport doet het PBL aanbevelingen om veranderingen in het landschap niet aan toevalligheden of opportunistische beleidskeuzes over te laten. Juist nu grote veranderingen gaande zijn op gebied van klimaat, energie, verstedelijking en landbouw dreigt de zorg voor het landschap een sluitpost te worden.Het rapport is er “om te voorkomen dat we over tien, twintig jaar om ons heen kijken en beseffen dat we dit zo niet hebben gewild”, zegt Hans Mommaas, directeur van het PBL.‘Verdozing’Een van de zorgen betreft de in het oog springende ‘verdozing’ van het landschap, door bebouwing van grote rechthoekige gebouwen. Die ‘dozen’ verschijnen vaak aan de rand van bestaande bebouwing langs wegen.De verrommeling van het landschap heeft ook de zorg van de Tweede Kamer, die daarover onder andere in moties van Carla Dik-Faber (ChristenUnie) heeft uitgesproken. De Kamer vraagt om bescherming van bijzondere landschappen en de aanwijzing van bijzondere landschappen._{Lees verder onder de foto}Foto: Roel DijkstraVolgens het PBL kan het nieuwe stelsel voor de Omgevingswet in samenhang met de verandering van het gemeenschappelijk landbouwbeleid worden aangegrepen om in het beleid waarborgen in te bouwen, die het landschap ten goede komen.“De zorg voor het landschap is nog onvoldoende gewaarborgd in het huidige omgevingsbeleid om de ruimtelijke opgave in goed afgestemde en maatschappelijk breedgedragen banen te leiden”, aldus het rapport.Vier aanbevelingenHet PBL doet vier aanbevelingen: De landschappelijke waarden waarborgen in bestaande en nieuwe regelgeving.Een verband leggen tussen de opgaven voor landbouw, klimaat en energie en een meervoudig ruimtegebruik. De verschillende claims op de ruimte beter regelen.Er moeten landschappen van nationaal belang worden aangewezen.  In dat laatste geval gaat het om landschappen met een grote betekenis voor de samenleving en met unieke en onvervangbare cultuurhistorische of aardkundige waarde.De voorstellen van het PBL zijn niet gratis. Ze vergen inspanningen van verschillende partijen, kosten geld en kunnen soms ook tot extra regels leiden. In sommige gebieden worden bepaalde activiteiten afgeremd.