Boerenblog

17 reacties

‘Fosfaatvrijstelling van kalveren, toch boetes’

Melkveehouder Gerben Engwerda in het Friese Tytsjerk voelt zich onheus behandeld. Zijn bedrijf voldoet aan alle Europese mestnormen, toch wordt hij geconfronteerd met hoge boetes in verband met het jongveegetal.

Meer dan 90% van de veehouders fraudeert. De vraag is alleen: hoe groot is de fraude? Als een vaars op de laatste avond van een periode kalft, dan zal vrijwel iedere boer de kalfdatum naar de volgende dag schuiven, zodat de vaars in de vorige periode nog niet mee telt als koe. Dit is maar 1 dag, maar je kunt de kalf datum gemakkelijk nog verder opschuiven of zelfs weglaten als je een goede vervangster hebt. Zeker als er een stier bij de pinken (vaarzen) heeft gelopen, dan heb je geen exacte kalfdatum. Blijft het kalf op het bedrijf, dan kun je het gerust 4 weken later registreren. Dat valt later toch niet meer op.

Het mooiste is om het kalf van zo’n vaars bij een guste koe te doen en dan beide afvoeren. Dan is het bewijs weg en de vaars blijft op papier vaars terwijl ze toch gemolken wordt. Je moet ze natuurlijk niet bij de melkcontrole doen. Dit scheelt de boer over de 5 periodes ½ x € 480 x 5 = € 1.200. Zo is er heel veel mogelijk, mits je niet zo stom handelt als bij de tweelingen, want bij controle is dit gemakkelijk te achterhalen.

Het enige waar je tegenaan kon lopen was een fysieke controle op het bedrijf, waarbij gekeken wordt welke koeien er worden gemolken. Deze controle is er nooit geweest en dus kon je gerust je gang gaan met creatief boekhouden. Dit wordt nu als fraude bestempeld en de boeren erg kwalijk genomen.

Andere kant fosfaatbeleid

Maar er is ook een andere kant. Toen de melkquotering ophield, viel er veel kapitaal onder de veehouders weg. Dit moest voor FrieslandCampina, Rabobank en LTO (FRL) als vooral belangenbehartiger van de intensieve zuidelijke boeren, worden opgevuld door een nieuw quoteringssysteem. Ze lieten de boeren daarom melken. FrieslandCampina breidde zelf haar verwerkingscapaciteit uit en de Rabobank financierde de stallen.

De ingreep van Brussel was onvermijdelijk en ‘De Drie’ (FRL) konden hun fosfaatquoteringssysteem in het leven roepen. Dit was de kans geweest om de landbouw duurzamer te maken. In plaats daarvan gingen De Drie alleen voor het eigenbelang en kon er weer kapitaal onder de intensieve boeren komen.

Dus geen grondgebondenheid, wat een veel eenvoudiger en rechtvaardiger systeem is. Brussel gooide echter roet in het eten en er moest eerst nog een tussenjaar in de vorm van fosfaatreductie komen. Hiervan ondervinden wij nu de gevolgen. Wij hebben na de superheffing behoorlijk geïnvesteerd in grond en gebouwen en zijn een biologisch bedrijf met de zeldzame runderrassen Fries Hollands en Fries Roodbont vee.

‘Grondgebondenheid zou een rechtvaardiger systeem zijn geweest, wij ondervinden nu de gevolgen van het fosfaatreductiebeleid’

Lang heb ik nog het vertrouwen gehad dat dit soort duurzame bedrijven wel de ontwikkelingsruimte zouden krijgen. We hebben 40 hectare grasland bij de boerderij en huren 40 hectare natuurland van It Fryske Gea. Op deze totale oppervlakte van 80 hectare willen we 80 koeien melken van Fries Holland-ras en het Fries Roodbonte ras.

In juni 2017 hebben we 2 kalveren, een zwartbonte en een roodbonte, aan een hobbyboer verkocht. Nu krijgen we te maken met het zogenoemde jongveegetal en dus met een hoge boete.

