Robotdorp Tolga

In Tolga, het dorp waar wij wonen, worden meer koeien in melkrobots gemolken dan waar ook in Noorwegen.De robotdichtheid is in Tolga is twee keer zo hoog dan in de rest van Noorwegen. Opmerkelijk is dat vooral jonge boeren kiezen voor robots.  De jongste robotboer van Noorwegen woont ook in Tolga, Åsmund Nymoen, 23 jaar. Na wat avonturen in de biathlonsport, een korte studie pedagogiek en een jaar werkervaring als agrarisch medewerker, keerde Åsmund terug naar zijn geboortedorp om boer te worden. Inmiddels is hij eigenaar van een splinternieuwe stal van 966 vierkante meter, met plaats voor 55 melkkoeien, 35 pinken en 14 kalveren en een automatische melkinstallatie van Lely.
De kosten van het totale nieuwbouwproject, inclusief dieren en enkele machines, bedroegen ruim €1 miljoen (8,2 miljoen Noorse kronen), waarvan ruim €160.000 (1,2 miljoen kronen) door eigen arbeidsinzet en die van vrienden en familie zelf is verdiend. Momenteel heeft het bedrijf een melkquotum van 320.000 kilo.Nieuwe stallen
Åsmund is geholpen door het project Framtidslandbruket i Tolga (Toekomstlandbouw in Tolga) van de gemeente Tolga. Projectleider Gunnbjørn Trøan is ondanks zijn hoge leeftijd van 71 jaar een voorstander van toekomstgerichte ideeën. Door zijn invloed als landbouwverantwoordelijke in de gemeente zijn veel nieuwe stallen gebouwd, enkele voor legkippen en vleeskuikens en een heleboel voor melkvee.
Tolga was jarenlang een vooraanstaande gemeente in de regio op het gebied van landbouw, maar in de jaren negentig begon dit te stagneren. De gemeente besloot het tij te keren, en ging met hulp van een externe adviesfirma aan de slag met cursussen en individuele adviesprojecten over nieuw- en verbouw en het verkrijgen van meer landbouwgrond. Het toekomstproject is in 2008 gestart. Sinds die startdatum zijn er tien nieuwgebouwde stallen en aanbouw gerealiseerd, allemaal met een melkrobot. Bijna de helft van al het melkvee in de gemeente huist in deze stallen. De koeien produceren beter. Het aantal koeien in de gemeente is gedaald, maar de melkproductie is gelijkgebleven.Statusverhogend
Ook Åsmund ging naar de cursusavonden van het toekomstproject. Dat werkte inspirerend, want zo wilde hij ook boer zijn! Hij kon de boerderij van een oom overnemen en het vee van zijn schoonouders. De keuze voor een melkrobot niet moeilijk. Hij zou zonder personeel werken, en volgens Noorse begrippen heb je bij 55 koeien echt een robot nodig om de boel in je eentje te kunnen draaien. Volgens Åsmund heeft de intrede van de melkrobot en andere moderne stalmechanisatie de status van het boerenberoep verhoogt.
Åsmund koos niet voor de goedkoopste bouwondernemers, maar voor lokale firma's en veel eigen inzet. Hij wilde zelf sturing houden op de bouw. Dat bleek een flinke uitdaging tijdens het bouwproces. Hij kreeg veel hulp van vrienden, die nu nog steeds veevuldig langskomen. Åsmund vertelt trots aan Bondebladet, de krant voor agrarisch Noorwegen, dat hij veel goede gesprekken heeft in de stal en zich zeker niet eenzaam voelt.Onaangename verrassing
Vanaf september 2011 verhuisden de dieren van zijn schoonouders naar de nieuwe stal en molken vanaf drie tot vier dagen al zonder problemen met de robot. Een onaangename verrassing was echter de hoeveelheid voer die erdoor ging. 2011 was een slecht jaar. Åsmund moest net als veel andere boeren extra ronde balen aankopen tegen een hoge prijs. Hij heeft redelijk veel grond op 5 kilometer afstand van de boerderij, en met de huidige dieselprijzen is dat ook een grote kostenpost. Helaas is ook de oogst van 2012 geen bijster goede. In de komende jaren is er dus weinig ruimte voor investeringen en aankoop van machines.Filmpje
De jonge boer wil graag zijn ideeën delen met andre boeren. Hij is aanwezig op het jongerenplein van de Noorse Agrotechniekbeurs Lillestrøm in november. Zijn motto: Geef je jongeren de verantwoordelijkheid, dan nemen ze hun verantwoordelijkheid!
Een filmpje zegt meer dan 1.000 foto's! Klik hier voor een filmpje van het Noorse nieuwsteam dat bij Åsmund in de stal was, één maand na de oplevering.