Van de Peut: ‘Ik wil genetische potentie optimaal benutten’

Fokker Martin van de Peut heeft een duidelijke visie. Hoge diergezondheid en voeren naar behoefte zijn sleutels tot succes op het SPF-fokbedrijf.In een mini-interview vertelde Van de Peut afgelopen zomer over de uitmuntende groeicijfers op zijn bedrijf. “Een gemiddelde groei van 1.260 gram is bij ons al heel normaal. De bovenste 15% zit op 1.400 gram. Bij een individueel dier hebben we een groei van 1.712 gram en een voederconversie van 1,83 gemeten”, zo liet Van de Peut optekenen. Wat is het geheim achter deze resultaten? In deze reportage gaat hij daar dieper op in. Martin van de Peut (58) heeft in Marknesse (Fl.) een SPF-fokbedrijf. Hij fokt voor Topigs de zuivere berenlijnen TN Tempo (hoofdzakelijk) en TN Talent, met transport in eigen beheer.365 dagen per jaar presteren“Ik zie het als een uitdaging om de genetische potentie van de dieren in de resultaten terug te zien”, zo vertelt Van de Peut in zijn kantoor aan huis. De SPF-fokker streeft ernaar om binnen twee jaar – en het liefst eerder – een gemiddelde groei van 1.300 gram per dag te realiseren. De vooruitgang komt hem bepaald niet aanwaaien. Van de Peut is ambitieus en zit er bovenop om zijn voorsprong te behouden. De ondernemer kijkt kritisch naar zijn eigen bedrijfsvoering. Hij wil niks laten liggen en spart regelmatig met zijn fokkerijspecialist, dierenarts en een nutritionist van De Heus. “We produceren antibioticavrij en leveren aan het Long Tail-concept van Tönnies. Dan moet je het 365 dagen per jaar goed doen en mag je niet verslappen.”SPFEen hoge diergezondheid is een belangrijk onderdeel van het succes. Sinds de start van het bedrijf in 2005 heeft Van de Peut nooit een koppelbehandeling ingezet. Op zijn SPF-fokbedrijf worden de opfokdieren alleen tegen vlekziekte geënt. De zeugen worden geënt tegen coli en parvo. Hij is ervan overtuigd dat het werken met SPF-varkens, afhankelijk van de situatie en de omstandigheden, zomaar 200 gram groei, een 20% scherpere voederconversie en een beter vleespercentage oplevert. “Dat scheelt zo € 15 tot misschien wel € 20 per varken. De hogere omloopsnelheid komt daar nog eens bij.” De varkens op zijn bedrijf groeien in een kleine drie maanden tijd van 30 naar 120 kilo, omgerekend gaat het om 4,5 rondes per jaar.Van de Peut is van mening dat de keuze voor een hogere gezondheidsstatus in veel gevallen op termijn meer oplevert dan schaalvergroting. “Kijk daarbij niet naar de kostprijs, maar bereken eens wat je marge is”, zo zegt de ondernemer, die het traditionele ‘kostprijsdenken’ al lang heeft losgelaten.Bedrijfsgegevens350 zeugen
700-900 ki-beren op jaarbasis
6.500 vleesvarkens per jaar
1.260 gram groei per dag
1,9 – 1,95 voederconversie
25 dagen speenleeftijd
650 gram groei gespeende biggenGrip op voerVan de Peut heeft niet alleen grip op gezondheid, maar ook op voer. Sinds 2010 maakt hij zijn eigen voer. Hij investeerde € 350.000 in een eigen voerinstallatie, kistenbewaring en een hamermolen. Hij maakt 2.250 ton voer op jaarbasis. “Ik ben er 8 tot 10 uur per week mee bezig”, aldus Van de Peut, die zijn maal-, meng- en opslagkosten beperkt houdt tot € 20 per ton.De gespeende biggen groeien gemiddeld 650 gram per dag. Bij Van de Peut gaat groei gepaard met een scherpe voederconversie. - Foto's: Ruud PloegVan de Peut wil zijn losse grondstoffen optimaal benutten en de producteigenschappen zo goed mogelijk tot hun recht laten komen. De producten worden apart gemalen. De maalfijnheid verschilt per product en wordt afgestemd op de te voeren diergroep. Het rantsoen bestaat uit tarwe, gerst, haver, soja en opticare ferment, aangevuld met kernen van De Heus (variërend van 3 tot 6,5%). “We werken met een vaste voersamenstelling. Dat zorgt voor continuïteit. Daarbij zoeken we naar optimale eiwitniveaus en nutriëntwaardes. De grondstoffen worden jaarlijks onderzocht op nutriëntwaardes en op mycotoxinen (don, zea en alpha), waarna ze op waarde worden ingedoseerd, zodat de voeders ook wat nutriëntwaardes betreft constant blijven.”Op het SPF-bedrijf wordt antibioticavrij geproduceerd en geleverd aan het Long Tail-concept van Tönnies.Van de Peut voert zijn dieren behoorlijk luxe. Hij deinst er niet voor terug om 18% ruw eiwit te voeren. Daarbij let hij sterk op de kwaliteit van de grondstoffen en de verteerbaarheid. “Ik wil het maagdarmproces optimaal laten verlopen en waak ervoor om de gezondheid van de dieren onder druk te zetten. Een goede verhouding tussen ruw eiwit en koolhydraten (zetmeelsuiker) is daarbij cruciaal. Die moet aansluiten op de vertering, om geen vet te maken. Daar gaat het over het algemeen nog vaak fout”, aldus de ondernemer, die dankzij een bovengemiddelde interesse en veel zelfstudie kennis over voer vergaarde. Van de Peut maakt zijn eigen voer. Hij wil zijn losse grondstoffen optimaal benutten en let per product scherp op de maalfijnheid.VoerproevenVan de Peut laat de voeding van de kraambiggen, gespeende biggen en oudere dieren op elkaar aansluiten en voegt nooit zomaar nieuwe grondstoffen toe. “Herkenning van het aminozurenpatroon is essentieel. Onverteerd eiwit in de dikke darm gaat meteen ten koste van de groei en de voederconversie en leidt tot onrust, wat weer kan leiden tot agressie en oor- en staartbijten.”Van de Peut kent alle speen-, opleg- en eindgewichten. Hij doet regelmatig eigen voerproeven om de resultaten te verbeteren. Tijdens deze proeven weegt hij zijn dieren om de 14 dagen. Hij neemt geen grote risico’s en test in kleine stapjes. “Als fokker kijk ik verder dan de gemiddelde cijfers. Anders kom ik niet vooruit. Om het optimale resultaat te behalen, moet ik ervoor zorgen dat mijn dieren niks te kort komen.
Van de Peut merkt een toenemende vragen naar Tempo-beren. “Ze zijn efficiënt en hebben een goede vleesaanzet en – kwaliteit.”Van de Peut laat de voeding van de kraambiggen, gespeende biggen en oudere dieren optimaal op elkaar aansluiten.