‘Inperken van toegang boerendata belangrijk’

Als de voortekenen niet bedriegen dan volgen dit jaar kleine maar betekenisvolle verschuivingen in het boeren datalandschap. De interesse in het opzetten en bestieren van regionale datacoöperaties, van en door boeren, neemt enorm toe.De vraag die steeds terugkomt is ‘wanneer gaat data mij iets opleveren, en hoe ga ik eraan verdienen?’ Sommigen zien mogelijkheden in ‘kale’ verkoop van data. Slimme technologie biedt kansen om kleine pakketjes data makkelijk, snel en veilig in de markt te zetten, voor iedere willekeurige gebruiker. Denk aan waterschappen die geanonimiseerde spuit- en bemestingsdata kunnen inzetten voor slim waterbeheer. Of het Kadaster dat met inzet boerendata de impact van ruilverkaveling in beeld kan brengen. Ik kan er zelf enthousiast van worden. Maar het komt vaak nog wat exotisch over. Een beter kwaliteitskaartjeAnderen zien eerder kansen in het gebruik van data om je productieproces te verbeteren en vervolgens de kwaliteit van het productieproces te vermarkten. Zoals een strategisch adviseur het verwoordde: “De grootgrutter gebruikt prijs en kwaliteit als inkoopcriteria, wij moeten mikken op kwaliteit. Niet door een beter proces of product, maar door een beter kwaliteitskaartje. Als tegenstellig tot het prijskaartje. Wat mij betreft richten we ons daarom ook meer op de veldspuit dan op de ploeg.”Hergebruik en doorverkoop van dataHoe dan ook zal een markt voor boerendata, denk ik, alleen kans van slagen hebben als datacoöperaties de toegang tot data – buiten hun eigen verkoopkanalen om – weten in te perken. Bij huidige technologie-aanbieders vindt ophoping van boerendata plaats. Dat is prima voor het leveren en optimaliseren van hun dienst. Maar hun rechten tot hergebruik en doorverkoop van boerendata moet verder aan banden worden gelegd. Betalen voor boerendataHet wordt alleen aantrekkelijk om voor boerendata te betalen, als afnemers vertrouwen hebben in het functioneren van de markt. Als concurrenten zich onbestraft gratis toegang verschaffen tot dezelfde data, dan komt de bereidheid om te betalen nooit van de grond. Dit inperken van toegang en hergebruik is geen makkelijke opgave, maar er zijn wel mogelijkheden. En het is in ieders belang dat het lukt. Want de kwaliteit van de data die een boer genereert, neemt exponentieel toe als zijn fair share geborgd is.