Mestmarkt met weinig druk richting opslagperiode

Varkens- en melkveehouders betalen minder voor afvoer van drijfmest dan vorig jaar. Prijzen gaan stijgen, maar de mestdruk kan beperkt blijven.Het uitrijseizoen van drijfmest kruipt alweer richting het einde. Met de voortvarende oogst van onder andere granen is de afgelopen weken grond mooi op tijd vrijgekomen, waardoor nog veel drijfmest is en wordt uitgereden.Toch betekent een lege akker niet per se dat mestmachines aan de slag kunnen. Afgelopen voorjaar is door de gunstige omstandigheden veel drijfmest aangevoerd, waardoor een deel van de akkerbouwers nu geen drijfmest meer kan plaatsen. Bovendien wil niet elke akkerbouwer die dierlijke mest aanvoert het in de vorm van drijfmest; omwille van de organische stof merken distributeurs dat er veel vraag is naar vaste mest, zoals geiten-, stromest of compost.Voor het ophalen van drijfmest zijn ondernemers wat minder geld kwijt dan vorig jaar in dezelfde periode. Het weer is daar een belangrijke reden voor, al zijn er wel regionale verschillen. - Foto: Ton KastermansLange tijd had rundveedrijfmest betere kaarten voor afzet richting de akkerbouw dan varkensdrijfmest. Dat is deels nog zo, maar er is wel een ander sentiment merkbaar. Als gevolg van de toegenomen vraag naar rundveedrijfmest en een gekrompen aanbod, krijgen akkerbouwers minder per ton bijbetaald. Voor varkensmest ligt de bijbetaalprijs al gauw enkele euro’s per kuub hoger, waardoor bij de keuze tussen beide mestsoorten de calculatie voor varkensmest weer wat gunstiger uitpakt. De portemonnee blijkt nog altijd belangrijk en vaak bepalend bij de aanvoer van drijfmest.Er wordt nu regionaal weer wat meer rundveedrijfmest aangeboden. Als gevolg van de droogte is uitrijden van mest op grasland niet altijd goed mogelijk. Dat is vooral in delen van het oosten van het land het geval. Daar is de afgelopen maanden nauwelijks regen gevallen.Ophaaltarieven mest op lager niveau dan jaar geledenDe ophaaltarieven liggen gemiddeld op een wat lager niveau dan vorig jaar in deze tijd. Toen zorgden een nat voorjaar en een droge zomer voor beperkingen bij het uitrijden. Wat wel gelijk blijft, is dat ondernemers in het oosten van Brabant en het noorden van Limburg wederom het diepst in de buidel moeten tasten. De hoogste bedragen voor vleesvarkensmest liggen rond € 25 tot € 26 per ton. Hoe dichter bij de afzetgebieden, hoe lager gemiddeld de tarieven. In het Oosten en Midden liggen de bedragen een paar euro lager.Lagere ophaalprijzen drijfmestIndicatieve gemiddelde ophaalprijzen van vleesvarkensmest en rundveedrijfmest voor Achterhoek/Twente, Veluwe en Oost-Brabant/Noord-Limburg. Vergeleken met het prijsniveau in februari zijn prijzen van varkensdrijfmest het meest gedaald. Genoemde bedragen zijn bij benadering, per ton inclusief wegen, bemonsteren, transport en opslag van mest, exclusief kosten voor VVO’s.Voor rundveemest zijn de verschillen wat minder groot, geven handelaren aan. De hoogste ophaaltarieven van € 15 tot € 16 per ton worden in het Zuiden, maar lokaal ook in het Oosten, betaald. Gemiddeld liggen de ophaaltarieven voor rundveemest wat dichter bij elkaar dan bij de die voor varkensmest.In het Noorden zijn de ophaaltarieven structureel lager dan in de overschotgebieden. Een uur minder ver rijden, scheelt al gauw enkele euro’s per kuub. Vanzelfsprekend bepalen ook aspecten als mestsamenstelling en -kwaliteit, flexibiliteit rondom leveren en onderhandelingscapaciteiten de prijs die ondernemers betalen. Veehouders met veel eigen opslag met een gunstige ligging ten opzichte van het akkerbouwergebied zijn daar spekkoper.Ten opzichte van februari zijn ophaalprijzen voor drijfmest in zowel het Zuiden als het Oosten gedaald. Gemiddeld ligt het prijsniveau een stuk lager dan vorig jaar deze tijd. Het was dit jaar gemakkelijker om de kelders leeg te krijgen.Prijzen voor ophalen drijfmest gaan stijgenTot en met de start van het opslagseizoen worden geen grote wijzigingen in de ophaaltarieven verwacht. Na die tijd gaan de mestprijzen waarschijnlijk wel wat stijgen, totdat begin volgend jaar weer uitgereden kan worden. Hoeveel straks meer moet worden betaald per ton, is onzeker, maar enkele euro’s komen er zeker bij.Optimisten verwachten dat de mestprijzen dit najaar en winter een wat minder hoog niveau raken dan voorgaande seizoenen. Ze baseren dat met name op de kleinere rundveestapel en de aanstaande sanering- en stoppersregeling bij varkenshouders, waardoor de mestdruk mogelijk afneemt.Positief is ook dat export van mest naar Duitsland in het eerste kwartaal niet verder is afgenomen. Door verscherpte wetgeving gaat die export moeizamer dan enkele jaren geleden. In totaal is de export zelfs 7% gegroeid. Daar komt bij dat de capaciteit aan mestverwerking toeneemt, onder andere als GreenFerm in Apeldoorn volgens planning dit najaar de deuren opent. Bovendien hebben enkele bestaande verwerkers hun capaciteit opgeschaald.Een aantal andere initiatieven staat in de startblokken, maar gaat dit jaar niet meer lukken, zoals Zitta Biogas in Limburg en Twence in Overijssel. In een positief scenario gaat dat alles bijdragen aan het broodnodig structureel verlagen van de mestprijzen.