TVL biedt niet voor iedere kalverhouder mogelijkheden

De overheid heeft met de regeling Tegemoetkoming Vaste Lasten een algemene corona-ondersteuningsregeling. Kalverhouders kunnen daar gebruik maken, maar eerlijk en eenvoudig is dat niet.Ter ondersteuning van ondernemers als gevolg van de coronacrisis heeft de overheid de TVL-regeling (Tegemoetkoming Vaste Lasten) in het leven geroepen. Deze voorziet in een vergoeding van een deel van de vaste kosten die ondernemers maken. De regeling wordt per kwartaal opengesteld.LandbouwVoor landbouwbedrijven pakt de regeling in het eerste kwartaal van dit jaar (Q1 2021) goed uit. Niet alleen is het subsidiepercentage verhoogd van 50 tot 70% naar 85%, ook mogen landbouwbedrijven 21% bij hun percentage vaste lasten tellen als ‘tegemoetkoming voor het in leven houden van planten en dieren’. Dit moet overigens nog door Brussel worden goedgekeurd._{Tekst gaat verder onder de foto}De TVL-regeling past niet zo goed op de structuur van de kalverhouderij, terwijl steun daar hard nodig is. Om voldoende omzetdaling te realiseren om in aanmerking te komen, is het schuiven met leveranties een mogelijkheid. - Foto: Hans PrinsenMogelijkheden voor kalverhoudersVoor kalverhouders biedt de regeling mogelijkheden. Juist deze sector is hard getroffen als gevolg van corona en dus voelt de TVL-regeling als een welkome compensatie. Een probleem is dat lang niet ieder bedrijf de 30% omzetdaling ten opzichte van dezelfde periode in 2019 kan aantonen. Puur op basis van verschillen in prijsniveau is dat hooguit 10% (zie kader hieronder)._{Tekst gaat verder onder het kader}Doorschuiven voor voldoende omzetdalingHoe de TVL-regeling uitpakt op een bedrijf is in beeld te brengen met een voorbeeldberekening.

Een bedrijf met 1.000 oudrosékalveren heeft een jaarproductie van 348.500 kilo of 87.100 per kwartaal. In 2019 geeft dat bij een prijs van € 3,60 een kwartaalomzet van € 313.600. De vleesprijs in Q1 2021 is gemiddeld gesteld op € 3,25. Dat betekent bij een gelijke hoeveel kalveren een omzet van € 283.200 wordt gerealiseerd. Dat is een omzetdaling van krap 10% en dus te weinig om aan de regeling mee te kunnen doen.

Dit bedrijf kan besluiten kalveren door te schuiven. Om een omzetdaling van € 94.100 (de vereiste daling van 30%) te bereiken, moet de kalverhouder 130 kalveren (bij een vleesprijs van € 3,50 per kilo) niet leveren in het eerste kwartaal. Dat levert hem dan € 94.100 x 41% x 85% = € 32.800 op. Er mag dan voor € 250 per kalf aan extra kosten of minder opbrengsten worden gerealiseerd.

