‘Droge zomer stelt ons op de proef’

Het zijn bizarre tijden. De droogte is extreem. Toen ik jong was, dat is ongeveer 25 jaar geleden, studeerde ik in Wageningen milieuhygiëne. Ik zou iedere ouder willen aanraden om zijn kind die studie niet te laten volgen, want het was eigenlijk een grote brainwash in doemdenken onder het mom van wetenschap. Dat was 25 jaar geleden. Misschien is het nu beter, maar veeteelt lijkt mij nog steeds een iets blijere studie, met leukere vooruitzichten.Het klimaat verandert, dat is natuurlijk wel een feit, maar het klimaat is nog nooit niet veranderd. Door mijn studie waren er voorjaren dat ik bang was dat er nooit meer blaadjes aan de bomen zouden komen, maar gelukkig viel het elk voorjaar weer mee. Ter illustratie een foto van koeien in een weide die tijdens droogte niet is beregend. - Foto: Mark PasveerDe natuur laat zich gelukkig niet kisten. Maar ons bedrijf? Onze bodem? Ons gras probeert uit de diepe ondergrond een laatste druppel op te zuigen en vergeelt langzaam. Het leven trekt zich terug, maar verdwijnt gelukkig niet. Vitaliteit is dé kerngedachte achter ons bodembeheer. Al 20 jaar investeren we in bodemvruchtbaarheid en in extreme jaren betaalt het zich terug. We eten dan van twee walletjes: we halen in extreme jaren vergelijkbare opbrengsten als gangbare boeren en krijgen dubbele prijzen uitbetaald van biologische consumenten. Alle grond al een keer door een wormIn deze droge, extreme tijd is biologisch onze verzekeringspremie. Ons bodembeheer gaat verder dan biologisch. We gebruiken bijna alleen vaste mest en werken antibioticavrij. Dus geen antibiotica in mest en bodem. Daardoor is ons gehalte organische stof omhooggevlogen en het aantal wormen is geëxplodeerd. De positief ingestelde bodemkenners van Wageningen berekenen dat al onze grond al een keer door een worm is gegaan en de stervende laag is ook grotendeels opgevreten. Het vocht stijgt capillair tot grote hoogten. Deze zomer stelt onze filosofie wel heel erg op de proef. Maar wie A zegt, moet ook B zeggen. Wageningen komt het dan wel weer meten in het najaar. Als boer hang je als alles misgaat, maar dat is altijd nog 100 keer beter dan de zekerheid van de afstandelijke wetenschap, waar je alleen maar commentaar kan leveren. We gaan met opgeheven hoofd de droogte tegemoet deze zomer.