Redactieblog

3192 x bekeken 8 reactieslaatste update:14 jul 2015

Strooi niet zinloos fosfaat maar koester bodem

Wie meer fosfaat afvoert, moet meer mogen bemesten, zegt men. Klopt dat wel? Nee, dus. Veel boeren vragen te veel van hun bodem. Als je beter voor je bodem bent, is er plenty fosfaat.

Een dikke maand na het bericht over de alarmerende bodemsituatie in Flevoland komt er een tegenreactie. Volgens onderzoeksbureau BLGG kachelt de hoeveelheid beschikbaar fosfaat de afgelopen jaren steeds verder achteruit. Het fosfaatgehalte is teruggelopen op 53 procent van de percelen en als we de statistische welvoeglijkheid laten varen, wel op 80 procent. De conclusie is nu dat de bodemvruchtbaarheid niet afneemt door roofbouw, maar door een te lage fosfaattoestand, ten gevolge van te strenge normen. Als we de geruchten mogen geloven, tenminste.

Kamervragen over fosfaattoestand en 'strenge regels'

De lage fosfaattoestand zou dus het probleem zijn. CDA-Tweede Kamerlid Jaco Geurts stelde vragen in die richting aan staatssecretaris Sharon Dijksma van Economische Zaken, onze hoofdredacteur hees de stormbal ('Fosfaatalarm!') en op een boerenforum, onlangs, eisten boeren 'meer ruimte voor bemesten op maat'.

 

Fosfaatnorm niet het probleem, als je ziet hoe boeren werken

Mijn eerste reactie op het BLGG-onderzoek was een heel andere. Als boeren zo op het scherp van de snede hun land bebouwen, met veel rooivruchten en nauwelijks rustgewassen, en met zware machines en chemie, dan is de fosfaatnorm niet het probleem. De planten kúnnen niet eens bij het fosfaat, ook al zit de grond er stampvol mee (en dat zit-ie). Op een zwaar belaste bodem ben je genoodzaakt de grond rond de plant tot in het extreme te bemesten, omdat de plant het niet meer op eigen kracht kan opzoeken.

Extreme bemesting van tegenwoordig geen oplossing

Maar zo'n extreme bemesting is natuurlijk geen oplossing. Het is alsof je een verstopte wc wil fiksen door vaker door te trekken. Als je nu eens eerst die bodem wat beter behandelt door minder woeste bouwplannen, lost het probleem van de teruggang van de bodemvruchtbaarheid zich veel duurzamer op.

Op goede biologische grond geen negatief P-effect

Er is nog meer aan de hand. Uit andere onderzoeken blijkt dat op goede biologische grond geen sprake is van enig negatief P-effect, hooguit tijdelijk bij een droog en koud voorjaar. Bovendien blijkt er zoiets te bestaan als 'luxeconsumptie' van fosfor. Hoe meer fosfaat je erop gooit, hoe groter de afvoer, terwijl de kilo's product gelijk blijven.

'Hoe meer fosfaat je erop gooit, hoe groter de afvoer, terwijl de kilo's product gelijk blijven.'

Veel fosfaat strooien mogelijk zinloos

Als dit verschijnsel ook geldt voor gangbare percelen, heeft veel fosfaat strooien geen enkele zin. Je voert alleen meer fosfaat af zonder financieel resultaat. Het is alsof je probeert de visstand te verhogen door meer water in zee te kiepen.

Enorm veel fosfaat, maar bodemleven moet dat beschikbaar maken

Het probleem zit hem in het woordje 'beschikbaar'. Dat betekent hier: direct opneembaar fosfaat. In feite is er enorm veel beschikbaar, maar het bodemleven moet ervoor zorgen dat het fosfaat uit deze enorme voorraad voor de plant opneembaar wordt. De gemiddelde landbouwgrond voldoet kennelijk niet aan die voorwaarde.

Die conclusie kun je denk ik ook uit het BLGG-­onderzoek trekken.

