Redactieblog

2547 x bekeken 10 reacties

‘De tragedie van de meent’

Te veel bezwaarmakers tegen het fosfaatreductieplan is een bedreiging voor de derogatie.

Het is behoorlijk onoverzichtelijk aan het worden rond het fosfaatreductieplan. Rechtzaken, jongveegetallen, beroepszaken, elke week is er wel weer iets nieuws. Ik neem aan dat de meeste boeren wel weten hoe het ongeveer zit, maar de burgers hebben het niet helemaal meegekregen. Veel burgers hebben wel begrepen dat er melkvee moet worden afgevoerd, en dat dat tot akelige problemen voor melkveehouders leidt. Maar het ‘waarom’ hebben ze niet in de smiezen. Dat ‘waarom’ is dat Nederland anders waarschijnlijk de derogatie, de uitzonderingspositie op de EU-nitraatrichtlijn, verliest.

Gemeenschappelijke weidegrond

Inkrimpen nu, via het fosfaatreductieplan, kost dik 150.000 koeien de kop. Bij verlies van de derogatie gaat het echter om meer dan 500.000. Dat is bijna een derde van de hele melkveestapel. De gevolgen daarvan treffen niet alleen individuele veehouders, maar ook de zuivelindustrie en alle andere bedrijven in de keten. Dat is tot nu toe bij de burger niet goed in beeld.

De ontstane situatie met te veel koeien komt overeen met een ‘tragedy of the commons’, de ‘tragedie van de meent’. Het gaat daar over gemeenschappelijke weidegrond, die overbegraasd en uitgeput wordt als alle individuele gerechtigden hun eigen kortetermijnvoordeel nastreven, en te veel dieren het veld insturen. Dan raakt de weide uitgeput.

In 2014 was probleem al duidelijk

In het geval van fosfaat is het een dubbele tragedie. De eerste tragedie was dat (te) veel boeren hun bedrijf sterk hebben uitgebreid, ook toen duidelijk werd dat we door het fosfaatplafond zouden schieten. Vanaf begin 2014 was duidelijk dat dat zou gebeuren en dat er dan maatregelen zouden volgen om weer onder het plafond te komen. Ik heb zelf in mijn eerste column van 2014 de risico’s beschreven, en in de maanden erna nog diverse keren meer. En ik was bepaald niet de enige, kijk internet of oude Boerderijen er maar op na. Ik ben het dus zeer met de Haagse rechter oneens dat men het niet had kunnen zien aankomen. Er zullen vast wel uitzonderingen zijn, maar de meeste melkveehouders die laat hebben uitgebreid, hebben bewust een risico gelopen. Een soort van overbegrazing dus.

Spelen met vuur

De tweede tragedie is dat heel wat melkveehouders nu via de rechter onder de reductie proberen uit te komen, met als risico dat de hele derogatie verdwijnt. Weer een vorm van overbegrazing dus.

Volgens wetenschappers zijn er twee uitwegen uit zo’n tragedie, strikte verdeling van de schaarste, of de meent vervangen door privaat eigendom. Het strikt verdelen van de schaarste dreigt schipbreuk te leiden bij een Haagse rechter, ‘privatisering’ legt de last bij degenen die meer fosfaat produceren dan de EU-nitraatrichtlijn toelaat. De meeste bezwaarmakers spelen met vuur, en een uitgeputte gemeenschappelijke weide is erg brandbaar.

Laatste reacties

  • frankrooi

    Bij verlies derogatie gaan geen 500.000 koeien weg. Voorheen derogatiebedrijven moeten dan meer mest afvoeren. Dat is iets anders dan koeien slachten.

  • jfvanbruchem1

    dom gezwets van een wijs man.

  • jeannettedekker1

    Bij verlies van derogatie zijn de intensieve boeren de klos, ook varkens boeren. Nu de vraag wat eerlijker is. Dirk kiest voor intensive beschermen !!!!Dat mag. !!!! 500000 koeien zullen er niet geslacht worden. Mestafzet kosten zal voor een deel van de boeren fataal worden.

  • Piet Piraat

    Nou, dirk heeft hier gelijk. Maar dat hebben veel mensen weer niet in de gaten. (iets van kokervisie.

  • wmeulemanjr1

    Dhr strijker is voor peildata-geluksvogels en dus niet voor de echte grondgebonden melkveehouderij net als andere landen in de Europese Unie.
    Dan ben je voorstander van een ongelijk speelveld in de Europa
    Merkwaardige opinie

  • jeannettedekker1

    Het voorbeeld van Dirk loopt op veel fronten mank. Hij mag dan gelijk hebben dat in 2014 een verkeerde keuze is gemaakt,want toen hebben ze derogatie in de waagschaal gesteld .Ze hadden iemand bij het hek moeten zetten om koeien tegen te houden,maar toen hebben ze bewust gekozen voor de vrije markt. Dirk wil nu de boeren die veel mest af moeten voeren beschermen voor torenhoge kosten,maar dat gaat wel ten koste van boeren die al jaren 50 koeien in zijn meent hebben lopen.!!!

  • jeannettedekker1

    Een wijs man als Dirk strijker moet weten dat elke meent gedoemd is te mislukken. Daarom is het vreemd dat hij individuele boeren beschuldigend toespreekt ,dat ze wel wisten dat het fout zou gaan. Maar de geschiedenis leert dat het ieder voor zich en god voor ons allen is.

  • Femme

    Jeanette Dekker: Die boeren zullen trouwens minder last hebben van het verlies van de derogatie. Maar dat beseffen velen zich (nog) niet. Het boerenbedrijf die hier de grootste klappen in op moeten vangen + forse wijziging in bedrijfsvoering moeten realiseren zijn de boeren die mét derogatie grondgebonden zijn, maar niet erg extensief. Dat zijn denk ik de bedrijven die in de problemen komen wanneer de derogatie vervalt. Hoe minder grond onder het bedrijf, hoe kleiner de impact is, buiten de toename van kosten mestafzet en kunstmest.

    De grondgebonden boer heeft ineens een enorm overschot (ben je precies grondgebonden met derogatie van 250, grofweg zo'n 1/4e van totale excretie van je koeien), kosten kunstmest en moet zijn weg in de afzetmarkt gaan vinden of aanzienlijk deel koeien afstoten. Omgerekend per koe/liter nemen de kosten dan veel meer toe.

  • wmeulemanjr1

    Misschien is niet meer helder maar met derogatie mag je toch meer met je stikstof?
    Vreemd dat derogatie over de boeg van fosfaat word gegoocheld.

  • Jaap39

    Groeier van na 2-7-2015, die ook nog eens bezwaar aantekend, speelt met vuur. En dat weet betrokkene maar al te goed. Allemaal terug met koe aantallen naar die datum, is een hoop gezeur weer opgelost.

Laad alle reacties (6)

Of registreer je om te kunnen reageren.