Wilde zwijnen houden voor vlees rendeert best

In Finland zwerven wilde zwijnen niet alleen door de bossen, ze worden ook gehouden voor het vlees dat als een delicatesse beschouwd wordt. Het levert topprijzen op.Juho Reinikainen runt in Viinijärvi, op zo’n 100 kilometer van de Russische grens, de Korpikarju Game Farm. Hij fokt en mest daar wilde zwijnen. De Fin kocht daarvoor varkenshutjes op 2 hectare grond in 2013. Na reparatie van de aanwezige hekken betrok hij zeugen en beren van verschillende leden van de Finse Vereniging van wildezwijnenhouders. _{Lees verder onder de foto‘s.} De everzwijn-zeugen met biggen lopen gescheiden van de vleesvarkens. Alle dieren lopen jaarrond in de buitenlicht. De watervoorziening is via open water. - Foto's: Matti TurtiainenInvestering in meer dierenTot 2019 was de wildezwijnenhouderij een activiteit naast zijn vaste baan. Maar Reinikainen wil er een fulltime taak van maken. Daarom investeerde hij onlangs in meer dieren en in de afzet. “We gaan meer speciaal vlees, meer van de duurdere delen, op de markt brengen. Vlees van wild zwijn is een seizoensgebonden specialiteit. Met kerst loopt de afzet van hammen goed en rond Pasen is er een groeiende vraag naar de duurdere delen. Als het barbecueseizoen begint, is er juist vraag naar worstjes.”In Finland wordt wild zwijn niet alleen vers gesneden en verwerkt, maar ook bevroren en als geheel karkas verkocht. Reinikainen levert dan ook hele en halve karkassen aan feestjes, geserveerd en warm op tafel. “Als klanten dat willen, kan ik naar het evenement komen om ze ter plekke te bereiden en te snijden.”Juho Reinikainen fokt en mest wilde zwijnen in de Finse regio Liperi. Het vlees is een delicatesse in Finland. Het bedrijf ligt afgelegen, met slechts één varkensbedrijf in de regio Liperi en de volgende op 50 kilometer afstand.Korpikarju Game Farm fokt en mest wilde zwijnen12 everzwijnzeugen
150 everzwijnvarkens
4 tot 6 biggen per zeug per jaar
2 hectare
1,5 jaar bij slachten vleesvarken
38 tot 56 euro per kilo vlees
20 euro per kilo gehaktHek met subsidieDe boerderij heeft momenteel 150 wilde zwijnen op een oppervlakte van 2 hectare. Dat is opgedeeld in een deel voor vleesvarkens en een deel voor zeugen met biggen. Het geheel is omgeven door een stalen hekwerk van net iets meer dan 2 meter hoog dat over de hele lengte minimaal 40 centimeter in de grond gegraven is. Dat hek vereist regelmatig onderhoud wegens het wroeten van de zwijnen. Reinikainen: “Om de twee jaar huren we een graafmachine om het hek aan de binnenzijde te herstellen.”Om Afrikaanse varkenspest (AVP) buiten de deur te houden, zijn in het hek elektriciteitsdraden aangebracht, vier aan de buitenkant en twee aan de binnenkant van het hek, conform recente Finse wetgeving voor everzwijnbedrijven. De aanleg ervan is gesubsidieerd en er wordt strikt gecontroleerd of de afrastering aan de wet voldoet. Reinikainen heeft ook een elektrische draad aan de bovenkant van het gaas geplaatst om lynxen en andere dieren buiten te houden. _{Swipe voor meer foto‘s.}
Het hek om de dieren is ruim 2 meter hoog en 40 centimeter ingegraven. Het telt 7 stroomdraden: 4 aan de buitenzijde, 2 aan de binnenzijde en 1 bovenlangs. Voor het plaatsen ervan kreeg de Fin subsidie.Een worp per jaarDe kudde wilde zwijnen leeft jaarrond buiten. Er zijn kleine hokken van draadstaal en multiplex beschikbaar voor het werpen. Sommige zeugen gebruiken deze hokken, terwijl anderen liever in een natuurlijker nest werpen. Daarvoor benutten ze stro uit ronde balen die binnen de omheining liggen.Het paarseizoen loopt van oktober tot januari. De zeugen werpen eenmaal per jaar, de meeste in maart. De worpgrootte is gewoonlijk vier tot zes biggen. De biggen zogen tot in de herfst bij hun moeders. In gevangenschap kunnen wilde zwijnen lang leven, zegt Reinikainen. “Mijn oudste zeugen zijn 12 jaar oud, maar staan wel op de lijst om binnenkort te worden vervangen.”Als een zeug werpt voordat de meest dominante zeug dat doet, worden haar biggen vaak opgegetenAlle biggen in leven houdenHet eerste doel is om alle biggen na het werpen in leven te houden. Dat vereist vaardigheid van de bedrijfsleider. “Als een zeug