Grupstalboer in opstand tegen dwang zuivelreus

Melkveehouder Henk Gommer uit het Groningse Zevenhuizen ligt sinds afgelopen zomer overhoop met FrieslandCampina. Hij weigert de KringloopWijzer verplicht in te vullen. Hij liep al € 28.000 melkgeld mis. Maar stukje bij beetje moest de grote zuivelcoöperatie bakzeil halen.Het lijkt wel op het verhaal van David tegen Goliath: de kleine grupstalboer Henk Gommer tegen de machtige zuivelreus FrieslandCampina. Je zou als buitenstaander kunnen denken: een stugge boer die wars van regeltjes is, tegenover een grote zuivelcoöperatie die vanuit maatschappelijk plichtsbesef steeds duurzamer wil werken. Nut en noodzaak van Foqus planet en KringloopWijzerDe werkelijkheid is uiteraard genuanceerder. Gommer (54) onderschrijft wel degelijk nut en noodzaak van het kwaliteitsprogramma Foqus planet van FrieslandCampina en van de KringloopWijzer die de mineralenhuishouding van zuivelbedrijven inzichtelijk maakt en sinds 2017 verplicht is. Maar juist dat verplichtende karakter zit hem dwars.In 1996 nam ‘de weigerboer’ het bedrijf van zijn ouders over. Die waren vanuit het Drentse Schoonebeek in 1970 neergestreken nabij het Groningse Zevenhuizen. Gommer was toen zes jaar. Het bedrijf heeft al die jaren dezelfde omvang gehouden – zo’n 40 koeien aan de melk – en de grupstal bleef ook. Wel werd de oude grup van roosters voorzien. En er kwam een nieuwe jongveestal die volledig is onderkelderd.Henk Gommer: “Niemand leest de cijfertjes van de KringloopWijzer na. Dan hoef je het toch ook niet te verplichten?” - Foto: Anne van der Woude‘Niet meedrijven in de ratrace’Gommer heeft nooit de behoefte gevoeld om met zijn bedrijf te groeien. Hij wil niet ‘meedrijven in de ratrace’. Hij dacht wel eens: ‘waarom heb ik die behoefte niet?’ In 2004 was hij een jaar overspannen, het jaar nadat zijn vader overleed. Hij kwam tot de conclusie dat het leven voor hem niet om zoveel mogelijk geld verdienen draait. “Als ik kan eten en drinken en het bedrijf op orde kan houden, dan ben ik tevreden. Ik hoef niet elke twee of drie jaar een nieuwe auto of een moderne trekker. Ik heb een lage schuldenlast, dus ik hoef niet vooral voor de bank te werken.”‘Langzamerhand gaat FrieslandCampina zich steeds meer bemoeien met mijn bedrijfsvoering’Enkele jaren geleden begon FrieslandCampina met Foqus planet, een programma voor alle leden-melkleveranciers met allerlei eisen op het gebied van onder meer hygiëne, dierengezondheid- en welzijn, weidegang en energieverbruik. Op zichzelf vindt Gommer het ‘best zinvol’ dat de afnemer van de melk bepaalde eisen stelt aan die melk en het bedrijf. Elke twee jaar is er controle: is de melkstal schoon, is de dierregistratie op orde, hoe staat het met het medicijngebruik? “Die controles houden je scherp. Ik heb er zeker ook voordeel van gehad. Zo heb ik dankzij Foqus planet de administratie beter op orde gebracht. Maar ik ben ondernemer en langzamerhand gaat FrieslandCampina zich steeds meer bemoeien met mijn bedrijfsvoering. Daarom is dat hele Foqus planet-verhaal me steeds meer gaan tegenstaan.” Verplichte KringloopWijzer een stap te verDat vorig jaar ook nog eens de KringloopWijzer verplicht werd gesteld, ging Gommer een stap te ver. Hij heeft immers een grondgebonden bedrijf met zoveel grond dat hij zelfs mest zou kunnen aanvoeren. Waarom dan die administratieve rompslomp allemaal? Maart vorig jaar vroeg hij op de ledenvergadering in Zuidhorn dan ook publiekelijk wie de cijfertjes van de KringloopWijzer nalezen. “Niemand, dat doet u zelf, zei een bestuurder me. Dan hoef je het toch ook niet te verplichten?”FrieslandCampina vond van wel en weigerde vervolgens bij Gommer de melk op te halen. In de periode van melkweigering moest hij ruim 18.000 liter melk laten weglopen. Het kostte hem € 28.000 aan inkomsten. Maar de coöperatie ging wel weer melk bij hem ophalen en de korting op het melkgeld is grotendeels teruggedraaid, al kreeg hij geen cent gemiste inkomsten terug. ‘Ik speel het netjes, ben open en eerlijk, ben voor mijn principes opgestaan’Hij voelt zich gesteund door zeker driekwart van zijn collega’s. “Ik voelde me soms best wat minderwaardig als kleine grupstalboer. Maar de grote coöperatie ging stapsgewijs door de bocht. Dat heb ik met hulp van boven en druk van de media dan toch maar mooi bereikt. Ik speel het netjes, ben open en eerlijk, ben voor mijn principes opgestaan. Dat geeft zelfvertrouwen.”