Redactieblog

10 reacties

‘Past de boer of de coöperatie zich aan?’

Een coöperatie was zo gemakkelijk bij het ontstaan, nu bijna anderhalve eeuw geleden. Je deed samen zaken, investeerde in een fabriek en bestuurde zelf.

Een goede directeur was goud waard, want als hij een goede koopman was en de kosten in de hand kon houden, profiteerde de boer. Op alle fronten. In de melkverwerking, het mengvoer en de het vlees. De coöperatie gaf de toon aan en de particulier volgde schoorvoetend met de prijzen. Zo was het jarenlang tot in de vorige eeuw.

Dat is nu anders. De coöperaties groeien en de macht van de boeren in de besturen neemt steeds verder af. De directies worden de baas en de besturen volgen bijna gedwee. Dat levert goede resultaten op en slechte.

‘Coöperaties groeien en de macht van de boeren in de besturen neemt steeds verder af

Goede resultaten vind je in zuivel met FrieslandCampina, hoewel er scheuren in het bastion komen. We mogen vooral de kleinere, uitstekend presterende Rouveen en Cono, niet vergeten. Daar hebben de leden ook nog een goed coöperatief gevoel, wat bij FrieslandCampina steeds verder afneemt.

Slechte resultaten waren er in de vleesverwerking met Vion. De directeuren kregen grootheidswaanzin en het bestuur bleek niet in staat de heren bij de les te houden. Men hobbelde mooi mee de afgrond in. Het heeft de ZLTO eerst rijk en daarna arm gemaakt. Bestuurder Hans Huijbers heeft dat allemaal meegemaakt, overleefd en zit nog steeds op zijn post. In de AgriTop 50 staat hij nog steeds op plaats 18. Voor een gewone vergaderboer onbegrijpelijk.

Mengvoer geeft verschillende resultaten. Er bestond altijd een grote vrijheid onder de leden. Dat gaf particuliere mengvoerfabrikanten de mogelijkheid onder de coöperatieve duiven te schieten. Dat gebeurde en daarom ontstonden wel stevige mengvoedercoöperaties, maar zo toonaangevend als de zuivel werden ze nooit.

Dat is in de akkerbouw wel het geval. Zowel pootaardappelen als suiker worden met succes afgezet. De coöperatie was en is in de akkerbouw marktleider.

Dit was in een notendop de coöperaties tot nog toe. Niet compleet, maar een inleiding om volgende week dieper in te gaan op de veranderingen, waarmee we nu echt te maken krijgen.

Laatste reacties

  • alphons1

    heeft het bestuur van campina ook geen grootheidswaazin. ze hebbe nooit genoeg in het buitenland

  • farmerbn

    De cooperaties hebben het goed gedaan maar één ding gemist: De macht van de supermarkt. Bij de oprichting waren er nog geen supermarkten en de macht lag bij de verwerkende cooperatie. Al een tijdje is de macht verschoven naar de supermarkt en de cooperatie heeft dat te laat gezien. De winst ligt nu bij de supermarkt en dat is jammer. Cooperaties hadden eigenaar of grootaandeelhouder moeten zijn van die supermarkten. Als het waar is dat de macht van de supermarkten daalt door online-verkoop dan moeten cooperaties klaar staan om de macht weer terug te pakken.

  • Mfb

    Het is misschien wel een idee voor bijvoorbeeld FrieslandCampina om samen met een akkerbouw/tuinbouw cooperatie met de eigen producten de rijdende winkel in te gaan met daarnaast online verkoop. Het ene kan het andere versterken.

  • Koen Franken

    Wanneer een cooperatie niet goed presteert , dan zou de verantwoordelijken dit ook meteen moeten voelen in hun salaris . Dit geeft ze de drive om zich voor de volle 100% in te zetten . Als ze nu niet goed presteren dan gaan ze weg , vaak alsnog met een goeden handdruk .

  • Noordam2

    Mfb, ik weet zeker dat we met jouw concept nooit kunnen concurreren tegen de uitstekend georganiseerde, strategisch sterke supermarkten. Laat iedereen zich eens verdiepen in de winstmarges die onder de streep overblijven van de supers. Ik weet zeker dat ik dan niemand meer hoor over het grootschalig gaan vermarkten van onze producten. Dat boerderijwinkels als ze het goed doen een leuk rendement op leveren staat daar los van maar op die manier kunnen we alle producten nooit kwijt

  • Farmerbn vergeet dat het samengaan van campina en frieslandfood ,gestart is om meer macht te krijgen op de markt en dat is gelukt ,maar de wereld draaid door ,en n wellicht is het idee om een super in te lijven het overwegen waard , k zal de lederaadsleden van de FC eens oppoken

  • hollandagri

    Meer alv s houden waar leden mogen stemmen over bovenwettelijke maatregelen en de bijbehorende prestatie

  • hylkema.l

    De beginperiode van de cooperaties rond 1887, was helemaal niet zo gemakkelijk. Vergaderboer moet maar eens gaan lezen in de historieboeken, zoals Erf en wereld, Dit is it Condensfabriek, of 100 jaar Friese Landbouw. Goede kost voor vergaderboer maar ook voor degenen die zonder kennis van feiten reageren op bv de buitenlandse activieteiten van Frieslandcampina.

  • magele

    CAV Den Ham is een goed voorbeeld van heel foute mensen in Directie, bestuur en RvC,als het zo moet kun je beter de cooperaties afschaffen.

  • Broer

    Er waren vroeger goede redenen voor het oprichten van een cooperatie.
    Bedrog door de particuliere handel in zuivel enz. was vaak de aanleiding.
    Tegenwoordig is hier door de overheid veel meer toezicht en handhaving op,
    denk aan NVWA en de Mededingingsautoriteit.
    Het is dan ook maar zeer de vraag of de coöperaties vandaag de dag nog zouden worden opgericht.
    In de praktijk blijkt dat het particuliere bedrijfsleven vaak net even scherper,
    vlugger enz. is. Met name bij familiebedrijven wordt de lange termijn daarbij niet uit het oog verloren.
    Dat neemt niet weg dat er geen enkele reden is om aan het bestaansrecht van goed functionerende coöperaties te twijfelen. We hebben er veel aan te danken.

Laad alle reacties (6)

Of registreer je om te kunnen reageren.