‘Heimwee naar Braks’

“Ik vind dat we het moeten hebben over de overleden oud-minister Braks”, zegt Hanna, als ze hoort dat ik over de fosfaatrechten wil schrijven.“Braks was de beste landbouwminister die we ooit hadden. Hij durfde nare maatregelen te treffen. Maar de boeren hielden het gevoel dat hij naast ze stond. Deze boerenzoon was boer met de boeren”. Dan maar over Braks. Het was de eerste landbouwminister die wij meemaakten als boer. In zijn tijd kwam de superheffing, die hij moest verdedigen. Wat hebben we hem verketterd. Een korting op de melkproductie. Alle groeimogelijkheden weg. Zo voelde dat.Massaal verzet, daarna gewenningHet liep anders. Eerst massaal verzet, daarna gewenning en toen werd het melkquotum geld waard. Voor de groeiende boer lastig, voor de stoppende boer een onverwachte pensioenvoorziening. Daarna mogelijkheden om te verleasen door divanmelkers.“En de melkprijs bleef jarenlang op een behoorlijk peil”, vult Hanna aan. “Veel boeren konden daardoor overleven. In een vrije markt, zoals nu, werkt dat anders. De betere boeren overleven, de rest klaagt en valt af. Dat proces gaat door. Kijk maar naar de cijfers van Flynth. Het verschil tussen de beste en de slechtste boer is nu qua bedrijfsprestatie 2,5 keer zo veel”.Melkquotum maakt luie boeren“Dan had directeur Joosten van FrieslandCampina dus toch gelijk toen hij vorig jaar zei dat het melkquotum luie boeren maakt”, zegt Hans.”We waren het niet met hem eens. Misschien wilden we de waarheid niet horen”.Het scheelt wie de waarheid brengt. Minister Braks was de eerste die de varkenshouderij op slot zette in Brabant. Boeren waren woedend, de vader en broers van Hanna ook. Toch werd hij niet verguisd. Hij bleef één van hen. Dat kun je van Campina-directeur Joosten bepaald niet zeggen.Maatregelen bieden mogelijkheden“Ik heb die Braks niet gekend”, zegt Hans, “Het zal best een toffe minister zijn geweest. We kunnen leren uit die tijd dat maatregelen ook mogelijkheden bieden. Het melkquotum kwam met verzet en ging met verzet. Zo gaat het misschien ook met de fosfaatrechten. Nu verzet, straks nieuwe mogelijkheden. Hoe dan ook een uitdaging”.