Vrijstelling voor zeldzame rassen

Omdat we allemaal van die zeldzame dieren hebben, kregen we vrijstelling van fosfaatreductie van alle kalveren die na 1 oktober 2016 geboren zijn. Zo ook de 2 verkochte kalveren. Toch kregen we een hele hoge boete van in totaal € 12.000.

Ik ging er vanuit dat er een fout in de telling gemaakt was. De zuivelfabrieken moesten de heffingen opleggen en dus hun om uitleg gevraagd. Wij gaan hier niet over, werd mij door de fabriek verteld.

Dan het fosfaatreductieloket gevraagd om uitleg, maar zij wisten het niet. Bij de laatste periode van de heffingen waren ook de correcties meegenomen. De fabriek gemeld dat er bij ons geen correctie heeft plaats gevonden. Geadviseerd werd nu om rechtstreeks met RVO.nl contact op te nemen.

Donderdag 8 februari contact met RVO.nl gehad en daar kon iemand mij uitleggen dat het waarschijnlijk wel allemaal klopt en de boetes gewoon hoog zijn. Kennelijk speelt het geen rol dat de kalveren fosfaatvrijstelling hebben. Ik heb vier wel keer gevraagd of die € 12.000 wel klopt, maar kennelijk is dat de boete voor 2 zeldzame kalveren verkocht aan een liefhebber.

‘Ik heb wel vier keer gevraagd of die € 12.000 boete wel klopt, kennelijk speelt het geen rol dat de kalveren fosfaatvrijstelling hebben’

Ik heb nu de publiciteit gezocht, maar anders had ik zeker gekeken of er op papier nog wat veranderd kon worden. En als dat dan fraude wordt genoemd, dan is het zo. De vraag blijft wel wie de grootste boef is!

Het ministerie is vergeten om subsidie aan te vragen voor deze zeldzame rassen en we houden deze rassen nu ‘gratis’ in stand. Hoewel je aan de Europese mestnormen voldoet en gratis voor meer biodiversiteit zorgt, krijg je een boete opgelegd van meer dan € 40.000 die gewoon op je melkgeld wordt ingehouden. Zijn wij dan boeven als we proberen nog wat te redden? Of zijn dat De Drie (FRL), die alleen uit zijn op eigenbelang en de rest zal hen een zorg zijn.

‘Hoewel je aan de Europese mestnormen voldoet, krijg je een boete opgelegd van meer dan € 40.000 die op je melkgeld wordt ingehouden’

Er zijn veel mooie initiatieven op het gebied van duurzaamheid die de boeren zelf oppakken, maar die door het geweld van De Drie ondersneeuwen. Tijd om corrigerend op te treden in zo’n ‘ik-cultuur’ van de beleidsmatige organisaties.

Vorig jaar zijn er behoorlijk veel koeien geruimd. Toch is er niet veel minder melk geleverd aan de fabrieken. Dit zou te verklaren zijn omdat het ondereind van de veestapel is weggedaan. Dan kunnen er beter nog meer koeien worden geruimd!

‘Met een cultuur van uitdagen en belonen bereik je veel meer en heeft/houdt iedereen plezier en voldoening in het boer-zijn’

Nu komt er een heksenjacht op gang met nog meer regels en controles. Als je niet de ‘maffia-cultuur’ verandert, blijf je bezig. Met een cultuur van uitdagen en belonen bereik je veel meer en heeft/houdt iedereen plezier en voldoening in het boer-zijn.

Laatste reacties

  • Gerjo-Kompier1

    Ik had ook het idee dat het systeem van Fosfaatrechten door het 'Grote Geld' bedacht is om de zeer intensieve melkveebedrijven weer een executiewaarde te geven. Een veestal zonder grond heeft immers (te) weinig verkoopwaarde: zie varkenshouderij.
    Voor melkveehouderijen in balans (2,5 a 3 gve per ha) maakt het niet veel uit: de verwachte waardedaling van grasland wordt gecompenseerd door de waarde van fosfaatrechten.
    De meest extensieve bedrijven 'betalen het gelach' . Deze kunnen, nu na afschaffen melkquotum, hun grondkapitaal niet optimaal benutten(tenzij zij opnieuw investeren, maar nu in fosfaatrechten). Voor het 'Grote Geld' heeft dit kleinere risico's , omdat onder deze bedrijven vaak ruim voldoende onderpand is, ook wanneer de waarde hiervan iets daalt.

