‘Tegen elke bezuiniging op landbouwbudget’

Verder bezuinigen op het Europese landbouwbudget kan niet, zegt Copa-voorzitter Joachim Rukwied.Sinds september vorig jaar zwaait Joachim Rukwied de scepter over Copa, de federatie van Europese landbouworganisaties. De akkerbouwer en wijnbouwer uit het Duitse Eberstadt (Baden-Württemberg) is voorzitter van het Deutsche Bauernverband, waarbij via lokale en regionale organisaties ongeveer 300.000 Duitse boeren en hun gezinnen zijn aangesloten.Hoewel de Europese boerenbonden er binnen Copa nog niet in zijn geslaagd een gezamenlijk standpunt te formuleren in een zogenoemd position paper over het nieuwe Europese gemeenschappelijk landbouwbeleid, wil Rukwied graag zijn boodschap kwijt. Concrete plannen voor landbouwbudget worden al uitgewerktHet is ook tijd om de stem te laten horen. Want terwijl de regeringsleiders en ministers van financiën praten over de Europese begroting, zijn de Brusselse ambtenaren van het directoraat-generaal voor de landbouw en plattelandsbeleid al bezig met de uitwerking van concrete plannen, die in de zomer moeten worden gepresenteerd. Nu is het moment om invloed uit te oefenen in Brussel.Vorig jaar publiceerde Europees landbouwcommissaris Phil Hogan zijn voorlopige plannen. Wat vindt u van die plannen?“Het is een goede basis om op voort te werken. We zijn blij dat de Europese landbouwministers de directe betalingen willen handhaven. Inkomenstoeslagen zijn heel belangrijk voor de Europese boeren. Maar het beleid moet wel vereenvoudigd worden. Het moet écht gemeenschappelijk blijven en vóór de boeren.”De Italiaanse christendemocratische Europarlementariër Herbert Dorfmann zegt in zijn rapport voor het Europees Parlement dat de directe betalingen voor grotere bedrijven eventueel kunnen worden afgetopt door de lidstaten. Hij is ook voor een afnemende hectaretoeslag voor grotere boeren, aangeduid met degressie.“Directe betalingen moeten op het huidige niveau blijven, en zonder aftopping of degressie. En het geld moet bij actieve boeren terechtkomen. Er moeten twee pijlers in het beleid blijven: een voor de directe inkomenssteun, en een tweede pijler voor onderzoek, innovatie, technologie, precisielandbouw en adviesdiensten.”‘Het belangrijkste is dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid voor de boeren eenvoudig en gemakkelijk is’De Europese Commissie wil lidstaten meer ruimte geven voor de uitvoering van de Europese doelstellingen.“Daar hebben we wel zorgen over. Die ontwikkeling moet niet leiden tot renationalisatie en een ongelijk speelveld. Het beleid moet bijdragen aan een verbetering van het milieu. Maar het belangrijkste is dat het gemeenschappelijk landbouwbeleid voor de boeren eenvoudig en gemakkelijk is.”Is het huidige budget toereikend?“In het verleden hebben de Europese lidstaten wel 1,26% van hun bruto nationaal product bijgedragen aan de Europese Unie. Nu ligt het onder de 1%, onder druk van de Britten. Er zijn nu genoeg redenen om de nationale bijdrage te verhogen tot een percentage tussen 1,1 en 1,2 %. Daarmee kan ook het vertrek van de Britten uit de EU worden gecompenseerd. Wij verwelkomen het voorstel van Europees begrotingscommissaris Günther Oettinger om de Europese begroting op die manier te verhogen.”‘Niet meer dan 1% van alle belastinggeld in de hele Europese Unie wordt besteed aan de landbouw. En daarvoor levert de landbouw een belangrijke bijdrage: voedsel, milieu, economische groei, banen op het platteland’Maar tegelijk stelt Oettinger dat de Europese landbouwbegroting omlaag kan. Misschien wel met 5 of 10%, zei hij in het Europees Parlement.“Gezien de bijdragen van de landbouw aan de maatschappij zeggen wij dat er op het landbouwbudget niet kan worden gesneden. Het aandeel van de landbouw in de Europese begroting is al teruggegaan van 71% in 1984 tot 38% in 2017.Niet meer dan 1% van alle belastinggeld in de hele Europese Unie wordt besteed aan de landbouw. En daarvoor levert de landbouw een belangrijke bijdrage: voedsel, milieu, economische groei, banen op het platteland.”Joschim Ruckwied: “Wij zijn tegen elke bezuiniging, Dat is onze duidelijke positie. Ik heb geen ander mandaat.” - Foto: ANP‘“Ongeveer 40% van de Europese boeren is afhankelijk van de directe betalingen, terwijl ze te maken hebben met toenemende grilligheden in de markt en hevige weersinvloeden. Alleen al in het afgelopen jaar hebben we te maken gehad met hevige regenval in het noorden en oosten van Europa en extreme droogte in Portugal. Wij voelen de klimaatverandering als eerste.”Rundveehouder krijgt maar 20% van de prijs van een biefstuk“En als het gaat om de inkomens, kan ik het voorbeeld geven van rundveehouders die voor de biefstuk maar 20% van de prijs krijgen die de consument ervoor betaalt. Tegelijk verzorgen de boeren wel driekwart van het Europese grondgebied – vaak in plattelandsgebieden waar de landbouw de enige vorm van werkgelegenheid is.Een gemiddeld Europees huishouden besteedt 15% van zijn budget aan voeding, in 1960 was dat nog 30%. De wereldwijde vraag naar voedsel neemt toe – naar verwachting met 60% tot 2050. Dan is het redelijk om te eisen dat er niet in de landbouwbegroting wordt gesneden. Wij zijn tegen elke bezuiniging.”Is er geen enkele post in de landbouwbegroting te vinden, die kan worden geschrapt?