Veel uitdagingen voor Zuid-Afrikaanse varkenshouder

Week in week uit stroomstoringen en dalende varkensvleesconsumptie in eigen land. Toch lukt het Christoffel Petrus Kriek om zijn kosten laag te houden in de constante strijd om winst.Taaibosch Piggery, een gesloten bedrijf met 2.200 zeugen en een kernfokbedrijf met 250 zeugen, is ook voor Zuid-Afrikaanse begrippen een groot bedrijf. Christoffel Petrus ‘CP’ Kriek maximaliseert de efficiëntie op zijn bedrijf door te investeren in nieuwe technologie en de verouderde stallen te moderniseren. “We sturen op een goed en effectief vleesvarken”, zegt Kriek. “Gelten worden gedekt vanaf 231 dagen, maar we hebben ze het liefst iets ouder. Alle zeugen worden kunstmatig geïnsemineerd met sperma van ons eigen ki-station.”Christoffel Petrus Kriek (35), veelal CP Kriek genoemd, is CEO van Taaibosch Group waarvan Taaibosch Piggery onderdeel uitmaakt. De aandelen van de group zijn in handen van hem, zijn vrouw Gerda en hun drie kinderen. - Foto's: CP KriekTaaibosch Piggery in Fochville, Zuid-AfrikaBedrijfsinfo
250 Yorkshire- en landras-kernfokzeugen
2.200 vermeerderingszeugen
48.000 afgeleverde vleesvarkens per jaar
110 medewerkers
400 hectare grasland
1.200 ton voerproductie per maand
110 kilo streefgewicht bij afleverenIndividueel afleverenHet bedrijf mest borgen en weegt alle dieren individueel voor afleveren. Het streefgewicht is 110 kilo levend of 84 kilo geslacht. De dieren met een karkasgewicht boven 80 kilo worden begin juni verkocht voor ongeveer € 1,10 per kilo levend gewicht. De baconvarkens, karkasgewicht rond de 70 kilo, brengen zes cent per kilo extra op.Zeugen uit Yorkshire en LandrasTaaibosch Piggery produceert F1 zeugen uit Yorkshire en Landras. “Daarop gebruiken we een combinatie van eindlijnen, waaronder Duroc voor daggroei, marmering van vlees en vleeskwaliteit. Piétrainberen zetten we in voor gespierdheid en karkasopbrengst.” Daarnaast is er ook een lijn op Taaibosch zelf gefokt. “Door Yorkshire, Piétrain en Duroc te combineren, hebben we die eigenschappen vastgelegd die in de afgelopen jaren bewezen economische waarde hebben laten zien.”Door Yorkshire, Piétrain en Duroc te combineren, hebben we die eigenschappen vastgelegd die in de afgelopen jaren bewezen economische waarde hebben laten zienRantsoen van mais, sojameel en tarwezemelenHet bedrijf ligt in de belangrijkste graanregio in Zuid-Afrika. De varkens krijgen een rantsoen dat grotendeels bestaat uit mais, sojameel en tarwezemelen. De eigen voerfabriek produceert zo’n 1.100 tot 1.200 ton voer per maand. Alle premixen en grondstoffen koopt Kriek in. “Onze buren brengen hun mais die ze op een samenwerkingscontract produceren direct naar onze voerfabriek.” De 400 hectare grasland wordt bemest met varkensmest. Het daar gewonnen hooi wordt verkocht. Een klein deel ervan gaat naar de dragende zeugen in groepshuisvesting als verrijkingsmateriaal en aanvullend voer.