  • Bennie Stevelink

    @Gerjo-Kompier, je stelt dat extensieve bedrijven als gevolg van de fosfaatrechten hun grondkapitaal niet optimaal kunnen benutten. Hoe deden deze bedrijven dit ten tijde van het melkquotum? Tussen het melkquotum en de aankondiging van de fosfaatrechten ligt slechts 3 maanden en 2 dagen.

  • farmerbn

    Met dit verhaal is de minister en de NVWA blij. Vooral het eerste deel is dom om op te schrijven.

  • braak1955

    Wat zou jij doen als jij in zijn schoenen stond en even dat geld op moest hoesten. Succes Gerben

  • massan

    Wat een waardeloos zielig verhaal. Ook voor jou Gerben gelden de opgestelde regels net zoals voor andere boeren.

  • simpel boerke

    @ precies massan, ik wordt een beetje moe van het slachtofferverhaal van menig extensieve en/of biologische boer. Zij danken juist hun bestaansrecht aan het onderscheid t.o.v. de intensieve boer, maar dat houdt nog niet in dat de regels niet voor jou van toepassing zijn als ze een keer slecht uitkomen.

  • cornelis 22

  • Bennie Stevelink

    De veestapel begrenzen op basis van grond, zoals Gerben wil, is onmogelijk omdat de veestapel dan kan verdubbelen. Het is onmogelijk de melkveehouderij te begrenzen door grondgebondenheid terwijl de varkens- en pluimveehouderij begrenst worden door productierechten.
    Het is hier al vaker uitgelegd dat de melkveehouderij alleen door grondgebondenheid begrenst kan worden als eerst de varkens- en pluimveehouderij grondgebonden gemaakt worden. Aangezien dit onuitvoerbaar is kan de melkveehouderij, net als de varkens en kippen, alleen begrenst worden met productierechten.
    Blijkbaar wordt dit door sommigen nog steeds niet begrepen of willen dat niet begrijpen.

  • Cornelis heeft gelijk, je verwacht steun van LTO ,zoals bv crv dat deed , het spreekwoord luid "BIJT NIET IN DE HAND DIE JE VOED"en dat doet Calon , zijn
    Uitspraken duiden de afstand tussen de leden en Calon .
    Weg met die man

  • Wat een ongelofelijk dramverhaal, vergoeilijkt nog ff de kalverfraude en noem maar op.
    Wordt langzamerhand kotsmisselijk van die extensieve boeren die alleen maar afgeven op hun iets intensievere collega’s.

  • Gerjo-Kompier1

    Bennie, een grondgebonden melkveehouderij was en is in de ene regio een belangrijker issue dan in een andere. In het Groene Hart zijn veel voorbeelden van melkveehouders, die in de laatste jaren van het quotumtijdperk vooral weidegrond van gestopte veehouders hebben opgekocht. Om op dat moment ook quotum te kopen werd teveel van het goede. Grond zonder quotum was in het quotumtijdperk inderdaad een verliesgevende investering, maar zij hadden alvast het duurste productiekapitaal voor na 1 april 2015 in handen. De verwachting was dat mestplaatsingsruimte ook je productieruimte zou worden. Er zijn dus veel bedrijven bewust extensiever geworden om na het quotumtijdperk grondgebonden in melkproductie te kunnen groeien. 2 juli 2015 heeft voor velen van hen roet in het eten gegooid. Vanwege het reductieplan en nu de fosfaatrechten kunnen zij de grond nog steeds niet optimaal benutten voor eigen melkproductie.

    Reactie op jouw tweede bijdrage: Het is inderdaad een historische fout van de politiek geweest om pakweg een generatie terug niet te kiezen voor een harde maximale vee norm per hectare. Dan zouden fosfaatplafonds, dierrechten en fosfaatrechten nooit bedacht zijn. Als reparatie van die fout nog mogelijk is, zal dit zeer veel moeite gaan kosten.

