‘Geen gelijke monniken meer in coöperatie’

Niet elke boer is gelijk en dat mag hij best terugvinden in zijn coöperatie.In ons geval is die coöperatie FrieslandCampina en die neem ik nu maar als voorbeeld. Maar het geldt voor alle coöperaties. Zo vind ik het prima dat er weidetoeslag is en dat duurzaamheid beloond wordt. Ook is het goed dat er controle is op de bedrijven van de leden. Voorzitter Frans Keurentjes vindt terecht dat het lidmaatschap vrijwillig is, maar niet vrijblijvend. De coöperatie moet als onderneming inspelen op de ontwikkelingen in de markt. Daarvoor gelden regels en die moeten door alle leden worden opgevolgd. Keurentjes heeft gelijk als hij zegt dat leden die dat niet willen, niet passen in de toekomst van zijn coöperatie. Een krachtige uitspraak, waarvan ik er wel wat meer zou willen horen. 'Melkaanvoer regulieren is een recht én een plicht van de coöperatie'Het is ook een recht – en wat mij betreft een plicht - van de coöperatie om de melkaanvoer te reguleren. Ik denk nog steeds dat een fabrieksquotum dat per periode kan wisselen, een oplossing kan zijn. De coöperatie Cosun heeft goede maatregelen bedacht om de aanvoer te reguleren nu de teelt van suikerbieten vrij is. Daar kan FrieslandCampina wat van leren. 'Ledenstop is goede zaak; niet nóg meer melk'Ook is het goed dat er geen nieuwe leden meer worden aangenomen. Er wordt nog steeds veel bulk gemaakt en dat verlaagt de melkprijs voor allemaal. Dus niet nog meer melk. Beter is het proberen melk kwijt te raken. De regeling van FrieslandCampina om afscheid te nemen met een bonus kan wat mij betreft best verlengd worden.Dan de melkprijs. Die is nu voor iedereen gelijk, met bepaalde toeslagen voor speciale prestaties, zoals weidetoeslag. Ik zou dat verder willen uitbreiden en dan ook op een andere wijze. De weidetoeslag bijvoorbeeld meer variëren. De hoogste toeslag – zet die maar boven die van Cono – voor boeren, die hun koeien dag en nacht in de wei hebben lopen. De toeslag voor alleen jongvee kan wel omlaag. Laat een boer van tevoren intekenen voor de regeling waaraan hij meedoet. Daar kan de coöperatie dan het beleid op afstemmen.Speciale categorieën, zoals gentechvrije melkEn speciale categorieën invoeren. Bijvoorbeeld voor gentechvrije melk. Of voor melk met een speciale samenstelling van eiwit en/of vet. De daarvoor benodigde melk met de vereiste eiwit-vetverhouding kan door een aparte groep boeren geleverd worden. Bij inschrijving, waarbij dan best een cirkel om de fabriek, waar het nieuwe product wordt gemaakt, getrokken mag worden. Voor deze melk speciale prijsafspraken met de boeren maken. Bij voorkeur voor een langere termijn.Intekenen op pakketten productenVerder lijkt het mij goed in te tekenen op pakketten producten. Boeren die een hekel hebben aan regels en toeslagen zouden moeten kunnen kiezen voor een basispakket bulkproducten. Bij voorbeeld boter, kaas en poeder. Alles zonder merk. Soms krijgen ze een lagere melkprijs dan het gemiddelde, soms een hogere. Zoals vorige herfst, toen de prijs van boter de pan uit rees. Echt een vrijheid-blijheidpakket.Zo kun je meer pakketten bedenken uit het scala van producten dat FrieslandCampina maakt. Voor de boer is er dan de keuze om te kiezen wat hem goed lijkt. De coöperatie weet waar ze aan toe is en kan via de melkprijzen sturen hoeveel melk men wil hebben. Die prijzen kunnen dan ook jaarlijks fluctueren.Ik weet het, niet uitputtend, deze opsomming, maar wel een richtingaanwijzer om een nieuwe koers in te slaan.