CP Kriek heeft zijn bedrijf de afgelopen jaren gemoderniseerd. Hij zet zwaar in op dataverwerking en koppeling van gegevens.De zeugen in de groepshuisvesting staan op voerstations, in de kraamstallen ligt een computergestuurde droogvoerinstallatie.De opfokzeugen worden op het kernfokbedrijf geselecteerd op een leeftijd van tien weken.HuisvestingIn dit deel van Zuid-Afrika is het ’s zomers overdag 34 graden, ’s nachts 17 graden. In de winter is het overdag circa 20 graden, maar zakt het kwik ’s nachts tot ver onder nul. “We hebben de daken goed geïsoleerd en werken met ventilatieramen en automatische gordijnen om een goede, natuurlijke luchtcirculatie te behouden”, stelt Kriek. “Bij de gevoelige dieren werken we met verdampingskoeling en mechanische ventilatie.” Volgens de ondernemer is werken met genoeg beschutting van gras en bomen een zeer zuinige manier om de temperatuur op peil te houden. “Je kunt in dit klimaat niet bezuinigen op waterbakken, nippels en een ruime hoeveelheid water met de juiste druk en temperatuur.” We hebben de daken goed geïsoleerd en werken met ventilatieramen en automatische gordijnen om een goede, natuurlijke luchtcirculatie te behoudenInnovaties helpen bij efficiëntieKriek houdt technologische innovaties goed bij en schat in of die hem kunnen helpen de efficiëntie op zijn bedrijf te verbeteren. “We zijn continu bezig met ontdekken, onderzoeken en investeren. We vervangen nu de voersystemen voor de zeugen door elektronische voerstations en computergestuurde droogvoerinstallaties. Ik focus met name op het gebruik van data en de integratie ervan in een centraal platform om die gigantische datastroom te managen. Dit geldt ook voor de slachtdata, gegevens van de voerfabriek en ventilatie- en omgevingsdata. Omdat we de dieren na de geboorte individueel nummeren, bieden we levenslange traceerbaarheid. Ik ben zeer afhankelijk van technologie en innovatieve oplossingen om dit proces bij te houden en te stroomlijnen.”We zijn continu bezig met ontdekken, onderzoeken en investeren‘Hebben zo’n 110 mensen in dienst’Zuid-Afrika heeft een enorm werkloosheidspercentage van 30%. De verwachting is dat dit door de coronapandemie kan stijgen tot 50%. Toch geven boeren aan dat ze er moeite mee hebben om medewerkers te vinden met de benodigde vaardigheden. Kriek biedt daarom scholing aan zijn medewerkers. “We hebben zo’n 110 mensen in dienst. Al onze medewerkers komen uit de regio. We hebben een continue samenwerking met onderwijsinstellingen voor trainingen en stages. We hebben een trainingscentrum opgezet om medewerkers extra vaardigheden aan te leren. Ook bieden we de kinderen van medewerkers en jeugd uit de gemeenschap trainingsprogramma’s aan die gericht zijn op allerlei landbouwaspecten. Het management woont op het bedrijf en voor de mensen die in de stad wonen, hebben we dagelijks vervoer geregeld, evenals andere ondersteuningsfaciliteiten.”Uitdagingen te overAfrikaanse varkenspest (AVP) verspreidt zich rap in delen van Zuid-Afrika, maar niet in de omgeving van Taaibosch Piggery. Kriek: “Omdat we gewend zijn aan boeren in een land met AVP- en MKZ-gebieden, heeft de sector het Registered Pig Compartment-systeem opgezet.” Elke varkenshouderij werkt met een strikte bioveiligheids- en toegangscontrole. Medewerkers en voertuigen worden regelmatig gescreend. Ook gelden strenge controlemaatregelen voor voer en grondstoffen. “Daarbovenop zijn alle hekken rond ons bedrijf dubbel uitgevoerd en opgewassen tegen wilde zwijnen en roofdieren. Er is een R&O-plaats bij de ingang van het bedrijf; 1 kilometer voor de varkensstallen. In alle afdelingen worden twee keer per jaar dieren serologisch getest op AVP, Klassieke varkenspest, MKZ en PRRS.”
De Zuid-afrikaan streeft ernaar af te leveren op een gemiddeld geslacht egwicht van 84 kilo, of 110 kilo levend. De dieren worden individueel gewogen voor afleveren.De guste zeugen zitten in kleine groepen, gevoerd met dosators. "Je kunt in dit klimaat niet bezuinigen op nippels en een ruime hoeveelheid water”, aldus de ondernemer.Een overzicht van het bedrijf van Kriek.Dalende consumptie is uitdagingNaast het ziekterisico is de dalende varkensvleesconsumptie een grote uitdaging voor Kriek. En die is met tussen de 4,6 en 4,9 kilo per persoon per jaar in Zuid-Afrika al erg laag. Religieuze en culturele weerstand zijn stevig beperkende factoren om de lokale consumptie omhoog te krijgen. De infrastructuur is verouderd in Zuid-Afrika. Er zijn veel stroomafsluitingen en er is moeizaam toegang tot goede en stabiele telecommunicatie en internet. “Daarom hebben we generatoren op al onze productielocaties en internet via de satelliet.”CoronapandemieTijdens de coronapandemie is de varkenshouderij als essentieel voor de voedselvoorziening benoemd. Daardoor kon Taaibosch in productie blijven. “We hadden al vroeg voorbereidingen getroffen om door te kunnen gaan. We moesten overgaan op een bezetting van 30 medewerkers, terwijl we er 110 in dienst hebben.” De belangrijkste corona-effecten zaten in de marktprijzen. “Onze varkensprijzen dalen, omdat er vrees is voor wegvallende vraag en verwerkingsproblemen in de keten tussen boer en consument. De grootste impact komt echter van prijsstijgingen op de wereldwijde grondstoffenmarkt. Die worden veroorzaakt door onze zwakke munt. Wie zich niet van tevoren indekte, heeft nu een groot probleem.”Onze varkensprijzen dalen, omdat er vrees is voor wegvallende vraag en verwerkingsproblemen in de keten tussen boer en consument