‘Fosfaatrechten: verschrikkelijk oneerlijk’

Alle regels voor het fosfaatrechtenstelsel zijn af. Bij de zwaarste knelgevallen is nu ook helder geworden dat ze hun levenswerk kunnen sluiten.Bij mij geeft het een baksteen in de maag, in combinatie met vlagen van enorme woede. Ik vind het zo verschrikkelijk oneerlijk, dat ik ook niet kan verdragen als boeren die wel goed uitkomen in de fosfaatrechten met vage praatjes het systeem rechtvaardigen. Ze accepteren het dat de overheid collega’s buitensluit. En ze denken de prijs nu vast te houden, maar we verliezen markt. Bij het event van Agrarisch Ondernemer van het Jaar (waar we als winnaar 2016 ieder jaar voor uitgenodigd worden), sprak ik een bankman die het had over ‘vingers tussen de deur’ en ik zei: “Ja, dat zijn de echte ondernemers, de beloften voor de toekomst, en die zitten nu bij jou aan tafel te janken.” Hij keek me aan met een blik van: “Hoe weet jij dat?” Het laat zich raden natuurlijk. Het is zo verschrikkelijk oneerlijk. ‘Bij de zwaarste knelgevallen is nu ook helder geworden dat ze hun levenswerk kunnen sluiten’Mijn enige hoop is nog Europa. Onder het mom van milieuregels zijn de rechten opgelegd, maar het ís ingrijpen in de markt, en dat mag eigenlijk helemaal niet. Waarom is alleen Nederland nu achtergesteld op het speelveld? De onderbouwing via het milieu is een doorzichtige smoes: de mestexport mag niet eens meetellen, kringlooplandbouw liefst alleen Ot en Sien en in het klein, verwerking is taboe. Ik hoop dat de rechter ingrijpt, maar ik ben somber: als je ziet wat de nertsenbedrijven is aangedaan, dan gaat de melkveehouderij daar zo achteraan bij de rechter. ‘Waarom is alleen Nederland achtergesteld op het speelveld?’Ik kan wel janken. Wat is er nog voor lol aan om boer te zijn? Je kunt beter veganist worden. Ik heb een middenweg gekozen, en ben het onderwijs in gegaan. RVO.nl stuurde een brief waar ik mijn salaris de komende jaren kan laten: zelfzuivelaars produceren 7.500 kilo melk per koe, zo heeft de overheid vastgesteld. Veel meer dan onze werkelijke productie van 5.200 kilo (Jersey en bio en antibioticavrij). Daardoor zijn wij nu onze grondgebondenheid kwijt. Dus moeten we 8,3% rechten bijkopen, om gewoon te draaien. Voor de derogatie van anderen. Zo verschrikkelijk oneerlijk.