Redactieblog

26 reacties

‘Iedereen is schuldig’

Boer is onderdeel van sociaal systeem dat niet in staat is om te voorkomen dat we de aarde verpesten.

Veel mensen, ik denk ook lezers van dit blad, zijn boos op Tommy Wieringa, die in de NRC een column schreef onder de titel Oude boer op dood land. Ik kan me dat voorstellen. Er staan nogal wat onjuistheden in, voor veel beweringen ontbreekt bewijs, oorzaak en gevolg zijn niet helder. Elders is dit allemaal al weersproken, dus ik hoef het niet nog eens te doen. Maar ik moet bekennen dat ik mij in het algemene beeld dat Wieringa schetst van een verarmd boerenplatteland wel herken.

Lees verder onder de tweet.

Stromende beken en woeste grond

Uit een verhuisdoos kwam bij mij onlangs tevoorschijn het boek van meester H.W. Heuvel Oud-Achterhoeks boerenleven. Hij schreef dit boek in 1924, maar het ging over zijn jeugd in de tweede helft van de negentiende eeuw. Heuvel beschrijft het boerenleven met alle werk, gewoonten en gebruiken, narigheid ook, maar terloops komen er ook heel wat planten en dieren voorbij in zijn natuurbeschrijvingen. Het ritselt van de vogels (zwaluwen, vinken, mussen, tjiftjafs), de kleine zoogdieren (hermelijnen, bunzingen), insecten (krekels), bossen, heidevelden, stromende (!) beken, moerassen en woeste grond, planten en kruiden, weilanden vol paardenbloemen, madeliefjes en pinksterbloemen. Er is heel wat bij dat ik zelf nog zelden of nooit heb gezien (en ik ben toch ook al aardig oud). Ik kan het boek iedereen aanbevelen die af en toe nostalgisch wil zijn.

Wat de natuur betreft zijn we echt wel behoorlijk achteruitgekacheld

Soms heeft men het verlangen naar vroeger, dat heb ik, en Wieringa waarschijnlijk ook. Maar we moeten er ons bij neerleggen dat de negentiende eeuw niet terugkomt en in verreweg de meeste opzichten is dat maar goed ook. Maar wat de natuur betreft zijn we echt wel behoorlijk achteruitgekacheld. Dat het land ‘dood’ is gaat misschien wat ver, maar toch heb ik waarschijnlijk meer biodiversiteit in mijn achtertuin (veel vogels ook!) in het dorp waar ik nu woon, dan mijn vorige buurman in het buitengebied op 10 hectare grasland. En zijn nu onze boeren schuldig aan de teloorgang van het platteland? Jazeker! Zij zijn het die hoog efficiënte grassen zaaien, te veel bestrijdingsmiddelen gebruiken, landschapselementen laten verdwijnen, de bodem uitputten, vogelnesten wegmaaien, overbemesten, stikstof uitstoten, geurhinder veroorzaken, en nu ook nog corona verspreiden (via de nertsen).

Futiel dat er mensen zijn die blij zijn dat de wolf terug is

Boer onderdeel van maatschappelijk systeem

Maar boeren zijn niet alleen schuldig: dat zijn we natuurlijk allemaal. Boeren zijn simpelweg onderdeel van een maatschappelijk systeem dat niet in staat is om ervoor te zorgen dat we de aarde niet in alle opzichten verpesten. Ik ben dus medeschuldig en Wieringa ook. Dat is een sombere gedachte. En dan is het ook tamelijk futiel dat er mensen zijn die blij zijn dat de wolf weer terug is in Nederland. Die was er zelfs in de tijd van meester Heuvel al lang niet meer. Heuvel overleed in 1926: “Maandag 10 mei ontgleed de pen voor immer aan zijn hand.”

Laatste reacties

  • Tinus1

    De gemiddelde boer is zeker natuurvriend! Ook die vinden het jammer dat dat verdwijnt. Maar is het gek. Alles moet efficiënt met zo min mogelijk arbeid. Dat is sociaal en natuurtechnisch gezien jammer. Als je met 40 koeien of 100 zeugen of 40 ha akkerbouw, netjes de kost en pensioen kunt verdienen blijft er nog tijd over voor "gratis" goed natuurbeheer. Nu komt dat terecht bij lui die er grote golfbanen of hun privécollectie F1-bolides aan te leggen. Dus als consument zorgen dat je meer voor voedsel betaald of via subsidies (komt op hetzelfde neer) . Maar dat zal wel teveel gevraagd zijn. Men zal dit begrijpen als het te laat is, als het dat al niet is.

