‘Krimp in de sector doet zich voelen op matte beurs’

Het is altijd leuk om een landbouwbeurs te bezoeken. Ik ben net in Hardenberg geweest, maar ook buitenlandse beurzen zijn een aanrader.De sfeer, nieuwe snufjes, collega’s, contact is snel gelegd en een praatje zo gemaakt. En anders is er altijd wel een verkoper in de buurt die jou graag iets vertelt over zijn machine. Gelaten sfeer in HardenbergDeze keer was het in Hardenberg toch anders dan ik gewend ben. De sfeer kan ik niet goed omschrijven, maar gelaten komt als woord het dichtste bij mijn gevoel. Het werd gaande de beurs ook duidelijk waarom die stemming zo heerste. In de stands van de vele daar aanwezige makelaars staan volop boerderijen te koop. Een groot aanbod van collega’s die ermee stoppen. Met name het aanbod van courante, leuke melkveebedrijven valt op. De agrarische sector is een makkelijke prooi voor de industrie en natuurNu zijn de spelregels ook wel danig aan het veranderen in de melkveehouderij, maar het baart me zorgen dat de gevolgen zo groot zijn. De landbouw is al een krimpsector. De schaalvergroting gaat onverminderd door. De belangen van de individuele boer worden niet meer gehoord. Die voelen zich in de steek gelaten. Belangenbehartigers maken meer ruzie met elkaar dan dat ze de belangen behartigen van hun achterban. De grote agrarische coöperaties laten hun eigen belang voor het belang van de eigen leden gaan. Lees ook: Om deze redenen neemt het aantal bedrijven snel afDe agrarische sector is een makkelijke prooi voor de industrie en natuur. Stikstof, fosfaat en grond verdwijnen als sneeuw voor de zon ten behoeve van de andere sectoren. Het samenspel van de gehele agrarische sector in zijn geheel, met de blik op de toekomst, ontbreekt.Meer samenwerking nodigAls deze koers zo nog een tijdje doorgaat, dan zie ik het toch somber in. Er is meer samenwerking nodig. De belangen moeten in beeld komen en een toekomstvisie geschetst die breed gedragen wordt. En het belangrijkste is om hiermee aan het werk te gaan en tot uitvoering te laten komen. Een boom maakt nog geen bos en een militair maakt nog geen leger. Gezamenlijk optrekken geeft veel meer macht. Het liefst onder leiding van een goede commandant die de zaak aan stuurt.Maak ook eens een toekomstvisieEen beginnetje is er wel, een eigen ministerie van landbouw. Het heeft zelfs een toekomstvisie neergelegd. Ik moet het Carola nageven: goed gedaan. Nu even hetzelfde vragen aan de agrarische sector: maak ook eens een toekomstvisie. Dan leggen we die naast elkaar en kijken waar verschillen zijn, oftewel hoe staat de praktijk tegenover de papieren werkelijkheid.Laat je niets aanpratenVoor sommige zaken kunnen we kijken naar het buitenland hoe een en ander daar geregeld is. Over je eigen grenzen heen kijken. Voor andere zaken moeten we vooral innovatief denken, de zogenaamde nieuwe snufjes opzoeken en out of the box denken. Maar laat je niets aanpraten en gebruik vooral je gezond boerenverstand. Het allerbelangrijkste is natuurlijk een goede sfeer vol toekomstperspectief.