‘Ze willen gewoonweg niet samen optrekken’

Ingrid Jansen en Eric Douma zijn per direct opgestapt als POV-voorzitter en vice-voorzitter. Ze merkten steeds meer dat stromingen, bestaande uit enkele personen uit de oude NVV-hoek, het niet bij argumenten lieten als hen iets niet aanstond. Jansen: “Het gaat daarbij niet om de inhoud. Ze willen gewoonweg niet samen optrekken, hebben dat nooit gewild en blijven dat halsstarrig volhouden.”Ingrid Jansen raakt zichtbaar geëmotioneerd als ze vertelt over haar laatste periode als voorzitter. “Als voorzitter weet je dat er af en toe shit is, we zijn echt geen pussy‘s. Natuurlijk is niet iedereen het overal mee eens. Dan discussieer je op basis van argumenten en kom je er uiteindelijk uit. Maar kleinere stromingen, bestaande uit groepjes van enkele individuen, kunnen het verleden niet loslaten en blokkeren daarmee de toekomst van de hele varkenshouderij. Steeds meer merkten we dat deze stromingen uit de oude NVV-hoek (Nederlandse Vakbond Varkenshouders, red.) het niet bij argumenten lieten als hen iets niet aanstond. Alles werd als aanleiding gegrepen om maar niet te willen, zoals de regionale afdracht aan LTO, de samenwerkingsovereenkomst, de betrokkenheid van de NVV bij de samenwerkingsovereenkomst, terwijl NVV hier geen partij in was, middelen uit het weerbaarheidsfonds zouden niet ingezet mogen worden voor de LTO-leden, et cetera.”Ik durf ook te stellen dat ik meer ballen in mijn broek heb dan menig man in deze sectorVerantwoordingEric Douma vervolgt: “Er werd behoorlijk op de persoon gespeeld. Dat ging vooral op een onderhuidse manier, achter de rug om en met name richting Ingrid. Zo zijn er bijvoorbeeld gericht meerdere mails verzonden naar 125 mensen om haar af te branden, bewust inspelend op haar zogenaamde zwakke plekken. Maar er zijn ook andere voorbeelden.”Ingrid: “Als je dan de betrokken personen daarop direct aanspreekt, wordt het gebagatelliseerd, ontkend of zie je spoken. Je mag van alles van mij vinden, over mijn koers, mijn stijl, mijn handelswijze, et cetera, maar ik ben wel integer en heb er nooit een dubbele agenda op nagehouden. Ik heb altijd de consequenties aanvaard van mijn handelen en daarover verantwoording afgelegd aan alle (bestuurs)leden. Ik durf ook te stellen dat ik meer ballen in mijn broek heb dan menig man in deze sector.”_{Lees verder onder de foto.}Eric Douma en Ingrid Jansen. - Foto: Van Assendelft FotografieU zegt individuen, groepjes mensen. U bedoelt Willie van Gemert, de weduwe van Wien van den Brink en andere oud-voorlieden?Ingrid: “Ik noem geen namen, dat heb ik nooit gedaan en vind ik niet kies. Feit is dat de betreffende personen niet in vergaderingen opstaan, maar alles uit de kast halen via anderen die gewoon klakkeloos achter hen aanlopen. Het gaat daarbij niet om de inhoud. Ze willen gewoonweg niet samen optrekken, hebben dat nooit gewild en blijven dat halsstarrig volhouden. LTO-varkenshouderij moest maar onder de NVV komen, niet gelijkwaardig samen. Kom op zeg, zo werkt de wereld niet.”Eric: “Er zijn volop concessies gedaan richting NVV om het pad te effenen. Kijk maar naar de structuur van de POV (Producentenorganisatie Varkenshouderij, red.). Die is een-op-een die van de NVV, boer aan het roer. We wilden bijvoorbeeld toe naar 5 regio’s, vanwege het NVV-standpunt werden het er 7. Er is maximaal tegemoet gekomen aan de gevoeligheden binnen de hardcore NVV. Natuurlijk waren er ook pijnpunten binnen LTO. Ook daar is aan gesleuteld, maar na het afsluiten van het samenwerkingsakkoord was wel het parool: samen optrekken, zonder voorbehoud.”Dat moet je toch via de bestuursstructuur kunnen oplossen? Sinds wanneer maken enkele tegenstanders de dienst uit?Eric: “We hebben de afgelopen 2 maanden de processen keer op keer aangekaart en besproken in het dagelijks bestuur en het landelijk bestuur. Dan zie je mensen wegdraaien, ontkennen of negeren van wat gaande is. Erg kwalijk. Als je oplette tijdens de laatste ledenvergaderingen kan het je bijna niet ontgaan zijn wat zich afspeelde. Als je politiek gevoel hebt, zie en voel je welke spelletjes gespeeld worden en dat er andere belangen zijn dan het collectief belang.”Lees ook: POV-top: eigenbelang enkelen dreigt POV te sturenWaarom dan opstappen?Ingrid: “Het zou geen verrassing moeten zijn voor de POV-bestuurders dat we versneld zijn teruggetreden. Door alles bespreekbaar te maken, werd gezegd dat we ‘wantrouwend’ zouden zijn en dat we achter elke boom een vijand zagen. Nou, ik ben zo goed van vertrouwen dat het me meermaals bijna de kop kostte doordat ik mensen te veel vertrouwen gaf.”Eric: “We