Henk Flipsen: afstand niet enige duurzaamheidsfactor

Kringlooplandbouw is het toverwoord in de visie van minister Schouten op de toekomst van de sector. Op 5 november organiseert Boerderij een boerendebat met de minister. In de aanloop daarnaartoe een serie interviews met boeren en niet-boeren. Vandaag: Henk Flipsen, directeur van Nevedi, de branchevereniging voor de diervoedersector.Wat vindt u van de landbouwvisie van minister Schouten waarin kringlooplandbouw een belangrijk onderwerp is?“De visie is een richting. Het weerspiegelt de maatschappelijke en politieke wens, en tegelijkertijd sluit de marktvraag hierop aan. De visie is heel open en geeft kapstokken voor de sector om mee aan de slag te gaan. Minister Schouten lijkt te zeggen ‘zorg dat je er invulling aan geeft’.”Dichtbij betekent niet per definitie duurzamer. Dat gaat weer in tegen de maatschappelijke wens: een spagaat dusEen statement in de visie is ‘lokaal wat kan, regionaal en internationaal wat moet’. Wat betekent dit voor de diervoedersector?“Dat die zin er instaat, vind ik goed. Het geeft realiteitszin aan. We zien dat er steeds meer vraag is naar grondstoffen uit Europa. De vraag is alleen hoe optimaal het gebruik van enkel Europese grondstoffen is. Volgens mij zou dat een suboptimale situatie zijn. Er zouden dan beperkingen zijn in de aanvoer van grondstoffen, alleen omdat je afstand en vervoer als factor neemt voor verduurzaming. Dat werkt door in de spagaat waarin boeren zitten. Zij moeten voldoen aan steeds meer duurzaamheidseisen die opgelegd worden door de verwerkende industrie. Boeren moeten daarvoor aanpassingen doen. Niet alleen in het voer, maar in veel meer dingen binnen het bedrijf. Dat kost geld. Boeren stellen ons hier vragen over. Als diervoedersector moeten we als antwoord geven dat we niet zeker zijn over wat regionale producten toevoegen aan de verduurzaming, wanneer klimaatdoelen en circulariteit de uitgangspunten zijn. Dichtbij betekent niet per definitie duurzamer. Dat gaat weer in tegen de maatschappelijke wens: een spagaat dus.”Henk Flipsen ziet dat boeren in een spagaat zitten. De marktvraag en de maatschappelijke wens van lokale en regionale grondstoffen komt volgens hem niet altijd overeen met werkelijke duurzaamheid. - Foto: NevediKringlooplandbouw op landniveau is dus eigenlijk niet mogelijk?“Nee, als je alleen binnen de grenzen van Nederland denkt, denk je te minimalistisch. Nederland is een open economie en haalt grondstoffen uit het buitenland en exporteert circa 70% van de landbouwproducten. De wens om meer naar regionale grondstoffen te gaan, zal werkelijkheid worden door de marktvraag of door economische overwegingen. Wanneer het goedkoper is om producten dichterbij te halen, zal men dat ook doen.”Maar als het goedkoper is om grondstoffen van verder weg te halen, zal men dat toch ook blijven doen?“Ja dat is zo, maar daarbij wordt nogal eens vergeten dat naast de prijs van producten ook de voedingswaarde belangrijk is. Soja bijvoorbeeld is een belangrijke grondstof met de beste aminozuren voor veevoeders. Als we soja zouden willen vervangen, is dat niet efficiënt in het maken van goede veevoeders. Soja is daarnaast een plant die niet overal optimaal kan groeien. Hier geldt ook: moet je soja in Nederland of Europa willen telen, alleen vanwege de afstand als duurzaamheidsfactor? Volgens mij niet, want ik zie vooralsnog niet wat de winst voor de boer is.”Nederland is een dichtbevolkt land met een efficiënte voedselproductie. Daarmee kunnen we een voorbeeld zijn voor andere landenHoe kan de boer wel profiteren van kringlooplandbouw?“Ik verwacht niet dat kringlooplandbouw op korte termijn al te merken is in de portemonnee van boeren. Ik denk dat export van kennis op de lange termijn een belangrijk aspect is. Nederland is een dichtbevolkt land met een efficiënte voedselproductie. Daarmee kunnen we een voorbeeld zijn voor andere landen. Met dit exportproduct in het achterhoofd, is het daarom ook interessant voor de overheid om boeren en bedrijven die in ontwikkelingen richting kringlooplandbouw meegaan, te ondersteunen en belonen.”Ziet u potentie in nieuwe (kringloop)grondstoffen voor veevoeders als insecten en algen?“Ik ben zeer positief over deze nieuwe ontwikkelingen waar de sector al een tijd mee aan de slag is. Niet alleen omdat dit past in de kringloopgedachte, maar ook omdat we ons bewust moeten zijn van de verhoudingen in de wereld. Er is een stijgende vraag naar voedsel en naar grondstoffen. We zijn nu nog afhankelijk van andere landen in onze grondstoffenvoorziening. Het is goed dat we nu ook nadenken over alternatieve bronnen binnen Nederland.”Boeren in debat met SchoutenKringlooplandbouw is het toverwoord in de landbouwvisie van minister Carola Schouten. Op 5 november organiseert Boerderij een boerendebat met de minister. In de aanloop daarnaartoe een serie interviews met boeren en niet-boeren.