‘Betere beloning dankzij hogere prijzen’

Een krappe markt is nog altijd het beste verdienmodel voor de boer. De rol van supermarkten is op dit punt betrekkelijk.Ongeveer een maand geleden presenteerden Wageningen Economic Research (voorheen LEI) en het CBS cijfers over de inkomensontwikkeling in het afgelopen jaar. Daaruit kwam dooreengelopen een gunstig beeld naar voren: het gemiddelde inkomen per ‘gezinsarbeidskracht’ ging ten opzichte van 2016 met bijna 40% omhoog, dankzij hogere prijzen. Volgens een grafiekje in het bericht van het CBS ging voor de meeste producten een kleinere productie gepaard met hogere prijzen, en omgekeerd.‘De opbrengsten waren hoger dan de kosten’Marktconforme beloningDoor de gunstige ontwikkeling ontving de sector een (meer dan) marktconforme beloning: dus de opbrengsten waren hoger dan de kosten, inclusief arbeid, kapitaal, etc. Volgens het betreffende bericht was dat voor het eerst. Ik betwijfel of dat juist is; volgens mijn archief was er in ieder geval in 1972 een positief resultaat. Maar dat is erg lang geleden en de berekeningswijze is ook wel wat veranderd.Kosten gedekt door opbrengstenBij mijn naspeuringen viel me op dat de beloning van de agrariërs de laatste jaren relatief gunstig is in vergelijking met het verleden. Tussen 1990 en 2010 werden de kosten op de land- en tuinbouwbedrijven gemiddeld voor 86 à 87% gedekt door de opbrengsten. De jaren daarna schommelt dit verhoudingsgetal rond 97. De ‘hardwerkende agrariërs’ (aldus Mark Rutte en Carola Schouten) worden tegenwoordig dus beter beloond.‘In perioden met een hoge inflatie heeft de agrarische sector het moeilijk’Oorzaken verbeteringMet het oog op de discussie over de positie van de boer in de keten, zou eens onderzocht moeten worden wat de oorzaken zijn van die verbetering. Belangrijke factoren zijn mijns inziens de zeer lage rente en de geringe inflatie. In perioden met een hoge inflatie heeft de agrarische sector het moeilijk. Bovendien is de marktsituatie voor de agrarische producenten gunstiger geworden; in de jaren 2010-2017 waren de opbrengstprijzen gemiddeld zo’n 15% hoger dan in de 10 jaar daarvoor. Een en ander wijst er opnieuw op dat een krappe markt nog altijd het beste verdienmodel is voor de agrariërs, en dat de rol van supermarkten en consumenten op dit punt betrekkelijk is.