Het kan voorkomen dat door leegstand, de afleverplanning of lagere prijzen dan gemiddeld in Q1 2021 al fors minder omzet is gerealiseerd. Stel dat dit 25% is, dus net te weinig om met de TVL-regeling mee te kunnen doen. Bij een vleesprijs van € 3,50 hoeft de ondernemer nog maar 22 kalveren door te schuiven naar het tweede kwartaal.PiekleverantiesDaarnaast heeft de kalverhouderij typische piekleveranties waardoor een vergelijking tussen kwartalen bijna altijd mank gaat. Dat maakt een dergelijke regeling eigenlijk al ongeschikt. “We hebben deze problematiek ook met de overheid besproken, maar daar was geen ruimte voor een aparte regeling voor kalverhouders”, aldus Wim Thus, voorzitter van de LTO-vakgroep vleeskalverhouderij. Naast dat de regeling te laat komt vindt hij het jammer dat er op deze manier sprake is van willekeur.Leegstand, leveranties en/of prijsverschilToch zijn er wel degelijk bedrijven die ervan gebruik kunnen maken. Het komt in die gevallen goed uit qua leegstand, leveranties en/of prijsverschillen, waardoor de omzet 30% in het betreffende kwartaal lager ligt dan twee jaar geleden. Verder zijn er bedrijven die leveringen uitstellen tot in het tweede kwartaal. Dat dit gebeurt, is al te merken in de markt waar het aanbod rosékalveren de eerste maanden van dit jaar een stuk lager ligt dan normaal. In combinatie met de (fragiel) verbeterde marktsituatie liggen prijzen alweer op een hoger niveau en komt de regeling dus voor veel bedrijven te laat.Er was bij de overheid geen ruimte voor een aparte regeling voor kalverhouders^{Wim Thus, voorzitter LTO-vakgroep vleeskalverhouderij}Er staat nergens in de regeling dat schuiven met dieren niet mag; de vraag is hooguit of het in de geest van de regeling gebeurt. Aangezien de overheid met voorschotten en een toetsing achteraf werkt, kleeft er altijd iets van onzekerheid aan.‘Gevolgen voor structuur’Schuiven met dieren kan op verschillende manieren. Een aantal jongroséhouders heeft voorafgaand aan het kwartaal al wat extra geleverd. Dat geldt voor de deelnemers aan Q1 2021, maar ook voor Q2 2021 is dat een optie. De regeling wordt namelijk verlengd naar het tweede kwartaal. Andere jongroséhouders stellen de levering uit, waardoor de kalveren wat zwaarder zijn dan normaal. Als ze ouder dan acht maanden zijn, vallen ze onder oudrosé, wat prijstechnisch op dit moment geen gevolgen heeft. Bij oudrosé gaan dieren, die normaal tussen de 9,5 en 10,5 maanden van het bedrijf af gaan, maximaal zes weken later naar de slacht. Daarbij rekening houdend met maximaal twaalf maanden leeftijd om als kalf aangemerkt te blijven._{Tekst gaat verder onder de foto}Rosekalveren wat langer aanhouden is doorgaans geen probleem. Het is wel belangrijk hierover tijdig in overleg te gaan met de afnemer van de dieren. - Foto: Ronald Hissink‘Schuiven met dieren gemakkelijker gezegd dan gedaan’De methodiek is inmiddels breed bekend in de sector. Hans Luijerink, voorzitter van de VVK, adviseert daarbij ‘terughoudendheid’. “Schuiven met dieren is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Kleine aantallen voor een korte periode is geen probleem. Maar grotere aantallen kan serieuze gevolgen hebben voor de structuur en continuïteit.” Dat is vooral merkbaar op bedrijven met eigen opfok.Prijs moeilijk in te calculerenVerder is er een moeilijk in te calculeren aspect, namelijk de prijs. Als begin april veel dieren op de markt komen, is de kans groot dat deze onder druk komt. “In de huidige markt kan een beperkt overaanbod er al voor zorgen dat de markt ontwricht raakt”, benadrukt Onno Hidding, divisiemanager veehouderij bij Pali Group. Een calculatie ziet er dan ineens heel anders uit.Bijkomende economische effecten kunnen betrekking hebben op extra voeropname en mestproductie van zwaardere dieren. Het doorschuiven maakt echter dat plaatsen bezet blijven en dus geen lichter dier komt te staan waar kosten mee gemoeid zijn. Bovendien vallen eventuele negatieve gevolgen snel in het niet tegen de hoge bedragen die in Q1 worden betaald (zie kader hieronder)._{Tekst gaat verder onder het kader}De TVL-regeling in het kortOm voor de TVL in aanmerking te komen moet in het eerste kwartaal (Q1) van dit jaar sprake zijn van een omzetdaling van minimaal 30% ten opzichte van Q1 in 2019.De overheid rekent voor de landbouw met een aandeel vaste lasten van 20%, met een minimum van € 1.500 per bedrijf.Land- en tuinbouwbedrijven krijgen in Q1 een extra opslag van 21% in verband met ‘het in leven houden van planten en dieren’.Het subsidiepercentage voor Q1 is 85%.De berekening ziet er dan als volgt uit: omzet x 30% omzetdaling x (20% vaste lasten + 21% extra toeslag) x 85% subsidie = uit te keren bedrag.Het uit te keren voorschot is 80% van de optelling van de subsidie en de extra opslag.Aanvragen voor Q1 moeten voor 30 april 2021 zijn ingediend. Voor Q2 gaat ook een regeling gelden, waarschijnlijk met nagenoeg dezelfde voorwaarden. De extra opslag van 21% is nog niet bekend.Overleg afnemende partijEen ander aspect is de kwaliteit van het karkas. Vakmanschap en tijd zijn daarbij de bepalende factor. Het is doorgaans geen probleem om de start van de afmestperiode een paar weken uit te stellen. Het is een ander verhaal als de afmestperiode tegen de slachtleeftijd maanden langer wordt dan voorzien.Alles bij elkaar geldt: hoe vroeger een veehouder inspeelt op verschuiven van leveringen, hoe minder groot de negatieve consequenties zijn. Daarbij hoort ook overleg met de afnemende partij. Hidding: “Voor ons is het geen probleem als kalveren wat zwaarder zijn. Maar dat kan voor andere slachterijen anders zijn.”Afspraken makenHet is sowieso verstandig afspraken te maken over levering om niet voor de verrassing komen staan dat de afnemende partij de kalveren laat staan vanwege overaanbod of omdat ze te zwaar zijn.