‘Vertrek HZPC naar Canada is een wake-upcall’

Onlangs maakte het Nederlandse bedrijf HZPC bekend dat het zijn veldproeven met aardappelen die zijn voortgekomen uit nieuwe veredelingstechnieken, niet in Europa, maar in Canada gaat uitvoeren.Dit is een groot gemis voor Nederland en voor de EU. Juist Nederland heeft een geweldige geschiedenis als het gaat om plantenveredeling: de Nederlandse zaadveredelaar Simon de Groot won in 2019 nog de prestigieuze World Food Prize, ook wel de ‘Nobelprijs voor Voeding en Landbouw’ genoemd. De Groot en Nederland hebben op dit vlak een belangrijke rol gespeeld in de wereldvoedselvoorziening laat dit filmpje van de NOS duidelijk zien. Dankzij onze innovaties en plantveredelingstechnieken wordt wereldwijd liefst 40% van alle groenten en fruit geteeld met Nederlandse zaden. Crispr-Cas en DNANieuwe veredelingstechnieken, waaronder Crispr-Cas, waarmee gericht kleine veranderingen aangebracht worden in het DNA van planten, zijn in mijn optiek een belangrijk instrument om de wereldwijde uitdagingen van dit moment op te lossen. Het rapport 'Projected impact of climate change on agricultural yields' laat bijvoorbeeld zien dat de voedselproductie rond de evenaar met wel 50% kan dalen als gevolg van klimaatverandering. Dit is tegelijkertijd óók het gebied waar de bevolkingsgroei naar verwachting het grootst zal zijn. Om aan de daardoor stijgende vraag van voedsel te kunnen voldoen, hebben we plantenrassen nodig die weerbaarder zijn tegen droogte en andere extreme weersomstandigheden. Nieuwe veredelingstechnieken ook in EU van belangMaar ook binnen Europa zijn nieuwe veredelingstechnieken van groot belang, zeker wanneer de Unie inzet op onder meer minder chemische gewasbescherming. Het is dan noodzakelijk om de natuurlijke verdedigingsmechanismen van een plant op een snelle en effectieve manier in te kruisen, zoals aardappels met meervoudige resistentie tegen phytophthora. Al jaren probeer ik Europese regelgeving te versoepelen voor nieuwe veredelingstechniekenAl jaren probeer ik Europese regelgeving te versoepelen voor nieuwe veredelingstechnieken. Hierbij worden uitsluitend soorteigen genen gebruikt, waardoor het eindproduct niet te onderscheiden valt van producten die met klassieke veredelingstechnieken zijn gekweekt. Toch vallen producten die voortkomen uit deze nieuwe veredelingstechnieken onder dezelfde strenge Europese wetgeving als transgene genetisch gemodificeerde organismen (GGO’s). Gene editingTerwijl de rest van de wereld deze technieken omarmt, is het in de EU bijna onmogelijk deze technieken te gebruiken. Ondertussen gaan innovaties in veredeling door en wordt ’gene editing’ steeds verfijnder. De huidige regels zetten daarmee Europese wetenschappers en veredelingsbedrijven, maar ook de consument, op een achterstand. De beslissing van HZPC om te verhuizen moet dan ook als een duidelijke wake-upcall worden gezien.Green DealDe Europese Commissie erkent het potentieel van nieuwe veredelingstechnieken wel, bijvoorbeeld binnen de Europese Green Deal. Ze zijn echter terughoudend met een concrete herziening van de GGO-wetgeving. De Commissie wil eerst op steun kunnen rekenen van de lidstaten en het Europarlement. Steeds meer landen staan positief tegenover deze nieuwe veredelingstechnieken, maar voor sommige Europarlementariërs rust hier nog steeds een groot taboe op. Zij zien technieken als Crispr-Cas nog steeds als een klassieke GGO. Aan mij de taak om dit beeld bij mijn collega’s weg te nemen. HoorzittingenBinnen mijn politieke groep heb ik het mandaat gekregen om een aantal hoorzittingen rond dit thema te organiseren, waarbij ik verschillende wetenschappers uitnodig die de collega’s meer inzicht geven in de werking en risico’s van nieuwe veredelingstechnieken. Dit met als doel om fabels en feiten van elkaar te scheiden en vooroordelen weg te nemen. De tijd dringt, want vóór de zomer moet er een tekst liggen over nieuwe veredelingstechnieken waarmee een meerderheid van het Europees Parlement kan instemmen. Wordt vervolgd, dus.