  • Gerjo-Kompier1

    Discussie tussen intensieve versus extensieve melkveehouderij is samen te vatten in een vereenvoudigd dilemma, waar nog geen bevredigend antwoord op is:

    Melkveehouder, 60 koeien en wat jongvee plus 30 ha veenweide en 500.000 kg melkquotum, besluit in 2012 zijn bedrijf te staken.
    Buur A koopt het melkquotum, een productierecht dat zijn geldigheid op 1 april 2015 verliest en daarom geleidelijk in waarde daalt naarmate deze datum nadert. Hij neemt ook de veestapel over, vergroot zijn stal, koopt extra voer en laat zijn mestoverschot verwerken.
    Buur B koopt de 30 ha grasland, stijgend in prijs evenredig aan waardedaling benodigd melkquotum. Zonder quotum een verliesgevende investering, maar de ‘Licence to produce’ na 1 april 2015 dat vanaf dat moment rendabel gemaakt kan worden. Medio 2013 houdt hij meer kalveren aan voor opfok en vergroot zijn stalcapaciteit.
    Na 1 april 2015 zijn beide buren van mening dat zij de melkproductie van de gestopte veehouder erbij mogen melken. De fysieke ruimte is er voor beiden: voermarkt en mestverwerking voor buur A en mestruimte + voerproductie grond voor buur B. Aan beide buren zijn de nodige vergunningen verleend en zij hebben beide de nodige investeringen gedaan.
    Ineens stelt de overheid dat er na afschaffen melkquotum niet meer melkkoeien bij mogen komen.
    Vraagstuk: Eén van de buren mag de 60 koeien van de in 2012 gestopte veehouder gaan melken, maar wie mag dit gaan doen?

  • Bennie Stevelink

    Degene die op 2-7-2015 de koeien melkt, want dat is de peildatum. Als buur B koeien mag melken omdat hij grond heeft mag een akkerbouwer dat ook. De veestapel kan dan verdubbelen. De enigste effectieve manier om de veestapel te begrenzen zijn productierechten. Jij voelt je als “grondige boer” bedrogen omdat je dacht dat je na 2-7-2015 vrij koeien kon houden wat na ruim drie maanden niet meer mogelijk bleek. Er zijn boeren die voor gek en onwijs grondloze stallen hebben gebouwd omdat ze dachten dat ze vrij koeien konden houden en deze grondloze stal op 2-7-2015 nog niet vol hadden.
    Ik wist wel dat vrij koeien houden niet mogelijk was. Met verbazing keek ik in aanloop naar afschaffing van het quotum waar de vervangende begrenzing bleef. Ik ben al tien jaar niet gegroeid en was blijkbaar de enigste die tussen de grondigen en grondlozen in, het verstand nog op een rij had. Nu mag ik voor beiden de rekening betalen door 8,3% in te leveren.

  • kleine boer

    Bennie ik kan dan niet lezen en schrijven volgens jou maar heb wel in 14 nieuwe stal gelijk vol gezet geen brok gevoerd dus geen superheffing en ook nog gezorgd voor grondgebonden omdat ik net als met superheffing een korting verwachten....je bent niet de enige ....

  • Attie

    Bennie, niet zo verstandig dus!

  • gradje1966@

    Wat een zielen Piet mensen die zoveel grond in eigendom hebben kapitaal genoeg om fosfaat rechten bij te kopen . En grond van natuurverenigingen of anderzijds grond die voor natuur en landbouw geschikt is dus daar mag je maar weinig mest oprijden die laten deze lieden voor het gemak maar volledig tellen dan kan je je zelf wel rijk tellen met grondgebondenn

  • PRO

    Gerben,
    vandaag artikel gelezen in de VK. Weer een voorbeeld van een goedbedoelende burger die klem zit in een of ander systeem.
    Neem svp direct contact met mij op via mail

    mvg, Paul

Laad alle reacties (13)

Of registreer je om te kunnen reageren.