Kilootje varkensvlees extra wordt beloond

De hoge biggen- en varkensprijs zijn reden om de varkens zo zwaar mogelijk te slachten. Een kilo vlees wordt goed betaald en de bigkosten dalen.De historisch gezien hoge opbrengstprijs van vleesvarkens is reden om nog eens goed naar de afleverstrategie te kijken. Een paar kilo zwaarder leveren kan erg lucratief zijn, mits het uitbetaalschema van de slachterij dit toestaat. Een kilo vlees brengt momenteel € 1,80 op. De kosten van een kilo vlees meer aan het karkas zijn ruwweg een euro. De langjarige voerwinst is gemiddeld € 0,26 per kilo geslacht gewicht, uitgaande van 288 kilo vlees per plaats per jaar. Een extra kilo vlees brengt zodoende driemaal de gemiddelde voerwinst op.Of dit bedrag werkelijk overblijft, is erg conceptafhankelijk. Varkenshouders die leveren aan een Duitse slachterij hebben nauwelijks ruimte om met het aflevergewicht te spelen. De Duitse classificatie kent een duidelijk optimum voor het aflevergewicht en spek- en spierdikte van een varken. Zodra wordt afgeweken van dit optimum, kost dat snel geld in de vorm van gewichtskorting of deelstukken die niet aan de inkoopspecificaties voldoen en dan minder geld opbrengen.Pas opgelegde biggen in de vleesvarkenstal. Door zwaarder te leveren dalen de bigkosten. - Foto: Ronald HissinkIn Nederland is meer ruimte, zeker sinds marktleider Vion begin dit jaar het programma Good Farming Balance introduceerde. Een voorbeeld is de aflevermodule robuust, borgen en gelten, van dit programma. Deze module biedt de mogelijkheid varkens te leveren tot 113,1 kilo geslacht gewicht, zonder gewichtskorting. Iets meer spek is geen probleem bij de robuustmodule. Dat wordt zelfs extra betaald, zolang de speklaag onder de 22 millimeter blijft.Goed overdenkenIn de tabel hieronder staat een berekening van de meeropbrengst en meerkosten van varkens die een week langer in de stal blijven. Het gaat om de tweede leveringen. De belangrijkste variabelen zijn extra kilo’s vlees, meer voer, lagere stalbezetting gedurende een week en lagere bigkosten. De cijfers zijn van een onlangs afgesloten onderzoek op een proefbedrijf van veevoederbedrijf Agrifirm.De conclusie is dat in dit geval, met beren en gelten, de voerwinst van de varkens die langer blijven liggen 38 cent per kilo geslacht gewicht per dag bedraagt. Dat is € 139 op jaarbasis. Dat is het kantelpunt. Indien met de gangbare stalbezetting van 95% de voerwinst boven de 38 cent per kilo geslacht gewicht per dag uitkomt, is het zwaarder leveren van het ondereind niet meer interessant.Een dergelijke berekening is bedrijfsafhankelijk. Een aantal variabelen zijn het uitbetaalschema van de slachterij, de sekse van de varkens en de biggen- en varkensprijs. De stalbezetting hoeft niet per definitie te zakken. Als een mestronde langer duurt, neemt de leegstand af, omdat je minder vaak leeglaadt. Dit betoogt Jan Pijnenburg, adviseur intensief van DLV Advies.‘Zwaarder gaan leveren heeft nogal wat impact’Pijnenburg raadt varkenshouders aan goed na te denken alvorens te besluiten zwaarder te gaan leveren. Pijnenburg: “Het heeft nogal wat impact.” Hij wijst op het effect op de biggenaanvoer, de levering aan de slachterij en het belang van continuïteit. Niettemin: als een varkenshouder ondergemiddeld zware varkens levert, is het in zijn ogen de moeite waard te overwegen het slachtgewicht omhoog te brengen. De gewichtskorting kan dan zelfs dalen, zodat de kiloprijs van de varkens fors omhoog gaat.Lagere bigkostenHet belangrijkste argument om zwaarder te leveren zijn de lagere bigkosten per kilo geproduceerd vlees, vindt de DLV‘er. Als wordt geleverd op 98 kilo geslacht-gewicht in plaats van 95 kilo dalen de bigkosten 2,5 cent per geleverde kilo, uitgaande van de huidige biggenprijs van rond de € 70 per dier. Zeker bij dure biggen is zo zwaar mogelijk leveren dus lucratief, omdat de bigkosten per kilo eindproduct dalen.Informatie over de prijzen van biggen vindt u in Boerderij op MaatVleesverwerker Vion merkt dat hun leveranciers de eerste 24 weken van dit jaar significant zwaardere varkens leveren. Het geslacht gewicht zit in deze periode op 96,2 kilo, dat is 1,5 kilo zwaarder dan begin 2016. Bij Vion schrijft men de hogere slachtgewichten toe aan krapte op de biggenmarkt. Doordat er onvoldoende biggen zijn, blijven de varkens langer liggen. Dit kan voor de vleesvarkenshouders economisch interessant zijn, mits de varkens binnen de grenzen van de aflevertabellen blijven, luidt de reactie van Vion. Het vleesbedrijf bepleit echter