Rekenen aan zware, vettere varkens met een plus

Jos van Acht levert varkens voor de aangepaste aflevermodule Robuust van Vion. Hij streeft naar de optimale balans tussen meerkosten en -opbrengsten.Vleesverwerker Vion wil meer zwaardere varkens met extra spek aan de haak. Daarom is de betaling van de aflevermodule Robuust, in het programma Good Farming Balance, afgelopen december op enkele punten aangepast. Er is nu minder gewichtskorting voor varkens boven 113 kilo geslacht, een plus voor spekdiktes boven 14 millimeter en minder korting voor zwaar bespierde dieren. _{Tekst gaat verder onder de foto.} Vion wil meer zwaardere varkens met meer spek aan de haak en paste de voorwaarden van aflevermodule Robuust aan. - Foto: VionVarkenshouder Jos van Acht in Gassel (N.-Br.) streeft ernaar binnen de grenzen van de aflevermodule Robuust een optimaal resultaat te behalen. Daarbij profiteert hij van zijn voerkennis. Van Acht is al jarenlang nutritionist op zijn eigen bedrijf. Hij koopt natte bijproducten en losse grondstoffen in en stelt zelf het brijvoer samen. Daarbij stuurt hij gericht op de potentie van zijn genetica: TN70 x Tempo groei excellent. Voor het samenstellen van het basisrantsoen heeft Van Acht nauw contact met de voedingsafdeling van Topigs. _{Tekst gaat verder onder de foto.} Varkenshouder focust op afleveren zware, vette varkensVan Acht levert sinds de start in 2017 voor de aflevermodule Robuust. Hij zag meteen de potentie van de aflevermodule en paste daarom de voercurve en -samenstelling voor de afmestfase aan. Net als alle varkenshouders die leveren binnen Good Farming Balance heeft hij leverplicht, met een opzegtermijn van 1 jaar. “Het vertrouwen is er. Maar het was natuurlijk wel even een dingetje. Ik heb jarenlang voor de Duitse markt geproduceerd. Vergeleken met 5 jaar geleden is het natuurlijk een wereld van verschil. Toen lag de focus nog op het afleveren van magere dieren. Nu zet ik volop in op zware en vette varkens.”In een situatie met lage varkensprijzen en hoge voerkosten is de voerconversie een belangrijk aandachtspuntAls je niet wordt gekort op de uitbetalingsprijs, is zwaarder leveren altijd interessant, stelt de varkenshouder. Zeker als de varkensprijzen goed zijn en de voerkosten laag zoals in 2017. “Maar in een situatie met lage varkensprijzen en hoge voerkosten is de voerconversie een belangrijk aandachtspunt. De aanpassingen in de conceptvoorwaarden waren dus, gezien de huidige marktsituatie, ook wel enigszins noodzakelijk”, aldus Van Acht.Voor Robuust-module beurt varkenshouder 5 à 8 cent per kilo meerVarkenshouders die produceren voor de aflevermodule Robuust beuren een concepttoeslag voor dieren tussen 78 en 113 kilo en een minimale spekdikte van 14 millimeter. Voor varkens met 16 millimeter spek ontvangt Van Acht de maximale toeslag. “Ik word niet gekort voor varkens met hogere spekbedekking”, zo zegt hij. Voor een varken met een spekdikte van 14 millimeter beurt hij 5 cent per kilo meer dan voor een varken met 13 millimeter. Bij een spekdikte van 16 millimeter krijgt hij 8 cent meer betaald. Het stemt de varkenshouder tevreden dat de gewichtskorting voor varkens boven 113 kilo geslacht is bijgesteld. Vroeger werd een varken van 120 kilo geslacht 20 cent per kilo gekort. Tegenwoordig is dit 8 cent. Dat is te overzien, vindt Van Acht. “Het gewichtstraject is dusdanig aangepast dat het nu echt mogelijk is om zwaardere dieren te leveren.” _{Tekst gaat verder onder de foto.} Van Acht is al jarenlang nutritionist op zijn eigen bedrijf. Hij koopt natte bijproducten en losse grondstoffen in en stelt zelf het brijvoer samen. - Foto's: Van Assendelft FotografieVarkens fors harder voeren in laatste maandDe varkenshouder heeft het gemiddelde geslacht gewicht verhoogd van 96 naar 101 kilo. “De spekdikte groeit 0,15 millimeter per kilo extra. Met 5 kilo erbij kom je dus op 0,75 millimeter extra spek”, zo redeneert hij. De bedrijfsvoering van Van Acht is er op ingericht de dieren na opleggen 17 weken te laten liggen. In zijn streven naar zwaardere en vettere varkens houdt hij daaraan vast. Hij kiest er dus niet voor om zijn dieren een week langer te laten liggen, wat ook een optie is om het doel te bereiken.Van Acht laat zijn varkens in de afmestfase harder