Fusie versnelt ontwikkeling Westfort

Over een jaar slacht én verwerkt Westfort de vleesvarkens in IJsselstein. De oude fabriek in Gorinchem wordt gebruikt om zeugen te slachten.De fusie tussen de bedrijven Egbert Kruiswijk Vleesproducten en Lunenburg Vlees heeft de ontwikkeling van varkensvleesbedrijf Westfort in een stroomversnelling gebracht. In het voorjaar van 2013 werd samenwerking tussen beide vleesfamilies formeel. Sinds oktober 2015 wordt geslacht in de nieuwe fabriek in het Utrechtse IJsselstein. Een jaar later is IJsselstein ‘Chinawaardig’ en mag vlees van deze slachterij naar China. Hiermee is het plaatje nog niet compleet. De helft van het varkensvlees wordt nu verwerkt in het nabijgelegen Oudewater (alle niet-orgaandelen). De bedoeling is dat in 2019 de vleesverwerking volledig in IJsselstein gebeurt, bij de slachterij. Tegelijk met de verdubbeling van de vleesverwerkingscapaciteit in IJsselstein wordt een grote vriesruimte gebouwd. De grond voor de nieuwbouw is gekocht. Vergunning- en tekentafelfaseDe uitbreidingsplannen zitten momenteel in de vergunning- en tekentafelfase. De Westfort-eigenaren Kruiswijk en Lunenburg zijn blij met hun keuze voor nieuwbouw in IJsselstein. Ze slachten wekelijks tussen de 40.000 en 45.000 vleesvarkens. Voldoende schaalgrootte om efficiënt te werken, verklaren zij. Het vervoer van karkassen is gehalveerd, nu de oude slachterij in Gorkum niet meer voor vleesvarkens in gebruik is. Dit komt de vleeskwaliteit ten goede. De karkassen zijn na de slacht sneller op temperatuur; na zeven uur. De indroogverliezen zijn zodoende lager. Ander voordeel is dat het vlees langer houdbaar blijft bij de eindafnemer.De nieuwe slachterij staat aan de rand van het industrieterrein. Net als overal in Nederland is ruimte schaars. Parkeergelegenheid is daarom gecreëerd op het dak van de slachterij, op 15 meter hoogte. Na het passeren van een elektronische toegangspoort is het mogelijk vanaf het parkeerdek, via trappen, of via de lift het gebouw in te gaan.Varkens aan de slachtlijn. Via de kijkersruimte kunnen bezoekers het hele slachtproces van A tot Z volgen. - Foto: Paul DijkstraVleesverwerkingDe verwerking van het varkensvlees doet Westfort zelf. Ook heeft het vleesbedrijf een baconfabriek en maakt het vleeswaren. Het verpakken van het varkensvlees voor de retail doet Westfort niet. Dat gebeurt bij Promessa, in opdracht van de supermarkt, of supermarkten hebben een eigen inpakafdeling.Het gros van de ruim twee miljoen varkens die het bedrijf jaarlijks slacht, komt via de handel, afkomstig van vaste leveranciers. De helft van het vlees wordt geëxporteerd naar zowel landen binnen als buiten Europa. De andere helft blijft in Nederland. Chinese verkoopsterDe export naar China is belangrijk voor Westfort. Voor export naar dit land heeft het bedrijf een Chinese verkoopster in dienst. De geboren Chinese opent deuren voor het bedrijf, die anders dicht blijven, verklaren beide eigenaren. Zij boort afzetkanalen aan via Chinese websites en heeft telefonisch contact met klanten in het land dat de helft van de mondiale varkensvleesconsumptie voor zijn rekening neemt. De meeste tijd is zij in IJsselstein. Maar regelmatig gaat ze ook naar China voor klant- en beursbezoek. De koppen, pootjes, staarten en organen voor de Chinese markt pakt het bedrijf aan de slachtlijn in. Binnen zeven uur zijn deze bijproducten op de gewenste temperatuur. Lunenburg en Kruiswijk samen voor hun nieuwe slachterij in IJsselstein. Hier slacht het bedrijf wekelijks tussen de 40.000 en 45.000 varkens. Er wordt in tweeploegendienst gewerkt. - Foto's: Paul DijkstraNa de nieuwbouw heeft Westfort een van de modernste slachterijen in zijn soort. Qua wachtstal, techniek, looplijnen, traceerbaarheid van karkassen en indeling ziet het er overzichtelijk uit. Het resultaat is dat overal gestaag, maar effectief wordt doorgewerkt. Gasten kunnen vanaf een overloop achter glas het slachtproces van begin tot eind volgen, zonder dat zij iemand in de weg lopen. Niets wordt verhuld voor de bezoekers.Nieuw afzetkanaal voor slachtzeugenDe nieuwbouw leidt ertoe dat