‘Machtige minister?’

De landbouw moet op zoek naar politici die strijden tegen wanbeleid en onrechtvaardigheid.Het is frustrerend om het nieuws te volgen: er is goed overleg over de voermaatregels, maar de minister beslist dat het niet kan zoals de melkveesector voorstelt. En zij beslist dat de Aerius-rekenmethode voor stikstofuitstoot blijft, omdat dat nu het best beschikbare instrument is. Is er nog hoop voor de melkveehouderij?Alternatieve voerregelsPositief is dat de belangenclubs in de melkveehouderij samenwerken voor alternatieve voerregels. Het Landbouw Collectief is gestopt, maar gelukkig blijft de samenwerking bestaan. En dat is hard nodig. Frustrerend is dat gesprekken over alternatieven op het ministerie goed verlopen, maar dat de minister toch vasthoudt aan de eigen plannen. Juridisch zouden de alternatieven mogelijk zijn, maar de uitvoeringskosten zijn te hoog. Zo’n argument maakt heel duidelijk: de minister wil niet, ondanks realistische alternatieven, ondanks toezeggingen in de Tweede Kamer. Dat kan toch niet waar zijn. Dat vindt ook Roelof Bisschop van de SGP. Hij heeft, met CDA, VVD, PVV en FvD een schriftelijk overleg aangevraagd. Dat is het enige dat nog kan voor het Kamerreces. Een laatste strohalm. Laten we hopen dat er nog democratie is in Nederland. Een ander besluit van de minister is dat de Aerius-rekenmethode voor stikstofuitstoot in gebruik blijft, ondanks de kritiek. Berekening AeriusDe commissie-Hordijk schrijft in zijn eindrapport dat de meet- en rekenmethode De basisgegevens voor het model vertonen grote onzekerheidsmarges, daar kun je niet zulke gedetailleerde vergunningseisen op baseren, zoals nu gebeurt. Toch gaat de minister ermee door. Ze heeft wat verbeteringen toegezegd, maar die zijn er nog niet. Wel is er nu erkenning voor de kritiek die vanuit de landbouw kwam. Hordijk is ook kritisch over de aparte behandeling van verkeer. Je mag niet met twee rekenmodellen werken en verkeer anders behandelen dan de landbouw en de industrie. Bij verkeer wordt gekeken naar de uitstoot tot 5 kilometer van de bron, bij landbouw en industrie geldt die grens niet, terwijl juist de uitstoot uit verkeer veel verder neerkomt. Het RIVM verdedigt deze werkwijze. Het was niet hun keuze, maar een beleidsbeslissing van de ministeries van Verkeer en Economische Zaken. Moeten er eerst grote problemen komen, zoals bij de Belastingdienst?Wetenschappelijke onafhankelijkheidDit is pure belangenverstrengeling, een ‘wetenschappelijk’ instituut onwaardig. De commissie-Hordijk meldt dan ook: er moet sprake zijn van wetenschappelijke onafhankelijkheid en integriteit, met een structuur voor de kwaliteitsborging en een duidelijke scheiding van verantwoordelijkheden tussen opdrachtgever en opdrachtnemer. Hoe machtig zijn ministers? Kan de minister van Landbouw de alternatieve veevoerregels en het rapport-Hordijk rustig naast zich neerleggen? Accepteert de Tweede Kamer dit? Moeten er eerst grote problemen komen, zoals bij de Belastingdienst? Moet later onderzocht worden, hoe alles zo is gekomen, terwijl we nu al weten dat die problemen eraan komen? Als landbouw moeten we op zoek naar politici als Roelof Bisschop, Pieter Omtzigt en Renske Leijten. Die strijden tegen wanbeleid en onrechtvaardigheid. Hopelijk kunnen zij machtsmisbruik van ministers en ambtenaren tegenhouden, vóór er grote problemen ontstaan door veevoerregels en onjuiste stikstofberekeningen.