Laatste reacties

  • BO(skabout)ER

    Bij onze graspercelen van 20 jaar oud zijn de gehalten nog redelijk op peil. Maar op onze maisgronden en wisselteelt gronden is er gewoon veel te weinig bemesting. Je hoort de 1e en 2e snede met 30 kuub te kunnen bemesten vooral op onze zandgrond is meer mest gewoon noodzaak. 'Vroeger' deed je wat kippenmest op het maisland en je had super mais, tegenwoordig moet alles krap.

    Een maand terug was ik met maaien op een perceel grond waar ik 15 kuub had opgereden, 1 strook had nog 35 kuub gehad .. was de laatste tank mest en ik kwam niet helemaal netjes uit. Het gedeelte van de 35 kuub lag het donkere groene gras, de rest van het perceel stengelde wat met een mindergroen gewas.

    Rinus Vermuë is meer filosoof als boer. Ik ken zelf ook genoeg biologische boeren en die zouden ook graag wat meer mest op het land brengen.

  • Wielmoer

    Duurzaamheid is hot.
    met lichte machines en lage bodemdruk teel ik 1:3 aardappelen, 1:3 graan + groenbemester, 1:6 uien, 1:6 bieten.
    met 60 ton aardappelen, 11 ton tarwe, 70 ton uien en 100 ton bieten per ha voer ik 60 a 70 kg fosfaat per ha af.
    doordat ik in het verleden goed op m'n bodem heb gepast heb ik redelijke pw cijfers en mag ik nu maar 50kg fosfaat per ha aanvoeren.
    conclusie: de huidige wetgeving maakt duurzaamheid onmogelijk. 

  • schoenmakers1

    je geeft het zelf al aan Rinus, op biologische grond is de opbrengst zo laag dat de plant niet meer fosfaat opneemt, het is ook van de zotte dat een biologische perceel net zoveel bemest mag worden als een gangbaar, maarja biologische heeft de wind meer en gelden er geen normen die passend zouden zijn

  • info104


    Dat er in de jaren 80 tot 2000 meer P op het land is gebracht dan dat er werd afgevoerd is wel duidelijk , maar om een gewas optimaal te laten groeien zijn de andere elementen van veel groter belang , en zullen we de behoefte van het gewas welke voeding er nodig is voor dat bepaalde gewas moeten toedienen, dus bemesten naar gewasbehoefte. Daarbij heeft de grond ook heel veel bodemleven wat een bepaalde hoeveelheid voeding nodig heeft , ook wel onderhoudsvoedsel genaamd , alleen ik zie dat nergens terug in de bemestingsnormen, volgens mij hangt dat van de hoeveelheid teelaarde die aanwezig is , dat kan erg verschillen, ik ken zandgrond percelen van 1 meter dikte en 0,3 meter, en dan te denken aan de veengronden met soms wel 10 meter dikke teeltlaag , m.b.t. de uitspoeling van meststoffen zitten hier grote verschillen. Gronden met een klein hummuscomplex zullen meer organische stof nodig hebben om het waterbufferend vermogen te verhogen, zo zie je er kan wel een heel boek over worden geschreven . Maar om de toekomstige burger te voeden zullen we genoeg ingredienten zoals mest naar de grond moeten brengen net als onze voorouders hebben gedaan 

  • DJ-D

    Rinus de eerste zin van je betoog: Wie meer fosfaat afvoert, moet meer mogen bemesten. Waarom klopt dat niet. Je hebt het daar niet over gehad in je verhaal. Structuurschade en extreem bemesten is niet bevordelijk, dat wisten we al. Maar je moet wat je er afhaalt wel degelijk weer aanvullen. 

  • joannes

    Wanneer idealisme en filosofie gaan mengen kom je letterlijk van de grond!

  • Noordam2

    mooi verhaal Rinus, het zet mensen aan het denken en dat is altijd goed.
    en goed om te weten:  een verhaal heeft altijd drie kanten, mijn kant, jouw kant en de waarheid.

  • alco1

    Bij ons in de buurt zit een dynamisch biologische boer. Gezien zijn verbouw zou de helft van de bemestingsnorm al teveel zijn.

Laad alle reacties (4)

Of registreer je om te kunnen reageren.