Licht werken in stille, vlotte zij-aan-zij

Bij de keuze van hun nieuwe melkstal hebben Ale en Jos Dikkerboom samen met Pyter Terpstra buiten de gebaande paden durven kijken.De nieuwe melkstal van maatschap Dikkerboom-Lemstra-Terpstra melkt rustig en vlot. Een mooie stal om in te werken en vooral op gebied van de ergonomie levert de stal een dikke plus. Dat komt vooral door de innovatieve manier van melken. De melker heeft namelijk geen melkstel meer vast, maar krijgt alleen de tepelbekers aangeboden om aan te sluiten. Melkstal te kleinDe nieuwe melkstal vervangt de 2x4-visgraat uit 1974. De stal is in 2014 van 72 plaatsen uitgebreid met nog eens 60 plaatsen naar 132 plaatsen. In de stal, waar dus zo’n 130 koeien passen, zijn er nu 100 aanwezig. De uitbreiding maakte dat de melktijden opliepen tot ruim boven twee uur per keer. Beweeg over het icoon voor meer informatieEen nieuwe melkstal moest er dus komen. Een met meer capaciteit. De maatschap overwoog robotmelken, maar zag daarvan af. Pyter Terpstra is, naast zijn werk op de boerderij, ook inzetbaar als zzp‘er en werkt ook nog als adviseur bij foeragebedrijf Foeke Visser in Heeg. “Ik kom op verschillende bedrijven zie en hoor daar veel. Wat betreft robotmelken hoor ik toch geregeld veehouders zuchten over de onderhoudskosten van de robot. Samen met het feit dat we dan gebonden zijn aan groeistappen van 60 koeien per robot, besloten we dat robotmelken niet bij ons past.”Razend enthousiastEen 2x10-visgraat en een swing-over vinden ze veel te lang worden, dus resteerde eigenlijk alleen een zij-aan-zij-melkstal. “Via dealer Jan Castelein die hier in Scharnegoutum gevestigd is, kregen we twee adressen van veehouders waar we mochten kijken naar de pipe-feeders voor de krachtvoerverstrekking en het frame van de melkstal. Het is meer toeval dan wijsheid dat Tineke en ik naar familie Marinus in Bornwird zijn gegaan om daar te kijken”, vertelt Terpstra. Marinus werkt met een systeem dat de melkbekers door de stand van de koe aanbiedt. Het is een systeem dat Castelein samen met Broer Roorda in Grou ontwikkelde. “Slotsom is dat we razend enthousiast terugkeerden en korte tijd later zijn Ale en Jos ook gaan kijken. Zij kwamen tot dezelfde conclusie; dit is een systeem dat we serieus moeten bekijken.”Deze innovatieve stal is de derde in zijn soort. De melkbekers worden door de stand van de koe aangeboden aan de melker. Hij hoeft alleen nog maar aan te sluiten. - Foto's: Jan Willem van VlietKelder stortenOm het systeem mogelijk te maken moest eerst een kelder worden gestort. De melkapparatuur zit immers onder de stand van de koe, en we willen er wel gewoon kunnen lopen en werken, dus de kelder heeft een diepte van twee meter. De 2x12-zij-aan-zij-melkstal is voorzien van een Hudonk vastzethek. Als de koeien uit zijn gaat het hek in zijn geheel omhoog, zodat de koeien over de hele lengte van de stand de melkstal kunnen verlaten. Bij binnenkomst gaan de koeien een voor een op hun plek staan. De koeien worden daar herkend en krijgen hun portie krachtvoer, en de gegevens van de koe komen op de display bij de melker. “We hebben nog wat kleine probleempjes met de koeherkenning, maar dat staat los van de melktechniek”, geeft Ale Dikkerboom aan. In dit systeem is alle melkappartatuur onder de melkstand geplaatst. Dat betekent dat er een kelder nodig is en dat verhoogt de totale kosten.OpstartproblemenDe melkstal is in maart 2016 in gebruik genomen. De opstart verliep niet vlekkeloos. De koeien waren onrustig, schopperig en molken niet goed uit. Dat geeft weer problemen met celgetal en zo wordt het allemaal steeds een beetje minder. Het kopvacuüm was iets aan de hoge kant, maar zou eigenlijk geen probleem moeten zijn. “Wel hadden de koeien na het melken wat rode spenen, en sommige toonden ook echt zo’n rand. Weer andere kregen wat ruwere slotgaten. Ondertussen steeg het celgetal van 140 naar 250 en moest er wat gebeuren. Uiteindelijk zijn de tepelvoeringen vervangen door vierkante tepelvoeringen. De kop van de voering en ook het gat is net even iets ruimer”, zegt Terpstra. Dat verminderde de problemen en nu zit het bedrijf weer op het niveau waar het gewend was te zitten.De stal is in 2014 verlengd. Er kwamen 60 plaatsen bij en het aantal koeien is inmiddels 100.Lage belastingEen belangrijk voordeel van dit systeem is dat de melker altijd met een rechte rug achter de koe staat. “Je hoeft niet naar voren te buigen of te draaien. De belasting van rug, schouders en armen van de melker is daardoor minimaal. Je hoeft alleen de tepelbekers maar te pakken om aan te sluiten. Hoe zwaar het is weet ik niet, maar het is in elk geval minder dan een glas bier”, lacht Dikkerboom tijdens het melken. Hij hoeft niet te schreeuwen want de melkstal maakt weinig lawaai. Zelfs de afname is geruisloos door de rubber stootranden in de putvloer en de aanpassingen aan de melkbekers. De melker zelf blijft ook erg schoon, omdat hij niet of nauwelijks met apparatuur in contact komt. Nu het melken lekker loopt en de opstartproblemen zijn opgelost, zijn Terpstra en Dikkerboom super tevreden met hun stal. Over de kosten verwijzen ze naar de dealer. Terpstra: “Ik denk dat je erop moet rekenen dat je 25% extra kwijt bent in verband met de kelder die je nodig hebt, maar dit zal van bedrijf tot bedrijf verschillen.” Wie de melkstal zelf wil bekijken, kan tijdens de open dag op 31 maart terecht.