Werktuigbouwer ligt voor op trekkerfabrikant

Trekkers die autonoom op het land aan het werk zijn. Het is nu nog vooral toekomstmuziek. Maar als de technologie goedkoper wordt en de wetgever meewerkt, kan het hard gaan. Intussen liggen de werktuigmakers voor op de trekkerfabrikanten.Een naam heeft de toekomstige nieuwe agrarisch medewerker al: Mart, afkorting van Meestal Autonoom Rijdende Trekker. Hij kan zelfstandig klussen doen zoals grondbewerking en ook zelfstandig naar het werk toe navigeren met behulp van routeplanning en een on-board 360graden-camera om botsingen met weggebruikers en obstakels te voorkomen.De technologie is er voor het grootste deel al. Alleen de kostprijs zit nog in de weg, en het feit dat Europa chauffeurloos rondrijden nog niet toestaat. Maar afgaand op recente concepten en fikse investeringen in de benodigde technologie, sorteren trekkerfabrikanten duidelijk voor op tijden dat autonoom werken een optie zal zijn. _{Lees verder onder foto}Trekkerfabrikanten zitten nog in het stadium van concepten uitproberen. Zoals John Deere met een éénassige elektrische aandrijvingseenheid die je voor een werktuig kunt zetten. - Foto: John DeereCase IH: cabine overbodigBij het Autonomous Concept Vehicle ter grootte van een Magnum dat Case IH in 2016 onthulde, ging het duidelijk om een trekker met zoveel automatisering dat een cabine overbodig zou zijn. Naast puur het overnemen van werk, beïnvloedt zo’n concept het evenwicht tussen werk en privéleven: de eigenaar kan zich voortaan richten op zaken waarbij hij zijn vaardigheden beter kan benutten dan voor monotoon trekkerwerk. “De autonome trekker zou een brede impact kunnen hebben op de manier waarop een bedrijf wordt geleid”, aldus Dan Stuart van CNH. “We hebben op testbedrijven dus niet alleen het praktische gebruik en de prestaties van de machine beoordeeld, maar ook hoe die invloed heeft op arbeid, logistiek en efficiënt gebruik van inputs.”Radicalere visieJohn Deere’s visie is nog radicaler – de trekker verliest de diesel- en AdBlue-tank, cabine en traditionele transmissie. In plaats daarvan rijdt hij op een enkele as met een power pack dat 250 kW levert voor de trekkeras en elektrische wiel- of rupsaandrijving op het werktuig. Nog eens 250 kW is er voor de aftakas en de hydrauliek.Autonomie heeft de toekomst in de landbouwKubota’s kijk op autonome trekkers gaat uit van ontwikkelingen in elektrisch vermogen die genoeg capaciteit opleveren om gebruik van een zware machine praktisch mogelijk te maken. De ‘X Tractor’ (Cross Tractor) beschikt over hoogteverstelling voor verschillende gewassen en terreinen, kunstmatige intelligentie die op het werk ‘bijleert’ voor optimale navigatie, werktuigbediening en kostenreductie. Belangrijke motivatie is de snel vergrijzende en krimpende boerenbevolking van Japan, en de trend daar dat gezinsbedrijven samengaan in grotere bedrijven.New Holland handhaaft met zijn NHDrive-concept de cabine. Dit sluit aan op de praktijk dat er naast werkzaamheden die goed te automatiseren en te plannen zijn (veldbewerkingen met veel herhaling) er ook snelle of kleine klussen rond het erf zijn waarbij je makkelijker op de trekker springt dan dat je veel programmeerwerk gaat doen, of werk dat zo nauwkeurig moet dat een chauffeur het sneller zelf kan doen.‘Slaaf’ volgt de leiderAgco’s verkenning van de autonome trekker begon met Fendt GuideConnect (2011), dat de besturing van een eerste trekker herhaalt op een tweede. Met deze ‘follow me’-aanpak is de productiviteit van een chauffeur te verdubbelen terwijl je de flexibiliteit behoudt om beide trekkers onafhankelijk te laten werken. Naast het draadloos accepteren van commando‘s, verzendt de ‘slaaf’ zijn motor- en rijsnelheid, foutmeldingen, laag brandstofniveau en andere relevante gegevens.Agco’s merk Valtra focust op besturing op afstand via een mobiele-telefoonverbinding (recent ook 5G) en 360graden-camerazicht. Mikko Lehikoinen: “Radiogestuurd bestaat al jaren, maar je moest de machine altijd in het zicht houden. Met 5G kun je hem overal vandaan besturen, zelfs van honderden kilometers verderop”. De zeer geringe vertraging van het signaal bij 5G maakt een onmiddellijke reactie en feedback mogelijk. Een virtual reality-bril geeft de bestuurder het gevoel dat hij ter plaatse is, terwijl hij toch in een rustige en comfortabele omgeving zit zonder het hotsen en botsen van een echte trekker._{Lees verder onder foto}Precisielandbouwspecialist Raven Industries neemt Smart Ag over, de maker van onder meer AutoCart. Met deze techniek volgt de trekker met graankar slaafs de maaidorser. - Foto: Raven IndustriesEerste praktijkrijpe resultatenPioniers in autonome technologie kozen de bijrijdertrekker als ideaal proefkonijn. De chauffeur van de oogstmachine kan dan een trekker met aanhanger zonder chauffeur oproepen om de bunker te lossen. In feite een uitbreiding van de bestaande afstandsbediening om de snelheid van de volgtrekker met aanhanger aan te passen om die nauwkeurig onder de lospijp te positioneren. Fabrikant Kinze was een van de eersten die dit introduceerde, wat leidde tot een systeem dat kan werken met meerdere maaidorsers en meerdere volgtrekkers in hetzelfde veld. Wanneer een maaidorser moet lossen, selecteert het systeem automatisch de trekker die het meest efficiënt aan die oproep kan voldoen. Momenteel staat de doorontwikkeling op een laag pitje ‘vanwege de zwakke marktomstandigheden in de landbouw en omdat veel boeren nog niet helemaal klaar zijn voor volledig autonome technologie.’Fabrikanten gaan machines voorzien van geavanceerde zelfrijdtechnologie en beheersmogelijkhedenPrecisielandbouwspecialist Raven Industries is optimistischer en neemt Smart Ag, het bedrijf achter het AutoCart-systeem, over. Dan Rykhus: “Autonomie heeft de toekomst in de landbouw, en Smart Ag ontwikkelde retrofit kits om bestaande landbouwmachines te automatiseren, én bouwde een platform om autonome landbouwmachines op aan te sluiten, ze te beheren en veilig te bedienen.” Raven verwierf ook DOT, maker van een autonome werktuigdrager die groot genoeg is voor het bedienen van gangbare landbouwmachines,Autonoom heeft de toekomstIn de veeteelt verkopen fabrikanten als Lely, Kuhn, Triolet, Jeantil en Lucas-G al volautomatische voersystemen en zelfrijders. Lely verkent in het veld een concept voor een zelfrijder die vers gras maait en voert aan de koeien op stal. Maar de omschakeling naar nieuwe soorten aandrijvingen voor autonome grondbewerking, zoals de DOT, zal nog de nodige tijd vergen. In de tussentijd zullen fabrikanten – die hun enorme investeringen in de middelen voor de productie van traditionele trekkers moeten terugverdienen – hun inspanningen zeker richten op techniek om deze machines te voorzien van geavanceerde zelfrijdtechnologie en beheersmogelijkheden.Artikel is tot stand gekomen in samenwerking met Future Farming en Trekker