Samen boeren: met 3 gezinnen 1 melkveebedrijf runnen

Niet te moeilijk doen, gewoon flexibel zijn. Zo run je met gemak een groot familiebedrijf. Dat is de ervaring van familie Van Eck.Co van Eck heeft samen met zijn vrouw Joke en zoons Theo en Hanno een geolied bedrijf met 410 melkkoeien in Werkhoven (Utrecht). Co nam in 1979 het melkveebedrijf van zijn oom over. Van een grupstal met 30 koeien is hij inmiddels gegroeid naar een ligboxenstal met 425 ligplaatsen. Het laatste bouwproject was in 2014 de nieuwe melkruimte met een 44-stands buitenmelker. Ook deze is door zoon Hanno gebouwd. _{Tekst gaat verder onder de foto‘s}
Co van Eck (69, midden) en Joke (67, niet op de foto) zitten in maatschap met zoons Theo (38, rechts) en Hanno (33, links). De zoons wonen met hun gezin bij het bedrijf. - Foto's: Herbert WiggermanHet bedrijf van maatschap Van Eck in Werkhoven (Utrecht) van bovenaf gezien. Familie Van Eck houdt 410 melk- en kalfkoeien, 200 stuks jongvee bij twee opfokkers. Het rollend jaargemiddelde is 10.130 liter, met 4,35% vet 3,50% eiwit. De familie heeft 126 ha grond in gebruik. Van intensief naar kringlooplandbouwDe strategie van maatschap Van Eck is duidelijk: groeien in koeien. “Hoe intensiever, hoe beter we financieel draaien”, is de ervaring van Co. De kringloopvisie van minister Schouten gooit roeit in het eten. “De focus ligt nu veel meer op grondgebondenheid, dus we zullen wel mee moeten”, ervaart Theo. De grondprijzen in de regio Werkhoven liegen er niet om. De hectareprijs ligt rond de € 85.000. Ook voor pacht liggen de prijzen zomaar op € 2.000 per hectare per jaar. Alsnog is er veel concurrentie, met name vanuit de zonneparken en sedumteelt, vetplanten voor op daken. Die slokken heel wat landbouwgrond in de Kromme Rijnstreek op. “Of je nu grond koopt of pacht, het geeft gewoon een ontzettende druk op je liquiditeit”, zegt Co niet voor niets.We werken veel efficiënter en constanter met de koeien op stalHet liefst koopt de familie daarom gras aan, met als bijkomend voordeel dat er geen teeltrisico’s zijn. Zeker afgelopen zomer was dat wel weer duidelijk, toen twee beregeningsinstallaties dag en nacht draaiden om het gras en de mais aan het groeien te houden. Weiden doet van Eck niet, ondanks de weidepremie van een slordige € 80.000 die het de maatschap per jaar zou opleveren. “De grond is hier gewoon veel te duur om een vierkante meter niet te laten produceren. Beweiding kost veel te veel grasopbrengst, doordat zo’n groot koppel heen-en-weer loopt. We werken veel efficiënter en constanter met de koeien op stal”, legt Theo uit.Altijd zelf melkenMet drie gezinnen één bedrijf runnen, je moet het maar kunnen. Maar volgens de maten is dat geen enkel probleem. “Het grote voordeel is dat we familie zijn en de vrouwen van Hanno en Theo hun eigen werk hebben, want dat is wel een vereiste”, vindt vader Co. “Samen boeren is sociaal veel mooier. Vroeger moest ik alles alleen doen, nu kun je het werk mooi samen verdelen.”Het landwerk, zoals sleepslangen, maaien en inkuilen besteedt de familie uit aan de loonwerker. In één dag maaien ze alle 100 hectare gras. Werkoverleg? Daar doen Co, Joke, Theo en Hanno niet aan. Wel hebben ze een protocol voor droogzetten en het voetenbad. _{Tekst gaat verder onder de foto‘s}
Hanno van Eck meet de geleidbaarheid tijdens het melken. Bij een attentie krijgt de koe het homeopathische middel Pyrogenium. Joke voert kleine groepen kalveren in de melkbar. De kalverdrinkautomaat beviel niet, omdat de controle van de dieren lastig is.Theo insemineert met Nippon P, Eloy, Blessing, Founder, Lunar, Podcast en Ranger. Elk vaarskalf test hij op merkers.In ruim 2 uur melkt één persoon alle koeien in de 44-stands carrousel. De ander wisselt de groepen en krabt de boxen. Iedere maat eigen taakIedere maat heeft eigen taken. Co voert de koeien elke dag. De vaarzen, laag- en hoogproductieve groepen krijgen een rantsoen van kuilgras, mais, bierbostel, graszaadhooi, perspulp en enkelvoudige grondstoffen. In de melkstal krijgen de koeien een lactatie- en productiebrok. Joke verzorgt de kalveren, die na drie maanden naar twee opfokkers gaan.Zoon Theo werkt 24 uur per week als inseminator en doet de fokkerij. Hij wil goede boerenkoeien met veel vet en eiwit, al let Theo steeds meer op uiers en benen. “Dat is tenslotte de reden dat koeien hier weggaan.” Naar prijs van het sperma kijkt de jonge ondernemer niet. “Ik draai de allerbeste stieren. Omdat ik voor de koeien en de opfoklocaties sperma bestel, kan ik profiteren van de hoogste kwantumkorting.” Op basis van de SAP-uitdraai insemineert Theo zelf de koeien thuis en op een jongveelocatie.Zoon Hanno werkt 32 uur per week in de bouw en is verantwoordelijk voor het onderhoud van de machines en gebouwen. Samen met Theo zorgt hij voor het melken. Ook daar geen strakke afspraken. “Gewoon, de eerste die bij de knop is, begint te melken. De ander gaat groepen wisselen en boxen schoonmaken. Ik zal het melken niet zo snel uitbesteden aan een ander. Je ziet zoveel van je koeien tijdens het melken”, ervaart Hanno.Op familieweekend gaan de Van Ecks een paar dorpen verderop, zodat ze zelf kunnen melken. Wel kan iedereen elkaars taken overnemen. Dus bij ziekte of vakantie vangen de andere familieleden het werk op.NVWA stond op de stoep vanwege een melding dat het dierenwelzijn vast onder druk staat op zo’n groot bedrijfSamen vooruitDe familie steekt bewust tijd en energie in de verbinding met burgers, door hun deelname aan Kromme Rijn Boert en Teelt Bewust. “De NVWA stond hier op de stoep vanwege een melding dat het dierenwelzijn vast onder druk staat op zo’n groot bedrijf”, vertelt Hanno verbaasd. Het bedrijf straalt heel wat anders uit. Perfect onderhouden gebouwen, een brandschoon erf, strakke kuilen en een uniform koppel gezonde, sterke melkkoeien. Een plaatje om te zien.Duurzaam verbreden, zoals Hanno dat noemt, staat nu op het programma. “Ik denk dat monovergisting de toekomst is, dus daar kijken we nu naar”, verklapt Hanno. Het is wel duidelijk, de gedreven ondernemers laten zich niet beperken door wetgeving of eisen, maar kiezen hun eigen pad om samen vooruit te kunnen.