Blauwtongvaccinatie koeien; geen tijd te verliezen
Er is geen tijd meer te verliezen om koeien te beschermen tegen Blauwtong. Het Blauwtongvirus serotype 3 (BTV-3) steekt opnieuw de kop op. Alle wetenschappelijke modellen wijzen dit uit, het virus zal zich verspreiden door héél Nederland en ver daarbuiten, zonder vaccinatie. In Nederland grijpt Blauwtong nu hard om zich heen. De piek van Blauwtong gevallen wordt in juli-augustus verwacht.
Foto: Hans Banus
Vaccineren zorgt voor minder symptomen en sterfte bij de dieren. Dit betekent dat sommige dieren toch ziek kunnen worden, maar dat de Blauwtong milder door het koppel heen gaat. De aanvang van immuniteit bij koeien is 6 weken, dit is drie weken na de booster-vaccinatie. Er moet in deze periode waar de knut al besmet kan zijn met BTV-3, wel rekening gehouden worden dat dieren al geïnfecteerd kunnen zijn. Deze dieren kunnen ondanks de vaccinatie dan wel ziek worden. Maar omdat de dieren elkaar niet kunnen besmetten, is het van belang om te blijven vaccineren!
Bedrijven die door BTV-3 getroffen zijn hebben aanzienlijke melkproductie verliezen, verminderde vruchtbaarheid, verhoogde sterfte en afvoer. Ook kunnen individuele koeien te maken krijgen met ernstige kreupelheid, waarvan ze slecht herstellen en dan is euthanasie of afvoer de enige oplossing.
Economische impact
Gemiddeld is het productieverlies op melkveebedrijven; 1,15 kg per dag gedurende een periode van 10 tot 12 weken. Voor een gemiddeld bedrijf van 100 koeien resulteert dit in een melkderving van 10.000 kg melk. Sterfte bij melkkoeien was op bedrijven met Blauwtong bijna 2 x hoger en op vleesveebedrijven was bijna 3x hoger. Een hoger percentage vroeggeboortes en een hogere sterfte van (niet-geoormerkte) kalveren is ook aangetoond (2).
Verantwoordelijkheid nemen
Runderen zijn een reservoir van BTV, zij kunnen tot wel 5 maanden het virus bij zich dragen en zo weer nieuwe generaties knutten besmetten. Om weer vrij te kunnen worden van BTV-3 helpt vaccineren. U als veehouder hebt baat bij gezonde dieren en een gezonde sector. Uw dierenarts kan u adviseren over het belang van Blauwtongvaccinatie. De BTV-3 vaccins zijn er, laten we er met z’n allen voor gaan om Nederland weer Blauwtong-vrij te krijgen!
Meldplicht (apart kader)
Zijn uw dieren gevaccineerd tegen Blauwtong maar vertonen ze toch duidelijk merkbare symptomen van Blauwtong? Neem dan contact op met uw dierenarts!
‘Melkderving van 500kg per koe en 60 van de 90 schapen dood’
Eduard Wenneker, uit Nederhorst den Berg in Noord-Holland runt samen met zijn broer een melkveebedrijf van 60 melkkoeien en 20 schapen. In 2023 werd hun bedrijf getroffen door BTV-3. De eerste signalen waren slome schapen en dieren die zich afzonderden van de groep. Later werden alle schapen ziek. We waren machteloos en eigenlijk niets hielp. Van de toen 90 aanwezige schapen zijn er 60 overleden. De impact bij de melkkoeien is vergeleken bij collega veehouders beperkt gebleven. Het bedrijf van Wenneker had een melkderving van 25.000 liter, daarnaast hadden enkele dieren te maken met tussenklauwontsteking die goed te behandelen was. Echter, directe collega veehouders hadden zomaar 5 tot 6 dode koeien in het koppel en lang last van kreupelheid en klauwproblemen. BEKIJK DE VIDEO
‘Vaccineren helpt het hele land’
Nicolien Van den Heuvel van der Wilt van dierenartspraktijk Gorter is een van de dierenartsen die vanaf de uitbraak september 2023 intensief betrokken is geweest bij de getroffen bedrijven in haar regio. Bij zieke dieren heeft ze veel aan symptoombestrijding gedaan, maar met medicijnen maar ook preventief was er helaas weinig aan te doen. Dit was een hele nare tijd omdat dierenartsen vooral bij erg zieke dieren kwamen die veel pijn hadden en waar ze weinig voor konden betekenen. Veehouders waren ook heel emotioneel doordat zij in de stal kwamen waar veel zieke dieren lagen, maar ook werden ze economisch geraakt. Dit was voor ons als dierenarts ook erg zwaar. Nicolien geeft aan dat vaccineren van koeien past in het plan van aanpak om BTV-3 te bestrijden. Het brengt de infectiedruk naar beneden, doordat bij koeien de uitscheiding vermindert en de dieren ook minder ziek worden. Zo kan de verspreiding worden voorkomen, ook naar de andere delen van het land. BEKIJK DE VIDEO
Bronnen:
1. Amandine Bibard, Mei 2024, Webinar: Risk of Bluetongue introduction by the wind: Predictable?
2. Henriëtte Brouwer, Inge Santman-Berends, Katrien van den Brink en Gerdien van Schaik, juni 2024, Verdiepend onderzoek effect BTV-3 uitbraak op de rundergezondheid
