‘Koe in wei is beter voor koe, milieu en mens’

Volgens Bert van den Berg, programmamanager veehouderij van de Dierenbescherming, is weidegang beter voor boer en koe. Ook als je het puur rationeel bekijkt.Is de wens om koeien te weiden gebaseerd op emotie? Zijn koe, milieu en mens beter af met de koe op stal als we ratio boven emotie stellen? Dat wordt wel gezegd, onder meer recent door . Een valse tegenstelling, want je kunt koeien prima weiden, de milieubelasting beperken en de boer een redelijk inkomen bezorgen. Dijkhuizen ziet in de melkkoe een fermentatievat gekoppeld aan een melkfabriekje. Maar een koe is allereerst een levend wezen. Als je haar behoeften frustreert, krijgt zij stress en gezondheidsklachten.Beter voor de koeBurgers gunnen dieren ruimte voor hun natuurlijk gedrag. Het bericht dat steeds meer koeien geen weidegang krijgen, doet bij hen de alarmbellen afgaan. En terecht! Koeien gaan niet voor niets in het voorjaar ‘dansend’ naar buiten. Ze hebben dan maanden in de stal verbleven en kunnen eindelijk de spieren strekken. In de wei kunnen koeien hun kudde- en graasgedrag vertonen, hebben ze minder last van klauw- en pootproblemen en kunnen ze comfortabel in verschillende houdingen liggen. Door de lagere bacteriedruk hebben koeien er minder last van uierontstekingen. En frisse buitenlucht en zonlicht zijn gezond voor ze. FermentatievatTegenover deze natuurlijke kijk op dieren stelt Dijkhuizen een rationele kijk, gericht op hoge melkproductie, want wij moeten de wereld moeten voeden. De lage prijs die boeren voor de melk vangen, is volgens Dijkhuizen misschien wel een zegen voor de vooruitgang in de melkveehouderij en het welzijn van koeien. In dit beeld past geen grasetende koe in de wei, want dat zorgt maar voor onbalans in het fermentatievat.De melkkoe produceerde enkele decennia geleden 4.000 liter melk per jaar en tegenwoordig gemiddeld 9.000 liter, met uitschieters naar 12.000. Maar in al die jaren van productiegroei blijft de incidentie van klauw- en uierontstekingen en geboorte-aandoeningen onveranderd hoog. Van menige koe wordt te veel gevergd, er hoeft maar weinig te gebeuren of ze raakt in onbalans en wordt ziek.Beter voor het milieuMelkveehouderij wordt vaak aangeprezen omdat we in Nederland gebieden hebben die voor weinig anders geschikt zijn dan gras met koeien. Menig melkveehouder is dat niet genoeg. Hij wil meer koeien, maar niet meer weidegrond. Het gevolg is: koeien op stal en onvoldoende grond om de mest verantwoord af te zetten. Het is bekend dat als een koeienvlaai in de wei valt er minder ammoniak ontstaat dan wanneer diezelfde vlaai in de stal valt. En via het voer kan de methaanuitstoot verminderd worden.Uiteindelijk bewijzen we het milieu dus de beste dienst de melkveestapel niet drastisch uit te breiden, maar te zorgen voor voldoende weidegrond om de koeien te weiden en hun mest af te zetten.Beter voor de boerMaar een melkveebedrijf moet toch groeien? Nee, als je een melkveebedrijf optimaliseert en toelegt op meerwaardeproductie, waaronder een dier- en milieuvriendelijke werkwijze, verbetert het rendement.Hoe rationeel is het bijvoorbeeld dat koeien in Nederland gemiddeld al na zes jaar naar het slachthuis gaan. Met een wat lagere melkproductie en een wat langere tijd tussen de geboorte van twee kalfjes kan een koe gemakkelijk ouder worden. Dat bespaart de boer jongvee-opfokkosten. En, oh ratio, het is bekend dat een oudere koe wat meer melk geeft. Beter voor de mensheidDat wij de wereld moeten voeden is meer een wensdroom van de melkveehouderij, dan een rationeel goed idee. Honger is een armoede- en verdelingsvraagstuk. Zodra arme mensen het beter krijgen produceren ze zelf meer voedsel. Onze landbouwuniversiteit telt niet voor niets vele studenten uit opkomende economieën. In Nederland zuivel produceren is relatief duur, elders kan men dat goedkoper. Bij concurrenten als Nieuw-Zeeland en Ierland loopt bijna 100% van de koeien bijna het hele jaar in de wei. Niet rationeel? De koe zelf haar voedsel laten halen is veel goedkoper dan koeien binnen voeren. Conclusie: koe opstallen helemaal niet zo rationeelKortom, de redeneringen van rundveedierenarts Dijkhuizen zijn helemaal niet zo rationeel. Ze leiden tot koeien voorgoed op stal verworden tot melkproductiemachines. Het is een terechte emotie dat velen hier tegen zijn en de koe in de wei willen zien grazen.Lees ook: Weidegang met precisie