groeien, zonder dat hij de ronde verlengt. het is ook mogelijk om de dieren een week langer te laten liggen om ze op het gewenste gewicht te krijgen. Van Acht stelde daarvoor de volgende rekentabel op: 7 dagen extra betekent een groei van circa 6,3 kilo levend. Dat is 5 kilo geslacht. In de tabel is het dat het verschil tussen 96 en 101 kilo. “Het voordeel van mijn werkwijze is groter. Maar het is te complex om dit in een simpele berekening weer te geven”, aldus de varkenshouder.Van Acht wil de gewichtstoename – omgerekend 50 gram groei per dag extra – realiseren door de dieren in de laatste maand beduidend harder te voeren met een aangepast afmestvoer. Vanaf 90 kilo levend loopt de voercurve op naar 3,30 EW per dag. Hij verhoogde de energiewaarde van 1,12 naar 1,16 en hield het dvLys-gehalte op 7,4 gram per kilo. “Ik heb gekozen voor een hogere energiewaarde omdat de absolute voeropname bij de gelten een beperkende factor kan worden. Uiteraard wil ik zo ook mijn mestafzetkosten drukken.”De maximale eiwitaanzet voor de kruising van Van Acht is 200 gram per dag. Die piek wordt een maand voor afleveren bereikt. “Dat houdt in dat de behoefte naar darmverteerbaar lysine op dat moment zo’n 21 gram per dag is. Bij een verhoogde voergift naar 3,30 EW per dag moet het voer daarom 7,4 gram dvLys per kilo bevatten.” _{Tekst gaat verder onder de foto.} De varkenshouder start een proef waarbij hij gelten en borgen gescheiden oplegt en continu weegt.Verschil tussen gelten en borgenVan Acht merkt na een paar maanden duidelijk dat de nieuwe voorwaarden van de aflevermodule naar vettere dieren sturen. Met het afleveren van zwaardere dieren richt hij zich vooral op de gelten. Borgen hebben gemiddeld genomen voldoende vetbedekking. “Bij het koppen laden, pak ik vooral de borgen, al zijn ze iets lichter dan de gelten. Spekdikte boven 16 millimeter wordt niet extra uitbetaald terwijl de productiekosten wel stijgen. Met de huidige prijzen op de grondstoffenmarkt loont het nu niet om borgen ongelimiteerd zwaar te maken”, aldus Van Acht. Het is een uitdaging de gelten vetter te krijgen, bij de borgen is qua uitbetaling weinig winst meer te behalenBij een gemiddeld aflevergewicht van 101 kilo hebben gelten bij Van Acht 14 millimeter spek. Bij de borgen gaat het om 16,5 millimeter. Gelten en borgen worden gemengd opgelegd. De varkenshouder start een proef waarbij hij gelten en borgen gescheiden oplegt en continu weegt. “Het is een uitdaging om de gelten vetter te krijgen. Bij de borgen is qua uitbetaling weinig winst meer te behalen. De gelten zitten de laatste maand wat uitbetaling betreft 2,5 cent per kilo onder de borgen”, aldus Van Acht. Met het oog op extra arbeid en gezondheidsrisico’s is gescheiden opleggen op bedrijfsniveau voor hem niet direct een optie. Borgen hebben gemiddeld genomen voldoende vetbedekking. Bij een gemiddeld aflevergewicht van 101 kilo hebben gelten bij Van Acht 14 millimeter spek. Bij de borgen gaat het om 16,5 millimeter.Varkenshouder realiseert uitbetalingsplus van 1,5 cent per kiloDe varkenshouder werkt nu een paar maanden volgens de nieuwe voorwaarden van de aflevermodule. Ten opzichte van de vorige situatie weet hij tot dusverre een uitbetalingplus van 1,5 cent per kilo te realiseren. De rek is er nog niet uit, aldus Van Acht. “Managementaanpassingen in mijn afleverstrategie heb ik vanwege de volle slachtweken helaas nog maar beperkt kunnen doorvoeren.” De gemiddelde gewichtskorting blijft bij gemiddeld 101 kilo met 0,3 cent per kilo onverminderd laag. _{Tekst gaat verder onder de foto.} Meten is weten. De Pigscales staan tussen de hokken. De doorloopwegers verrichten 400 wegingen per dag. Van Acht kan niet zonder de wegers.Van Acht vindt het nog te vroeg om helderheid te verschaffen over de productiekosten. Het exacte nadeel op de EW-conversie heeft hij nog niet scherp. Daarvoor zijn extra weegresultaten nodig. Met 3 Pigscales (doorloopwegers) verzamelt Van Acht veel gegevens en ziet hij snel wat er gebeurt. Tijdens de laatste afgesloten ronde realiseerde hij vanaf 90 kilo levend een groei van 32 kilo in 31 dagen, omgerekend iets meer dan 1.000 gram per dag. “Het draait hoofdzakelijk om de laatste maand. Daar moet ik mijn winst pakken. Daarbij kan ik niet zonder weeggegevens.”