Rundveehouderij

Achtergrond 2512 x bekeken 8 reacties

Nizo-rapport over bedding klaart lucht

De bedding van ligplaatsen in melkveestallen beïnvloedt de melkkwaliteit. Onderzoek van Nizo Food Research lijkt compost definitief uit te bannen, zet houtsnippers in de gevarenzone en geeft voorlopig ruimte voor gescheiden mest.

Er is al lang discussie over de invloed op de melkkwaliteit van de verschillende box- en bodem materialen die de melkveehouderij toepast. Het langverwachte rapport van Nizo Food Research schept voor een groot deel duidelijkheid in die discussie.

Nizo concludeert dat gebruik van compost en composterende materialen als bedding in (vrijloop)stallen voor melkvee een nadelig effect heeft op concentraties van sporen van thermofiele aerobe sporenvormers (TAS) en een subpopulatie extreem hitteresistente aerobe sporen (XTAS) in tankmelk. Deze sporen bedreigen de kwaliteit van lang-houdbare zuivelproducten.

Compost en composterende houtsnippers bevatten hoge concentratie TAS en XTAS sporen. GFT-compost bevat gemiddeld 1.000 keer hogere concentraties XTAS dan zaagsel en stro. Concentraties TAS en XTAS in composterende houtsnippers zijn gemiddeld lager dan in GFT-compost. Met name de concentratie XTAS varieert sterk van bedrijf tot bedrijf.

De verhoogde concentraties TAS sporen zijn terug te vinden in de tankmelk. Het is namelijk in de praktijk onontkoombaar dat er via het melken enige overdracht is van sporen uit de bedding naar melk. De concentraties XTAS sporen in de tankmelk is zo laag dat ze niet kunnen worden bepaald, maar NIZO neemt aan dat TAS en XTAS sporen dezelfde route hebben. Een extra voorbehandeling van de spenen kan met de huidige methoden en techniek niet voorkomen dat overdracht plaatsvindt.

En dus is de slotconclusie van NIZO voor de composterende bodems weinig hoopgevend: Gebruik van compost, composterende houtsnippers en andere composterende materialen vormen een bedreiging voor de melkkwaliteit. NIZO voert vervolg onderzoek uit om te achterhalen of de compostering op een zodanige manier kan worden uitgevoerd dat vorming van XTAS sporen kan worden voorkomen. Als dat niet mogelijk is, kan ook het gebruik van composterende materialen, zoals houtsnippers wel eens op de helling komen te staan.

De conclusie voor GFT compost was al wel verwacht. Op voorschot van de conclusie van het onderzoek heeft Friesland Campina al eerder aangekondigd dat de melkleverende veehouders geen GFT-compost meer mogen gebruiken per 1 januari 2015.

Veehouders met een ligboxenstal die gescheiden mest gebruiken kunnen vooralsnog rustig ademhalen. De concentraties TAS en XTAS sporen in bedding van gescheiden mest, digestaat, stro of zaagsel zijn onderling vergelijkbaar en substantieel lager (factor 100 tot 1.000) dan de concentraties gevonden in GFT-compost.

Wel volgt er nog nader onderzoek op de invloed van opslag en bewerking  van gescheiden mest en digestaat op de vorming en eventuele toename van TAS en XTAS sporen.

Laatste reacties

  • Sjaak

    Was te verwachten..... alle organische materialen vormen een bedreiging voor de melkkwaliteit. Het is nog een kwestie van tijd en dan wordt het gebruik van gescheiden mest ook verboden....
    Het is ook bijna niet te verdedigen, dat een koe 'het beste' ligt in haar eigen mest, ook al noemen we het dan 'green bedding'.

  • .....

    Wel eens van nestbevuiling gehoord Sjaak?

  • Sjaak

    Dag Hoogheid, aangenaam!

    Nestbevuiling? Jazeker, heb ik daar van gehoord!
    Net als van 'struisvogelpolitiek', 'in de doofpot stoppen', 'wiens brood men eet diens woord men spreekt', nog meer.....?

    Ben zelf meer een man van 'knuppel in het hoenderhok' en 'zelfreinigend vermogen'....wil niet iedereen horen, klopt!

    Maar Majesteit....., tis allemaal in het kader van Landsbelang, moet U toch aanspreken....?

  • el

    Goed nieuws voor de ligboxfabrikant en de stalinrichter. De koe buiten in het land ligt ook op een organische bed.

  • beenackers

    men gaat er voor het gemak maar vanuit dat elke compostgebruiker het composteringsproces graag in gang wil houden. Dus vaak omzetten en hopen dat door de warmte die vrij komt het ligbed droog blijft. Maar bij veel m2 mag dit composteringsproces gerust stil vallen, en je ligbed blijft toch mooi droog. De compost is gewoon koud en dan toch ook niet meer gevaarlijk?

  • abtje

    @Beenackers. de thermo resitente bacterien hebben geen concurrenten meer. Die hebben het niet overleeft, de temperatuur van 60 graden.
    Nu het afkoelt gaan die thermo's woekeren zonder de concurrentie.
    Dat is het gevaar. Net als dat ieder zaagsel, hoe droog ook, altijd de Klebsiella bacterie bevat.
    Bij mestscheiden blijven alle bacterien redelijk ongeschonden, het word wel droger gemaakt, maar niet verhit, dus geen bacterie selectie.
    Men gaat er van uit dat deze bedrijfsspecifieke bacterie geen gevaar oplevert voor de koe. Die heeft hier al antistoffen tegen.

  • beenackers

    @abtje, het kan zijn dat je gelijk hebt, maar ik heb altijd gedacht dat deze thermo resistente bacteriën juist alleen bij hoge temperaturen zich goed voelen, en dus bij lagere temperaturen zich juist niet erg aktief zijn.

  • abtje

    Wat ik ervan begreep gaan alle bacterieen dood bij te hoge temperatuur.
    Ze koken kapot in hun cel, de thermo's zijn in staat om bij temp. verhoging vocht(water) af te stoten zodat ze niet stukbarsten doordat het vocht niet meer uitzet in hun cel. Zakt de temperatuur weer, dan nemen ze vocht op en zitten in een omgeving zonder concurrentie en gaan woekeren.

Laad alle reacties (4)

Of registreer je om te kunnen reageren.