  • kanaal

    armoede en veel zwaar eentonig handwerk kan heel snel weer ingevoerd worden voor de liefhebbers, ik bedank.

  • Alco

    Iedereen is schuldig behalve de boer klopt beter.
    Tot de industriële revolutie kwam was er een mooi evenwicht.
    Toen begon men met de zorgvuldig opgeborgen delfstoffen te gebruiken.
    Zelfs een kind kan nog snappen dat je door verbranding de aarde opwarmt.
    Door steeds meer menselijk consumptie, waarbij mineralen in het riool verdwijnen komt er steeds meer verschraling.
    Wij mensen maken grote inbreuk op de natuur, dan moet je die natuur ook reguleren.
    Om het kinderlijk te zeggen. Als we de natuurlijke predators van kraaien, vossen, wolven e.d. weren, omdat die grote predators ook mensen aanvallen dan loopt het uit de hand voor die weidevogels.
    We zien bijna alleen nog vogels die nestelen waar de predatoren niet kunnen afslachten. Zoals zwaluwen.

  • Gebageit

    Willem, open je ogen er is meer "natuur" dan 100 jaar geleden! Toen werd elke vierkante meter bewerkt! In waterschap de dommel is nu 1/3 bebouwd, 1/3 landbouwgrond en 1/3 natuur, hoezo
    Geen biodiversiteit alles wat jij opnoemt kun jij hier zien, alleen je moet het willen zien. Als ik oude foto's zie dan valt mij op hoe kaal het overal was er stonden veel minder bomen dan nu.
    En de aarde heeft maar 1 probleem en dat is niet de manier hoe we er mee omgaan maar de aantallen die er op wonen.....

  • glaasje

    Er is heel veel natuur in Nederland, maar als burger moet je het echt wel willen zien!!!!!!!
    Je kunt in Nederland met het fiets knooppunten project, zo van natuur/ platteland in het volgende natuur gebied fietsen.
    Pak de fiets en ga erop uit. Burgers je staat versteld hoeveel natuur er is.

    Weidevogels zijn er genoeg maar ze worden helaas onder je ogen op gevreten door ooievaars- kraaien - buizerds enz. enz. Zolang er zoveel roofdieren in Nederland beschermt worden krijgt de jonge weidevogel nooit geen kans.
    En de landbouw de schuld maar blijven geven.

  • Maas1

    Het systeem die boer burger maatschappij en natuur uit een heeft gedreven.
    Nog de Green Deal van Frans Timmermans, Nog de ondersteuning van het CDA en de VVD m.b.t. handelsverdragen. Nog de motie van PvdD in de gemeente Apeldoorn. Geen van allen draagt het totale in zich m.b.t. het samenspel van de
    (handels (verdien) (natuur)elementen in zich. Het zijn elementen met goede bedoelingen maar niet een totaal oplossing in zich dragen.
    Fort Europa deze eeuw klimaat vluchtelingen niet een, massaal.

  • cornelis 22

    Vreemd dat je tegelijkertijd schuldig kan zijn aan bodemuitputting en overbemesting.

  • Vhouder

    cornelis 22 maakt niet uit wat het is altijd de schuld van de boer Als jou buurman door rood rijdt komt dat omdat ie langs een boer woont

  • Maas1

    Men staat ten dienste van de afgod de Mammon, met alle mogelijke uitholling tot gevolg.

  • Alco

    @Cornelis Dat viel mij ook al op. Blijkt de napraterij uit.

  • massy

    Eigenlijk heeft het geen zin om hier op te reageren als de mensen die dit naar vore brengen niet meer verstand hebben dan dit .

  • varken23

    Hier in de regio vonden ze ook al dat het met de biodiversiteit in het buitengebied hard achteruit ging. Daarom hebben ze daar nu een aantal distributiecentra gebouwd van 10+ hectare per stuk....🤔

    Mensen blijven aandacht houden voor de biodiversiteit van het landbouwgebied. omdat dat het enige stukje grond van NL is wat nog niet voorgoed verpest is door het te asfalteren of te bebouwen. Daarom is landbouwgrond zo waardevol daar kun je nog alle kanten mee op.

  • farmerbn

    Mensen die zeiken over biodiversiteit hebben waarschijnlijk nooit goed in hun eigen tuin gekeken. Als je denkt dat je in je tuin meer biodiversiteit hebt dan je buurman op 10 ha grasland dan wil ik dat bewezen zien.