werpt voordat de meest dominante zeug dat doet, worden haar biggen vaak opgegeten als ze vrij rondrennen.” Maar heeft de leider van de kudde eenmaal haar biggen gehad, dan worden de andere zeugen met rust gelaten. Geboortehulp is volgens de Fin zelden nodig.De verzorging van de wilde zwijnen is vrij eenvoudig, aangezien de dieren vrij in de omheining leven. Dagelijkse monitoring is wel nodig. Deze dieren eten al het mogelijke, ook biggen met een aangeboren afwijkingHet voer bestaat voornamelijk uit gemalen granen, droog hooi en kuilvoer, aangevuld met mineralen. In de zomer krijgen de dieren daar vers gemaaid gras bij. Reinikainen zegt met een grijns: “Als gras, waar dan ook gemaaid hier wordt gebracht, is alles snel op – en dat geldt ook voor wilgenkruiden en brandnetels! Onlangs kregen we 3 kuub natte rogge binnen dat nergens voor geschikt was. Het verdween onmiddellijk. Een vracht ongeschikte aardappelen werd in tien dagen opgegeten. Deze dieren eten al het mogelijke, ook biggen met een aangeboren afwijking. Dat is een veiligheidsmechanisme voor dieren in het wild om te voorkomen dat zwakke dieren vijandige dieren lokken.”Om beschut te kunnen werpen zijn enkele provisorische hokjes geplaatst. Een deel van de zeugen kiest er echter voor te werpen in stro in de buitenlucht.Dierenarts vooral voor de slachtDe dieren zijn gezond en het is normaal gesproken niet nodig om een dierenarts te bellen. Die bezoekt het bedrijf alleen voor een levende keuring voor het slachten. Reinikainen slacht en versnijdt de dieren zelf. De dieren worden ter plaatse met een pistool gedood en nadat het bloed eruit is gedruppeld, vervoert de Fin het karkas naar een kleine slachterij in de buurt. De dierenarts voert aan het einde van het slachtproces ook een karkaskeuring uit. Er worden monsters genomen voor controle op trichinella. Deze worden in het laboratorium gecontroleerd en als er geen trichinen worden gevonden, kan het vlees worden versneden. “Ze zijn nog nooit gevonden.”De smaak als ultiem doelHet bedrijf streeft naar een karkasgewicht boven 80 kilo. Een wild zwijn is magerder dan een regulier varken en heeft dus minder vlees. De varkenshaasjes wegen doorgaans 300-350 gram. Het doel is juist om wild-gearomatiseerd vlees te produceren. Dat vraagt een lange opfokperiode, minstens anderhalf jaar. “Een wild zwijn kan snel worden vetgemest, maar dan is het vlees anders, nogal vet. Het vlees van wilde zwijnen heeft een diepere kleur rood en is superieur aan conventioneel varkensvlees.”De prijs van wildzwijnvlees is veel hoger dat van gewoon varkensvlees. Reinikainen beurt voor het vlees tussen de € 38-56 per kilo. Wildzwijngehakt doet ongeveer € 20 per kilo.Bij het omgaan met wilde dieren is de veiligheid een item. Het everzwijn lijkt tam, in ieder geval van achter het hek bekeken. Reinikainen: “Ze zijn gedomesticeerd. Als een van hen wild zou worden, wordt deze verwijderd, want ik moet hier kunnen werken.” De zeugen en beren hebben zelfs een naam. “Rasputin is tam – als je krabt, ligt het dier al snel op zijn kant. Sälli daarentegen is anders, zij gaat mensen uit de weg.” De dieren zijn gewend geraakt aan de geluiden van auto’s en tractoren en schrikken er niet van.Varkenspest: een risicovolle situatieRecente gevallen van Afrikaanse varkenspest (AVP) in Duitsland hebben Reinikainen waakzaam gemaakt. Hij schoot wilde zwijnen rond de boerderij af. “Helaas is de paar jaar geleden geplande afrastering aan de oostgrens met Rusland niet gebouwd. Van daar uit is de dreiging van AVP het grootst.”De Fin schiet de wilde zwijnen buiten de omheining niet alleen wegens ziekterisico‘s. Een ander belangrijk punt van zorg is de onrust die wilde zwijnen buiten de omheining in het bedrijf veroorzaken. “Ooit maakte een van onze zwijnen een sloot van 15 meter breed om zijn eigen territorium af te bakenen toen er buiten de schuilplaats wilde zwijnen waren.”Reinikainen krijgt nooit klachten, al trekt de boerderij wel geïnteresseerden – de reden waarom hij cameratoezicht installeerde. “Ik open de deuren direct als mensen vragen of ze langs kunnen komen. Groepen van de basisschool hebben hier over de dieren geleerd en worstjes geroosterd.”