Nieuwe, agressieve phytophthoraklonen rukken op

De nieuwe, agressieve phytophthoraklonen EU-36, EU-37 en EU-41 verdringen de gevestigde orde in de phytophthorapopulatie.De nieuwe, agressieve phytophthoraklonen EU-36, EU-37 en EU-41 verdringen de voorheen dominante klonen EU-13 (Blue 13), EU-6 (Pink 6) en EU-1. Dat blijkt uit de meest recente phytophthoramonitoring door het Europese phytophthoranetwerk EuroBlight. Het gezamenlijke aandeel van EU-36, EU-37 en EU-41 in de phytophthorapopulatie groeide van 10% in 2016 naar 36% in 2018. EU-36 dook in 2014 voor het eerst op in zetmeelaardappelen in Noordoost-Nederland en het Duitse Emsland, en heeft zich vervolgens in de jaren daarna verspreid naar België, het Verenigd Koninkrijk, Denemarken en Polen. In 2018 is de kloon ook aangetroffen in Spanje, Hongarije en Servië.Phytophthoraklonen EU-36 en EU-41 komen steeds meer voorHet aandeel EU-36 groeide van 10% in 2017 naar 16% in 2018. EU-37, de kloon die ook ongevoelig is voor de actieve stof fluazinam, dook voor het eerst op in 2012 in de Noordoostpolder en heeft zich sindsdien verspreid naar Engeland, België en Noord-Frankrijk. In 2017 had de kloon een aandeel van 14% in de phytophthorapopulatie. In 2018 is dit gegroeid naar 16%. De kloon is afgelopen jaar ook aangetroffen in Servië, Slovenië, Noord-Ierland en Schotland. De ‘Scandinavische’ kloon EU-41 dook in 2013 voor het eerst op in Denemarken en heeft zich vervolgens noordwaarts verplaatst, naar Noorwegen, Zweden en Noord-Polen. Het heeft in 2018 een aandeel van 4,4% in de Europese populatie. In Denemarken zelf heeft EU-41 een aandeel van 18%.Aandeel EU-13, EU-6 en EU-1 in phytophthorapopulatie krimptHet gezamenlijke aandeel van EU-13, EU-6 en EU-1 daalde van 60% in 2016 naar 40% in 2018. Hoewel EU-13 langzaamaan wordt weggedrukt door de nieuwere soorten, is het nog steeds de meest voorkomende kloon met een aandeel van 25%. De kloon komt in vrijwel geheel Europa voor.Het aandeel EU-6 is geslonken tot 13%, het laagste percentage sinds 2013, toen EuroBlight is gestart met monitoren. EU-6 wordt alleen aangetroffen in het Verenigd Koninkrijk en aan de westkust van Frankrijk. De kloon EU-1 sterft uit. Het aandeel daalt van 2,6 naar 1,3%. Tot enkele jaren terug was deze kloon de dominante kloon in Spanje.Minder phytophthora gesignaleerd vanwege droogteCirca 20% van de phytophthorapopulatie zijn geen klonen, maar solitaire stammen die zich middels oösporen geslachtelijk kunnen voortplanten. Uit deze groep ontstaan vaak nieuwe ‘succesvolle’ stammen, zoals EU-36 en EU-37, die zich vervolgens ongeslachtelijk vermeerderen (klonen), legt Jens Grønbech Hansen, onderzoeker bij de Deense Aarhus University, uit. Afgelopen jaar zijn voor determinatie bij EuroBlight 1.074 phytophthoramonsters uit 24 landen ingeleverd. De onderzoeksinstituten James Hutton Institute in het Schotse Dundee en Inra in het Franse Rennes, beide onderdeel van EuroBlight, hebben de monsters onderzocht. Het aantal monsters is beduidend minder dan de jaren daarvoor. Oorzaak was de droogte, waardoor in veel aardappelpercelen helemaal geen phytophthora is opgedoken, aldus Hansen.