hebben geprobeerd het proces dat gaande is te killen, in belang van de sector. We gooien het nu naar buiten en wij vertrouwen erop dat de leden dit signaal oppakken en duidelijke keuzes maken, afrekenen met eigenbelangen. Het is tijd voor nieuwe bestuurders, en er zitten erg veel capabele jonge mensen in het landelijk bestuur, om hun rol op te pakken. Ze moeten wel oppassen voor die stromingen en zichzelf bewust zijn van deze omgeving.”Het is zaak dat een aantal mensen eens over hun eigen schaduw heen staptIngrid: “Het voelt niet fijn om dit signaal op deze manier te moeten geven, maar het is wel nodig. We hadden ook achterover kunnen leunen en kunnen zwijgen en groots afscheid kunnen nemen op de ledenvergadering. Daar passen we voor, in belang van de sector. Het is zaak dat een aantal mensen eens over hun eigen schaduw heen stapt. Behoud van organisaties en functies zijn geen doel op zich, het gaat om het collectieve belang. De leden zijn uiteindelijk de baas, die geven de koers aan. Als ze voor wegblokkades willen gaan, hun keus. Dan moeten ze daar ook maar een leider bij zoeken die dat onderschrijft. Maar wel met open ogen kiezen graag en autonoom en zelfstandig je afwegingen maken, niet domweg achter mensen aanlopen.”Is de POV al af? Is er voldoende steun van de leden voor samenwerking?Ingrid: “Ja, de organisatie staat als een huis. Er komt een structuur met een directeur, want wij hebben als voorzitter en vice-voorzitter te veel uitvoerend werk moeten doen. Dat moet je scheiden van besturen. Feitelijk hebben de leden al voluit hun steun uitgesproken. Met de voeten gestemd, want 70% van de enkel-leden (de niet LTO-leden, red.) betaalde binnen een maand de contributie, tegen 80% bij de dubbel-leden. Nu is bijna alle contributie betaald, een groter compliment voor de ingezette koers en groter blijk van vertrouwen kun je niet krijgen. Daar zijn we erg dankbaar voor.”Toegang tot geld doet rare dingen met mensenU noemt dat enkelen zoeken naar macht en middelen. Macht is duidelijk, maar middelen? Hoe bedoelt u dat?Eric: “Toegang tot geld doet rare dingen met mensen. Gelukkig is er binnen POV niks misgegaan op dat vlak. We hebben geleerd van andere besturen. Binnen de POV gaat niemand alleen over het geld, er zijn 6 ogen nodig voor overboekingen. We zien wel dat als mensen denken over de middelen te gaan, dat dat iets met ze doet. Daarom hebben we in het bestuur bewust geen penningmeester benoemd.”Doelt u op de Aujeszky-gelden en het weerbaarheidsfonds van de NVV?Ingrid: “Dat gaat in totaal om € 27 miljoen. Daar is 20 jaar over geprocedeerd en daar wordt telkens door enkele leden aan gememoreerd. Varkenshouders zijn dankbaar voor die paar duizend euro die ze ontvingen. Je kunt er geeneens je wekelijkse voerrekening van betalen, waar gaat het om? Je denkt toch niet dat de Europese crisisgelden en de herstructureringsgelden gelabeld voor de varkenshouderij in het regeerakkoord zo uit de lucht komen vallen? Daar hebben we verschrikkelijk hard voor gelobbyd, alle tegenargumenten weggemasseerd voor ze naar buiten konden komen. Wij haalden in 3 jaar ruim € 200 miljoen binnen voor de varkenshouderij. Er is € 120 miljoen beschikbaar voor fatsoenlijk stoppen van bedrijven. Dat zijn bedragen die er echt toe doen. Daar hoor je niemand over en wordt als vanzelfsprekend ervaren.” Eric: ”Proactief voetbal loont.”Ingrid: “Er zit nog € 2 miljoen aan reserves in dat fonds, en het is op dit moment nog een van de hete hangijzers binnen de NVV wat er met dat geld moet gaan gebeuren. Terwijl er een vergelijkbaar bedrag in de SIVA-pot (Dit zijn de opbrengsten van de verkoop van de aandelen Agrovision, red.) zit en daar hoor je niemand over.”Door interne tegenstellingen laat de sector zich uitspelen in de maatschappijBij uw aantreden gaf u aan imago belangrijk te vinden. Is daar wat bereikt?“Ingrid: ik werd bewust van het geringe maatschappelijk draagvlak nadat wij thuis verdacht bedrijf waren in de tijd van de uitbraak van de klassieke varkenspest in 1997. Daar wilde ik iets aan doen. Ik heb 5 jaar geleden bij mijn start als NVV-voorzitter benoemd dat de kop in de Telegraaf na het einde van eerste termijn moest zijn: ‘Varkens horen bij Nederland’. Dat is niet gelukt. De Nederlandse varkenshouderij is wereldkampioen duurzaamheid, maar dat komt onvoldoende voor het voetlicht. Door interne tegenstellingen laat de sector zich uitspelen in de maatschappij. De varkenshouderij staat er qua imago door alle initiatieven die we hebben genomen wel beter voor dan 5 jaar geleden, maar het is een broos herstel.”Lees ook: Ingrid Jansen wordt directeur Stimuland