Commentaar

‘De vrije markt voor fritesaardappelen werkt’

De fritesaardappelcontracten voor afzetseizoen 2020-2021 tonen dat de opbrengstprijs de kostprijs volgt.

Het goede nieuws als je naar de fritesaardappelcontracten 2020 kijkt, is dat de opbrengstprijs de kostprijs volgt. Terwijl de basisprijzen nagenoeg gelijk blijven, zien we in ons jaarlijkse overzicht van contractprijzen een sterke stijging van de bewaarvergoedingen naarmate het seizoen vordert. Het zal LTO-Akkerbouw en de Nederlandse Akkerbouw Vakbond (NAV) niet helemaal naar de zin zijn, die hadden meer becijferd. Maar het systeem werkt; als de kostprijs per kilo omhoog gaat, móet vroeger of later de aardappelprijs volgen. Nu, bij het verdwijnen van kiemremmer chloorprofam, wordt met deze kostprijsstijging zelfs direct rekening gehouden. Dat moet een opsteker zijn voor hen die het vertrouwen in de vrije markt aan het verliezen waren.

Prijs nagenoeg gelijk gebleven

Tegelijk maakt het aardappelcontractenoverzicht ook duidelijk dat de fritesfabrieken het niet nodig hebben gevonden om de contractprijzen te verhogen om telers aan te sporen meer aardappels te zetten. De af-landprijs voor de zogenoemde premiumrassen (Agria, Innovator, Markies) is bij alle vijf grote Nederlandse fritesfabrieken € 115 per ton, nagenoeg hetzelfde als die van vorig jaar. Aviko heeft er zelfs wat afgedaan. Later vanuit de bewaring variëren door verschillende kortingen en toeslagen de contractprijzen iets, maar ook hier is de kale contractprijs nagenoeg gelijk aan die van vorig jaar; afgezien dan van de vergoeding voor duurdere kiemremming.

Flinke verschillen in kortingen en toeslagen

Alles overziend geeft deze vergelijking van fritesaardappelcontracten geen aanleiding ineens de banden met de vaste afnemer te verbreken om elders te gaan leveren. Er zijn soms flinke verschillen in kortingen en toeslagen. Bij Aviko kan de optelsom daarvan in week 13 oplopen tot € 36 per ton, wat een totaalprijs oplevert van € 203,12 per ton premiumaardappelen. Agristo in Tilburg betaalt in week 13 € 180 per ton. Groot verschil, maar de kans is klein dat Brabantse zandaardappelen bij Aviko Potato de hoofdprijs gaan opleveren. Die maximale toeslag bij Aviko is trouwens nogal theoretisch, niemand krijgt die. Onderwatergewicht en blauw zijn strijdig, de maximale premie voor owg levert een korting voor blauw.

Opvallend unaniem

Het jaarlijkse fritesaardappelcontractenoverzicht van Boerderij toont opnieuw hoe opvallend unaniem de verwerkers de prijs inschatten waarvoor telers afscheid van hun aardappelen willen nemen; geen uitschieters naar boven of beneden. Of ze het bij het rechte eind hebben, moet blijken. Telers maken hun eigen inschatting van de markt 2020-2021 en wegen af wat ze zich qua prijs- en afzetzekerheid kunnen veroorloven in de mix van vrij, pool en contract.

Of registreer je om te kunnen reageren.