‘Sturen via de beurs van de boer’

“De zuivelfabriek bepaalt steeds meer wat de boer moet leveren en dus hoe hij zijn bedrijf moet voeren”, zegt Hanna. “Kijk maar naar Cono in de Beemster. Daar kondigt coöperatievoorzitter Klaas Sluis aan dat het verschil in vergoeding voor weide- en niet-weidemelk de komende tijd nog groter wordt. Dat leidt tot nog meer koeien in de wei.”Hanna heeft gelijk. Cono is een prima voorbeeld van een coöperatie die marktconform produceert. De consument wil koeien in de wei, dus krijgt hij die. In het werkgebied van Cono loopt 92% van de koeien buiten. In overig Nederland is dat 20% lager.Cono doet dat binnen de coöperatieve ondernemingsvorm. Niet eindeloos praten, maar gewoon doen, dat is de stijl. Zoals bij weidemelk. In 2017 ging de vergoeding voor weidemelk al van € 1 naar € 2 per 100 kilo melk. Daarmee is Cono koploper. En nu wordt het verschil nog groter.Resultaat het enige dat telt bij maatregelen“Misschien is het geheim van Cono wel dat de voorzitter dit soort maatregelen persoonlijk aankondigt, alsof hij het zelf heeft bedacht”, meent Hanna. “Bij de grote coöperaties, zoals FrieslandCampina, komt de directie met een voorstel. Dat wordt dan door het bestuur verder verdedigd. Daarmee diskwalificeren ze zich tot papegaai van de directie. Dat pikt de tegenwoordige boer niet meer”.“Dat zal allemaal best waar zijn”, mengt Hans zich in het gesprek. “Maar het gaat natuurlijk om de melkprijs. Als een coöperatie een hoge melkprijs uitbetaalt, dan maken we ons niet zo druk om een regeltje meer of minder. Dan zoeken we oplossingen. Als de melkprijs tegenvalt en er worden allemaal regeltjes op de boeren losgelaten, reageren we anders. Een coöperatie, die zelf de zaakjes niet op orde heeft, heeft bij de boer minder recht van spreken. Daarom kan Cono doen wat het wil. Een prima resultaat, daar gaat het om.”“Dat betekent dus dat FrieslandCampina, ondanks veel tegenstand, nieuwe regels zonder draagvlak moet doordrukken”, constateert Hanna.Zo is het. Meepraten en voorlichting helpen alleen bij een prima melkprijs.