continuïteit met spreiding in de gewichten, zodat zij alle afnemers zo goed mogelijk kunnen bedienen met een passend product. Dat levert uiteindelijk de hoogste opbrengstprijs op, reageert Vion.Geringe aandachtVanuit de varkenshandel en advieshoek klinkt het dat zwaarder leveren de varkenshouders niet erg bezighoudt. De hoge varkensprijs van dit jaar wakkert dat niet aan. Desondanks is zwaarder leveren de moeite waard om bij stil te staan. Is het niet vanuit het oogpunt van meeropbrengst, dan wel om de bigkosten te drukken. De afleverstrategie en selectie van de vleesvarkens is iets dat regelmatig aandacht verdient. Met de huidige hoge biggen- en varkensprijs en nieuwe aflevermodules van slachterijen is het sowieso de moeite waard om te bepalen of het saldo hoger kan, door de afleverstrategie te wijzigen. Zwaarder leveren betekent niet dat het aantal kilo’s vlees per vierkante meter staloppervlak toeneemt. De omloopsnelheid zakt immers. Het kan wel beteken dat de geleverde kilo’s vlees meer opbrengen en/of de bigkosten per geproduceerde kilo vlees dalen.Zwaar leveren is financieel beterKort samengevat komt het erop neer dat zwaar leveren van varkens financieel beter is, mits dat goed gebeurt. Dus zonder dat de slachterij overmatig grote gewichtskortingen in rekening brengt. Bij de huidige varkensprijs wordt een kilo geslacht gewicht extra goed betaalt. Zozeer dat deze twee- à driemaal de langjarig gemiddelde voerwinst opbrengt van een kwartje per kilo geslacht gewicht. Anderzijds dalen de bigkosten per kilo geproduceerd vlees, vooral doordat biggen ook flink aan de prijs zijn.Vooral voor bedrijven die beneden gemiddeld zwaar leveren, is het zinvol de varkens langer te laten liggen. Op deze bedrijven is ruimte om ongestraft zwaarder te leveren. Het is in ieder geval af te raden het aflevergewicht van de varkens ondergeschikt te maken aan de aanwas van biggen op het eigen bedrijf of bij de fokker, luidt het advies van deskundigen. Varkens leveren die amper aan het gewicht zijn om plaats te maken in de biggenstal kost geld. Deze wijze van produceren is niet vraaggestuurd. Dan blijft er vrij zeker geld liggen.‘Drie keer voerwinst met kilo extra’Bij deze voerprijs kost het een euro om een vleesvarkens een kilo zwaarder aan de haak te krijgen. Deze vuistregel hanteert Kasper Bekker, accountmanager vleesvarkens van veevoederbedrijf ForFarmers.  Het gros van de meerkosten is voer: 88 cent, 10 cent mestkosten en een beetje rentelasten en extra uitvalrisico van de varkens, becijfert Bekker. De opbrengstprijs is € 1,80 per kilo.Naam: Kasper Bekker (57). Functie: accountmanager vleesvarkens. Bedrijf: ForFarmers - Foto: Jan Willem SchoutenLeeft zwaarder afleveren onder de boeren bij deze prijs?“Ik krijg daar amper vragen over. Niettemin stel ik regelmatig vast dat door het optimaliseren van de afleverstrategie de marge omhoog kan op bedrijven. Momenteel brengt een extra kilo vlees aan een varken € 1,80 op. De gemiddelde voerwinst is € 0,25 per kilo. De extra kilo brengt dus ruim drie keer de langjarig gemiddelde voerwinst op, mits de uitbetaalprijs niet sterk daalt. Dat is erg conceptafhankelijk.”Zwaar leveren is dus beter?“Ja, mits je dat goed doet. Bij afzet in Duitsland zijn de mogelijkheden beperkt. Duitsland kent duidelijk een optimumgewicht. In Nederland kun je met nieuwe concepten vaak wel straffeloos zwaarder leveren. Een kleine gewichtskorting van gemiddeld 2 cent hoeft overigens geen probleem te zijn. Een koppel van gemiddeld 100 kilo geslacht tegen € 1,78 per kilo is lucratiever dan één van 90 kilo voor € 1,80 per kilo. Het gaat om de netto opbrengst.”Streven naar minimale gewichtscorrectie is niet per definitie verstandig?Nee, dat kan een valstrik zijn. Bij veel gewichtskorting is het eerst nodig de reden te achterhalen. Er kan iets mis zijn met de selectie van slachtrijpe varkens of de afleverstrategie.”Op veel bedrijven weegt continuïteit zwaar. Is zwaarder leveren dan mogelijk?“Uiteraard is dat een beperking. Desondanks is het zinvol met een vermeerderaar in overleg te gaan wanneer een mester continu varkens levert van 90 kilo geslacht gewicht. Als die fokker eenmalig zijn biggen elders verkoopt, ontstaat een week ruimte om de varkens zwaarder te maken. Het argument dat op een gesloten bedrijf de varkens weg moeten omdat de biggenstal vol zit, vind ik oneigenlijk. Incidenteel een koppel biggen verkopen is dan lucratiever.”Ontvangt u wel de juiste prijs voor uw varkens? Krijg meer grip op de markt met Pig Progress Market Advisory.
Meer informatie »