Minimalisering zaaibedbereiding werkt

Minimalisering van de grondbewerking of zaaibedbereiding levert brandstofbesparing en andere landbouwkundige voordelen op. Maar het geeft ook een besparing op arbeid in drukke periodes. Thierry Stokkermans van WUR vertelt over wat twee NPPL-deelnemers al bereikten.

zaaibedbereiding

Geoogste uien op een perceel bij akkerbouwer Brian Salomé.- Foto: Peter Roek


Thierry Stokkermans is onderzoeker precisielandbouw bij Wageningen University & Research. Hij is betrokken bij de Nationale Proeftuin Precisielandbouw (NPPL). De afgelopen jaren begeleidde hij onder meer de NPPL-deelnemers Pieter van Leeuwen Boomkamp in Nijkerk (Gld.) en Brian Salomé in IJzendijke (Zld.).Beide akkerbouwers ontwikkelden een systeem van zaaien in minimaal bewerkte grond. Behalve een brandstofbesparing en landbouwkundige voordelen levert de geminimaliseerde grondbewerking arbeidstechnische voordelen op. Van Leeuwen Boomkamp zaaide zijn bieten na slechts één voorbewerking en Salomé spaart een stoppelbewerking uit in de erg drukke maand augustus.Stokkermans bezocht de twee telers in de laatste week van januari en stelt vast dat de systemen werken en in zekere zin zijn uitgekristalliseerd. “Al is het nog wel steeds een kwestie van meer ervaringen opdoen bij verschillende weersomstandigheden.”

Wil je reageren? Maak dan gratis een account aan!

Suikerbieten zaaien in losgemaakte strookjes

Pieter van Leeuwen Boomkamp ontwikkelde voor suikerbieten een manier van werken waarbij hij bieten zaait in bewerkte strookjes van 10 cm breed. De rest van het perceel blijft onbewerkt.WUR-begeleider Thierry Stokkermans spreekt van een voor de zandgrond uitgekristalliseerd systeem. In zijn optiek kan het ook worden toegepast bij zaaigewassen als mais en bijvoorbeeld sorghum. Tot op de dag van vandaag spuit Van Leeuwen Boomkamp de groenbemester dood met glyfosaat.Van Leeuwen Boomkamps aanpak van de bieten ziet er als volgt uit:In het voorjaar wordt de groenbemester doodgespoten. Tot op de dag van vandaag is glyfosaat daarvoor het aangewezen middel. “Dit product werkt goed en Van Leeuwen Boomkamp heeft gezonde bodems. Dat is te zien aan het bodemleven en de afbraaksnelheid van onder meer gewasresten. Pieter heeft wat ideeën om zonder glyfosaat te werken. Eén daarvan is het zaaien van klaver als groenbemester en die in het voorjaar te beheren met bladherbiciden zoals Conviso One.”Daarop volgt een bewerking, waarbij om de 50 centimeter (h.o.h) strookjes van 10 centimeter breed tussen schijven ondiep met een tand worden losgemaakt.Daarbij wordt in het strookje ook ineens drijfmest toegediend.In een aparte werkgang wordt vervolgens in het losgemaakte strookje gezaaid. Daarbij komt het bietenzaadje dus precies boven de drijfmest te liggen.De akkerbouwer gebruikt RTK-gps autosteer op de trekker om precies midden in de vooraf bewerkte strookjes te zaaien.Stokkermans: “Aanvankelijk werkte dat niet exact. In die zin dat de stuurcorrectie nogal schokkerig werkte en bietenzaadjes niet op de goede plek in het bewerkte strookje kwamen te liggen. Pieter paste daarom de stuurcorrectie zo aan dat die wat zachter of geleidelijker werkt. In plaats van alleen maar aan of uit. De zaadjes liggen nu beter in het midden van de losgemaakte 10 centimeter.”Zo min mogelijk grondbewerkingWUR-expert Thierry Stokkermans pleit in algemene zin voor minimalisering van de grondbewerking waar dat kan. “Hoe minder je de grond bewerkt, hoe minder afbraak van organische stof. Kijk je naar deze zaai in strookjes, dan verschilt die nogal met wat ik op andere zandgronden zie. Daar wordt tot aan de volgende teelt de grond veel vaker bewerkt: eerst de stoppelbewerking, groenbemester zaaien, woelen, fijnmaken, vlakleggen en dan pas bieten of mais zaaien.Dat hoeft dus op zand niet per se. Op een slimme manier één à twee keer bewerken, inclusief drijfmest toedienen, is genoeg op zand. Alles wat je extra doet, kost alleen maar tijd en geld. Daarvan zie je in de kipper niets of onvoldoende terug. Wat Pieter van Leeuwen Boomkamp op zijn bedrijf in Nijkerk doet, kan ook goed op ieder gezond zandperceel.”Voor uien en aardappelen is deze manier van werken niet geschikt. “Bij uien zou je zoveel strookjes moeten maken, dat je feitelijk alles bewerkt. Bij aardappelen heb je losse grond voor de rugopbouw.” Sprekend over minimalisering van de grondbewerking, wijst Stokkermans ook op de manier waarop de Zeeuws-Vlaamse NPPL-deelnemer Brian Salomé met zijn groenbemester zaait. “Stro wordt geperst en afgevoerd. Direct zaaien in de tarwestoppel met een vastegrond-zaaimachine zonder de bodem te verstoren, afgezien dan van de zaaisleuf. Ook hier minimale afbraak van organische stof, terwijl met de groenbemester wel organisch materiaal wordt toegevoegd. Dat valt dan onder precisielandbouw in de brede zin. Je maakt dan een precisiezaaisleuf in plaats van een zaaibed.”

Dit artikel is alleen voor abonnees

Al geabonneerd? 

Lees onbeperkt Premium artikelen met een abonnement


Boer beter met onbeperkte toegang tot alle artikelen

Speel beter in op jouw markt met actuele prijzen

Vorm je eigen mening met opinies en analyses


Bekijk aanbod

Lees meer over


Snel delen


Sectornieuwsbrief Akkerbouw


Reacties

Je bent niet ingelogd


Log in of maak binnen 30 seconden een account aan

Reageer op artikelen en deel je mening met anderen.