“We staan ervoor open om geld uit de tweede pijler anders te gaan gebruiken. Evolutie is goed, maar snijden in het budget niet.”Als de bureaucratie vermindert, kun je toch met minder geld hetzelfde doen voor de boeren?“Wij zijn tegen elke bezuiniging, Dat is onze duidelijke positie. Ik heb geen ander mandaat.”En u heeft geen plan-B, voor het geval er toch in de begroting wordt gesneden?Op dit moment vechten we voor behoud van het budget. Ik praat niet over een als-dan-situatie. Dit is ook de positie van de nieuwe Duitse regering.”Maar Duitsland maakt niet de dienst uit in Europa.“Dat is waar, maar het zou kunnen dat de Duitse regering nog wel enige invloed heeft in Brussel. Ehhh... Net als de Fransen en de oostelijke lidstaten en de zuidelijke lidstaten natuurlijk. Ik heb gelezen dat president Macron in Frankrijk ook tegen bezuiniging op het landbouwbudget is – dat is gezien het belang dat de landbouw speelt in de Franse economie begrijpelijk, maar ook noodzakelijk.”U heeft niet het gevoel dat u alleen staat?“Tijdens de jaarvergadering van het Deutsche Bauernverband heb ik als DBV-voorzitter gepleit voor meer Europees geld – niet alleen voor de landbouw. Bondskanselier Angela Merkel heeft die boodschap goed begrepen, temeer daar Europees Commissaris Oettinger op diezelfde bijeenkomst dezelfde boodschap afgaf.”‘Tegen de Europese burger zeg ik: De Europese Unie heeft alleen een toekomst als we het platteland kunnen behouden en in stand houden’Hoe wilt u de Europese burger overtuigen?“Tegen de Europese burger zeg ik: De Europese Unie heeft alleen een toekomst als we het platteland kunnen behouden en in stand houden. Daarvoor hebben we een stabiele landbouwsector nodig. We moeten jonge mensen op het platteland de mogelijkheid geven voor zichzelf en hun gezinnen een toekomst op te bouwen. Ik ben een overtuigd Europeaan. Europa heeft geen toekomst zonder een stabiele landbouwsector, die genoeg en gezond voedsel produceert.”De Britten verlaten de Europese Unie en ook in andere landen zijn er anti-Europese sentimenten. Hoe kijkt u daar tegenaan?“In de globale context is het van belang dat Europa stabiel blijft en dat we met één mond spreken. Zelfs landen als Frankrijk of Duitsland zijn niet in staat in hun eentje een beleid te voeren dat net zo krachtig is als het beleid van de EU. Ik noem die landen omdat ze tot de grotere behoren.”Europa wil een krachtig handelsblok zijn, dat ook verdragen afsluit met andere handelsblokken zoals de Zuid-Amerikaanse Mercosur-landen. Op dat punt trapt u op de rem.“We hebben de voorzitter van de Europese Commissie, Jean Claude Juncker, een brief geschreven om niet nog meer tegemoetkomingen te doen aan de Mercosur-landen. De EU heeft al te veel weggegeven, zonder iets terug te krijgen. Het is onacceptabel dat de Europese Unie op landbouwgebied verdergaande concessies doet. We importeren al grote hoeveelheden landbouwbouwproducten uit die landen – terwijl de boeren daar te maken hebben met andere standaarden en productiemethoden.” “In dat verband is een Duitse studie interessant. We hebben in Europa hogere productiestandaarden dan elders in de wereld. Dat bemoeilijkt de concurrentie. Volgens de Duitse studie betalen Duitse boeren € 5,2 miljard per jaar aan extra kosten voor de hogere standaarden. Dat is € 315 per hectare. Alleen daarom al hebben we directe betalingen nodig, ook in de toekomst.” “Wij zijn niet tegen handel. We zijn juist voor handel. Maar kijk dan wel naar de omstandigheden waaronder boeren moeten werken. Er zijn verschillende standaarden, bijvoorbeeld als het gaat om het gebruik van hormonen of gewasbeschermingsmiddelen. Daar moeten we ons van bewust zijn. Er is per definitie geen eerlijk speelveld.”Copa-Cogeca bundelt landbouwkrachtenDe federatie van Europese boerenorganisaties (Copa) en de samenbundeling van Europese coöperaties (Cogeca) vormen een twee-eenheid in de Brusselse landbouwlobby (Copa-Cogeca). Hoewel Copa en Cogeca ieder een eigen voorzitter hebben, treden ze bijna altijd met één geluid naar buiten. De Duitser Joachim Rukwied is de boerenvoorman, de Zweed Thomas Magnusson de voorzitter van de coöperaties. Secretaris-generaal Pekka Pesonen, die al sinds mensenheugenis (2007) die positie bekleedt, voelt het als zijn taak de meer dan 70 organisaties binnen Copa-Cogeca op een lijn te brengen.