Goodbye Texas! (2)

Droogte en de kredietcrisis nekken de Nederlandse Texanen. De schulden zijn afgelost, het bedrijf staat te koop en ze zoeken nu ook in Noorwegen een bedrijf.In de vorige blog schreef ik dat de Texanen met 650 koeien dagelijks 25.000 liter molken. Na een paar goede jaren werd het extreem droog en begon het schip te zinken. De tijdens de kennismakingstrip getoonde video met vier snedes, bleek een utopie te zijn. “Dat klinkt niet als de praktijken die Vreba-Hoff uitoefent” onderbreek ik het gesprek. “Klopt, Vreba-Hoff is ‘t niet. Er zijn nog meer van dat soort lui”, antwoordt de Texaan en vervolgt zijn verhaal: “We hebben in al die zes jaren nooit vier snedes gehad en zijn toen de droogte uitbrak, voer gaan bijkopen. Een afstand van 500 kilometer is niets en dat heeft ons geld gekost. Geld dat ik heb moeten lenen van een bank die ging speculeren in de ethanol-business, en daarmee ‘t schip inging. Toen werd de bank onder curatele gesteld!”Op rantsoen met cactussen“Het was ook allemaal zo extreem”, vervolgt de Texaan. “Het Coastal Bermuda-hooi ging weg voor 100 dollar de ton! En de vleesveeranchers liepen rond met gasbranders om de stekels van de cactussen te branden, zodat het vee nog iets te vreten had. Echt bizar! Toen de bank onder curatele kwam, hebben wij vee en machines verkocht en de lening afgelost. Grond, huis en stallen staan te koop en het wachten is op de aantrekkende economie. Wij willen ergens in Europa opnieuw beginnen.”Junkies stelen jodiumWat een verhaal! Ranchers die met gasbranders rondlopen… “Is dat het meest bizarre, dat vleesvee cactussen te vreten kregen? ” vraag ik. De Texaan denkt even na. “Nee. Het meest extreme waren de junkies die vaten vol met jodium van je erf stalen. En geen kleine jerrycans… vaten van 200 liter! Daar kookten ze crack van, want het bestond toen nog voor 7 procent uit jodium. Dat hebben ze toen teruggebracht tot 2,5 procent, om een einde te maken aan dit soort praktijken.”Noorwegen?De Texanen wonen ergens in Europa en kijken niet alleen in Noorwegen rond. Zij hebben ook landen als Frankrijk en Denemarken bezocht. Het voordeel van Noorwegen is dat het geen EU-land is en in bepaalde dingen zoals het mestbeleid soepeler zijn. Ook een fikkie stoken op je land, is de normaalste zaak van de wereld. Erg belangrijk is de stabiele en goede melkprijs. Het verhaal dat Noorse boeren zoveel subsidie ontvangen, vind ik ondertussen wat achterhaald. Zeker nu ik van verscheidene mensen gehoord heb, hoeveel subsidie boeren elders in de EU ontvangen.Lange winters! Korte zomers!Het nadeel blijft het klimaat. Van mijn drie Noorse jaren hebben de koeien twee zomers drie à vier maanden buiten gelopen. Zomer 2010 zelfs maar twee maanden! Dan is een oude grupstal erg zwaar, ook al gaat het ‘maar’ om 20 a 25 melkkoeien, wat de gemiddelde bedrijfsgrootte is. Met een moderne loopstal wordt het verhaal anders, maar die heb ik de drie jaar dat ik er gewoond heb, nauwelijks te koop zien staan. Een tijdje terug schreef Eleonie Pijl daar ook een blog over.Meuk!De foto’s zijn gemaakt in zo’n typische Noorse te koop staande boerderij met grupstal, die Johan, de Texaan en ik bezocht hebben. Voordat we weggingen, waarschuwde ik de Texaan zich voor te bereiden op meuk (oude troep), maar dat het zo erg zou zijn, had ik niet verwacht! Al rondlopend kwam de Texaan tot de volgende conclusie: “als je hier aan het trekken gaat, kom je van het één in ‘t ander! Het beste is, de hele zaak plat en nieuw bouwen!” Deze boerderij is ‘t dus niet geworden. Lezers die tips en suggesties hebben voor de Texanen en die dat niet in een reactie op de blog willen plaatsen, kunnen die via mijn e-mail kwijt waarop ik ze door zal sturen.Goede raadAan iedereen die overweegt zich in het buitenland als boer te vestigen, willen de Texanen het volgende kwijt: “Ga niet te snel met zogenaamde emigratiebegeleiders in zee. Ook niet wanneer het landgenoten zijn die er al jarenlang boeren en pretenderen alles te weten! Je kan heel veel zelf! Ga af op je gevoel!”Foto's: Vera Wijnveen