Tegenstem van Oost-Europa nog geen blokkade GLB

Vijf Oost-Europese landen willen de hectaresteun in alle lidstaten gelijktrekken. Ze kunnen hard roepen. Maar daarmee kunnen ze de overige lidstaten niet overstemmen.Estland, Letland, Litouwen, Slowakije en Polen lagen afgelopen maandag dwars in de vergadering van landbouwministers. Zij voorkwamen dat de Bulgaarse voorzitter voorzitter Rumen Porodzanov naar buiten kon komen met een formele beslissing van de landbouwministers over de plannen voor het nieuwe gemeenschappelijk landbouwbeleid. De vijf lidstaten willen de hectaresteun in alle landen gelijktrekken. Ingewikkelde, bureaucratische en gedetailleerde regelgeving verandertIn deze krant verscheen de kop dat een akkoord over het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid was geblokkeerd. Zo heet wordt die soep echter nog niet gegeten. Op dit moment hebben de landbouwministers een soort richtinggevende stem, die de Europees landbouwcommissaris moet helpen bij het formuleren van zijn precieze voorstellen. Eind vorig jaar heeft Phil Hogan zijn plannen in grote lijnen gepubliceerd. Belangrijkste element van zijn voorstel is het geven van meer ruimte aan de lidstaten bij de uitwerking van de plannen. De directe betalingen blijven bestaan, het systeem van twee pijlers blijft overeind, maar de ingewikkelde, bureaucratische en gedetailleerde regelgeving zal veranderen. Niet langer legt de Europese Commissie vanuit Brussel aan Europese boeren op hoe ze hun areaal moeten inrichten om in aanmerking te kunnen komen voor steun.

Geen ongelijk speelveldDie overdracht van verantwoordelijkheid naar de lidstaten leidt al vanaf de bekendmaking in november tot een fel debat over de mate waarin het Europees landbouwbeleid wordt gerenationaliseerd – oftewel, hoeveel ruimte krijgen de Europese landen om naar eigen inzicht hun boeren te ondersteunen? Europees Commissaris Phil Hogan laat overal waar hij komt weten dat hij er voor zal zorgen dat er geen ongelijk speelveld ontstaat. Deze week liet hij zijn boodschap horen in Tønder, op de grens van Duitsland en Denemarken, vrijdag 23 maart komt hij in het Poolse Jasionka en volgende week in het Belgische Wuustwezel.Niet vooruilopen op besprekingenHogan kan op die bijeenkomsten nog niet het achterste van zijn tong laten zien, omdat hij niet vooruit mag lopen op de besprekingen over de Europese begroting. Niet de landbouwministers gaan over de landbouwbegroting, maar de regeringsleiders bepalen de omvang van het Europese budget en zetten daarmee automatisch de lijnen uit voor het Europees landbouwbeleid. Als het aan minister-president Mark Rutte ligt, gaat er geen cent extra nationaal geld naar de Europese Unie – een positie die hij in Europa deelt met Luxemburg. Dat is geen sterke coalitie in het Europese krachtenveld.Hard roepen, niet overstemmenMaar net zo min als Rutte tezamen met zijn Luxemburgse collega een krachtige vuist kan maken, zo kunnen de landbouwministers van Estland, Letland, Litouwen, Slowakije en Polen dat ook niet. Als er straks uiteindelijk wel wetsvoorstellen liggen voor het nieuwe gemeenschappelijk landbouwbeleid, dan wordt er door de landbouwministers met een gekwalificeerde meerderheid over gestemd. De vijf genoemde landen vormen gezamenlijk geen blokkerende minderheid. Dus ze kunnen hard roepen, maar daarmee de overige lidstaten niet overstemmen.