  • Firma Vellenga

    Ook als je best mee wil doen met de greendeal, Eu top/Timmermans visie of wat ook maar merk je dat de gemeente geen idee heeft waar je het over hebt. Die werken/handelen nog zoals het altijd is gegaan. Wij (persoonlijk) hebben hier mee te maken met onze goede wil. Hier worden wij moedeloos van.

  • famboenink@hetnet.nl

    stromende beken in de achterhoek in de gort droge jaren 20 lijkt me stug
    het mooie van beschrijvingen i.p.v video is je kunt het mooier maken dan het is

  • ghsmale

    Een boer leeft met en in de natuur,
    kun je van de gemiddelde burger niet zeggen.
    Jammer dat we elkaar telkens een spiegel voor houden,
    en je eigen fouten niet wil zien, een juristen kwestie.

  • Allert

    Kijk als boer eens even wat verstaan wordt onder natuur.
    Het boeren op vandaag heeft nog weinig te maken met natuur, bekijk bijvoorbeeld de grasproductie, komkommerteelt, varkensteelt et cetera.
    Dat is idem in de tuintjes bij de particulieren. Betonnen bak met nog 3 hortensia's en een grote BBQ.
    Onze natuurlijke systemen hebben wij allen al zo aangetast en uitkleedt dat wij deze vroeg of laat als een boemerang terugkrijgen van diezelfde natuur.
    Zie de huidige cornavirus.

  • Alco

    Allert. Het is gewoon de mens die eten wil en intensiteit voorkomt dat alle natuur in cultuur gebracht moet worden en daarnaast ook nog alle luxe waardoor industrie ontstaat.
    Mensen die roepen dat veehouderij een overbodige luxe is snappen niet dat als de veehouderij er niet zou zijn we zelf gras moeten vreten.

  • Bennie Stevelink

    Er is veel populisme: een bepaalt probleem wordt veroorzaakt door het kwade handelen van een afgebakende groep anderen. Links-populisten zoals Tommy Wieringa denken het probleem te kunnen oplossen door te ageren tegen de kwade groep anderen. Ze missen het integrale beeld en de complexiteit hiervan.
    Zo beseffen velen niet dat het welvaartsniveau gekoppeld is aan de schaalgrootte van de landbouw. Dit staat weer in verband met het gebruik van bestrijdingsmiddelen.

    Zonder stikstofkunstmest kan wereldwijd voedsel worden geproduceerd voor maximaal 3 miljard mensen. Bijna 5 miljard mensen kunnen alleen gevoed worden dankzij de Haber-Bosch machine (systeem waarmee kunstmatig reactieve stikstof geproduceerd kan worden). Zetten wij over de hele wereld deze machines stop, zal binnen 3 jaar 62% van de wereldbevolking sterven. Tweederde van de wereldbevolking is te vergelijken met een patiënt die op de IC aan een hart-longmachine ligt: zet je de machine stop, dan gaat de patiënt dood.
    Tweederde van de wereldbevolking kan alleen met kunstmiddelen bestaan. Over de gehele wereld wordt de stikstof in het agro-ecologische systeem op een onnatuurlijk niveau gebracht. Dat heeft onmiskenbare gevolgen voor de ecologie. Zolang er bijna 8 miljard mensen gevoed moeten worden kunnen wij niet terug.

  • Alco

    @Bennie. Als alle mensen met het "huustonneke" De mineralen terug bracht is er veel mogelijk. Maar dat is dus het grote probleem.
    De veehouderij is met zijn kringloop ook een sluitende cirkel.

  • Bennie Stevelink

    @Alco, met het “huustonneke” kun je wel een redelijk sluitende fosfaatkringloop maken maar nog geen stikstofkringloop. Er moet nog steeds stikstof toegevoegd worden uit kunstmest.

  • Alco

    Stikstof zit in vooral in mest en het andere zakt wel weer een keer.
    Op de voedergewassen maar ook in de natuur die dan weer onderhouden moet worden voor gebruik van biomassa om zo delfstoffen uit te sparen.
    Dan is de kring pas rond.

  • jfvanbruchem1

    dit betekent maar 1 ding, dat je oud ben.

  • Alco

    @ van Bruchem. Die snappen we niet!

  • farmerbn

    Omdat je te oud bent alco!!

  • Alco

    Dus veel levens ervaring!!! Dus boerenverstand?

Laad alle reacties (22)

Of registreer je om te kunnen reageren.