Mocht de hooibouw eens minder goed uitvallen, dan was er altijd nog de mogelijkheid een flinke partij stoppelknollen te zaaien en zo de wintervoorraad aan te vullen. Op de foto het loof dat zoveel mogelijk vers voor de koeien ging. De rest werd ingekuild voor later gebruik. Knollen en loof waren een welkome aanvulling op het rantsoen van hooi en krachtvoer. - Foto: Misset BoerenlevenAchtergrond

1956: De stoppelknol was wintervoer met een risico

Stoppelknollen waren op de zandgronden vroeger een populair nagewas. Met wat extra bemesting groeide het als een dolle.

Deze foto is uit 1956. Een lading loof van stoppelknollen staat klaar om aan de koeien gevoerd te worden. Stoppelknollen waren een populair nagewas op de zandgronden. Nadat rogge, gerst en vroege aardappelen van het land waren, ging de stoppelknol erin. In korte tijd kon een zaadje uitgroeien tot een flinke knol met dito loof. Het eiwitrijke hapje was een welkome aanvulling op het winterrantsoen dat destijds voornamelijk uit hooi en krachtvoer bestond.

De stoppelknol was echter niet zonder risico. Sommige boeren gaven de jonge planten een al te royale extra bemesting, om zo maximaal gebruik te maken van de korte groeitijd. Het addertje zat hem, als gevolg van de extra stikstof, in de aanmaak van veel nitraat. In de koeienpens wordt dat omgezet in nitriet, dat een dodelijke nitrietvergiftiging tot gevolg kan hebben.

Voorspelling onderzoekers

Boeren konden dit deels voorkomen door bescheiden te bemesten en kalmaan te voeren. Soms ging het toch mis en lagen er ineens koeien dood. Evengoed had de stoppelknol een vaste plek in de bedrijfsvoering.

Onderzoekers van het proefstation voor de akker- en weidebouw voorspelden in de tijd van de foto dat dit voorlopig niet zou veranderen. Al helemaal niet omdat er mechanisatie beschikbaar kwam. Dat betekende dat halfbevroren vingers bij het handmatige knollen rooien en loof plukken tot het verleden zouden gaan behoren. Het areaal zat stevig in het zadel met jaarlijks tussen de 80.000 en 90.000 hectare.

In de rubriek Zo ging het toen gaan we terug in de tijd. Boerderij bestaat al meer dan 100 jaar en aan de hand van foto's uit het archief kijken we naar de agrarische sector in de vorige eeuw. Benieuwd naar meer historie? Check het dossier Zo ging het toen.

Reacties

  1. Mag ik opmerken dat knollen rooien niet gebeurde, de knol werd aan het loof uit de grond getrokken. Bij mijn weten bestond het rantsoen van melkkoeien uit hooi, warme kuil en knollen en voederbieten aangevuld met krachtvoer afgestemd op de behoefte van ieder koe.

Beheer
WP Admin