‘Nederlandse uiensector is ontwricht’

De sorteercapaciteit voor uien in Nederland is de laatste jaren sterk gegroeid. Bovendien zijn steeds meer exporteurs zelf gaan exporteren naar overzeese gebieden. Om de kosten laag te kunnen houden, focust een aantal bedrijven op volume en daardoor staat de marge structureel onder druk, meent William Nannes.Het is niet zo lang geleden dat de Nederlandse uiensector het succes van de landbouw was. Sorteerbedrijven, exporteurs en sorteerbedrijven die zelf exporteerden, hielden elkaar in evenwicht. De markt groeide gestaag en er werd geëxporteerd naar gelang er vraag was. Met een sorteercapaciteit van 25.000 ton kwam er vanuit deze hoek geen grote druk. Natuurlijk waren er jaren met hoge en lage prijzen, maar dit had zuiver te maken met de opbrengst in Nederland en de export mogelijkheden.Uien worden gesorteerd bij een uienbedrijf. De sorteercapaciteit groeide de afgelopen expolosief, waardoor grote volumes ontstaan die de prijs drukken, aldus William Nannes. - Foto: Marten SandburgDe laatste jaren is de sorteercapaciteit explosief gegroeid tot naar schatting 40.000 ton, maar tegelijkertijd groeide ook het aantal sorteerders dat zelf de export overzee ter hand nam. Hier ligt het grootste probleem: om de kosten zo laag mogelijk te houden, is het voor hun belangrijk om wekelijks een zo groot mogelijk volume te sorteren.OvervoerenIn de maanden september tot en met januari, wanneer er voldoende vraag is van met name West-Afrikaanse landen, is de sorteerovercapaciteit geen groot probleem, maar op het moment dat de vraag uit West-Afrika wegvalt, zijn er toch sorteerbedrijven die hun sorteercapaciteit volledig willen benutten en derhalve geforceerd uien naar een aantal landen exporteren en daar de markten volledig overvoeren. ‘In Mauritanië is de markt dit jaar weer overvoerd’Vorig jaar is dit gebeurd in Senegal en Mauritanië. Senegal heeft dit jaar echter, ter bescherming van zijn eigen teelt, eerder dan normaal importquota ingesteld en de grens vroeg gesloten. In Mauritanië is de markt dit jaar weer overvoerd. Helaas zien wij dat de kwaliteit van de uien die er zijn geladen, te wensen overlaat. Dit komt voor een groot deel doordat de sorteerders onder druk van het volume partijen accepteren die ze normaliter links zouden laten liggen.Bureau-exporteursBureau-exporteurs betrekken hun uien van onafhankelijke sorteerbedrijven, die hun afzet via exportspecialisten te laten lopen en zo voor financiële zekerheid kiezen. De exporteur koopt uien al naar gelang marktbehoefte en wil daar sowieso een marge op maken. Zij zijn dan ook niet degenen die de markten voor teler en klant verpesten omdat ze geen belang bij een lage prijs hebben. Ook hebben zij er geen enkel belang bij om inferieure kwaliteit te leveren.Deze concentratietrend zal wel doorzetten en helaas staat de marge in de sector, inclusief de telers, zwaar onder druk.