de brutomarge bij Westfort stijgt. De logistieke kosten dalen en de arbeidsproductiviteit stijgt. De posten voor afschrijving en rente zijn na de nieuwbouw gestegen. Onder de streep blijft de marge eerstkomende jaren nog redelijk gelijk, betogen de directieleden. Komende jaren wordt ook nog veel geïnvesteerd. Zoals gezegd gaat de vleesverwerking in Oudewater weg. Tevens wordt de oude fabriek in Gorinchem gereedgemaakt om zeugen te slachten. Het slachten van zeugen staat voor dit najaar op de agenda. Voor varkenshouders komt er zodoende een nieuw afzetkanaal bij voor slachtzeugen. Een slachterij is meer dan vleesverwerking. De vergistingsinstallatie levert warmte en 20% van de benodigde elektriciteit. De ongeboren mest wordt vergist en als gedroogd restproduct afgezet. Een zakenpartner met aanvullende reststroom perst het geheel tot korrels.‘Prijzen van bijproducten liggen 30% lager’Tijdens het gesprek met Piet Lunenburg en Egbert Kruiswijk begin juli gaat de varkensprijs fors omlaag. Na maanden van stijgende of stabiele opbrengstprijzen van varkens, gaat het aan het begin van de zomervakantie ineens bergafwaarts op de varkensmarkt.Hoe kan dit?Lunenburg: “Meer factoren spelen een rol. De vakantie begint. In Zuid-Europa sluiten vleesverwerkers en zakt de vraag. Ook in China loopt de vraag terug. Vlees gaat nu ook niet meer naar China, zoals een jaar geleden het geval was. Alleen bijproducten. De prijzen van deze bijproducten liggen 30% lager dan vorig jaar. Vanuit Amerika en Brazilië is meer aanbod, tegen lagere prijzen. Buiken brengen een euro per kilo minder op dan in het voorjaar. De marge is voor ons helemaal weg.”Is China niet meer interessant?Lunenburg: “Zeker nog. Er gaat nog een groot volume producten heen. Het is een soort correctie die momenteel plaatsheeft. Na de Chinese importboom van vorig jaar, zoekt de markt nieuw evenwicht.” Voldoen de Nederlandse varkens nog?Kruiswijk: “Niet geheel meer. We gaan netto meer betalen voor varkens met meer spek en het kortingsvrije gewichtstraject naar boven verruimen. Voor landen in Azië en Zuid-Europa zijn varkens nodig met meer vetbedekking. Door de fokkerij en het berenmesten neemt de spekdikte juist af. De vleesrijke varkens zijn prima geschikt voor de Engelse markt en Nederland, maar niet overal meer. We hebben meer spreiding nodig in de karkassamenstelling van de varkens.Een ander aspect is dat we niet willen dat de varkens nog magerder worden. Dat gaat ten koste van de smaak. In Nederland, maar ook in Duitsland staat de varkensvleesconsumptie onder druk. Vorig jaar is het volume in Nederland 6% gezakt. Deze tendens moet stoppen. Dan moet het vlees om te beginnen lekkerder zijn.”En de beren, kunnen jullie daarmee uit de voeten?Kruiswijk: “Ja, voor de supermarkten wel. Die hanteren non-castratie als inkoopvoorwaarde voor hun conceptvlees. Voor de gangbare varkens wil ik geen beren. Ik kan niet meer beren inkopen dan er afzet is bij de retail. Als er door omstandigheden meer beren zijn dan de retail afneemt, is de afzet daarvan lastig.”Hebben jullie een eigen notering? Zo ja, wat doet deze?Kruiswijk: “Wij hebben een eigen notering. Die delen we met onze leveranciers. We publiceren deze notering vooralsnog niet op onze site, maar overwegen wel dat te gaan doen.”Half gangbaar, half conceptvarkensEigenaren van het varkensvleesbedrijf Westfort zijn Egbert Kruiswijk en Piet Lunenburg. Samen met Robert van ’t Hoff vormen zij de driekoppige directie van het bedrijf. Westfort slacht alleen varkens, op jaarbasis 2,2 miljoen dieren. Dit komt overeen met een marktaandeel in Nederland van 15%. De varkens zijn allemaal afkomstig van Nederlandse bedrijven.Het slachten gebeurt in IJsselstein. Daar wordt de helft van de karkassen verwerkt. De andere helft wordt verwerkt in het nabijgelegen Oudewater, tot in 2019 de uitbreiding en vriesruimte in IJsselstein een feit is. Uitgezonderd het biologische varkensvlees, wordt dan alles in IJsselstein verwerkt. De verwerking van het biologische vlees gebeurt in Hedel (Gelderland).Naast biologisch, slacht het bedrijf Beter leven-varkens/Varken van Morgen, Friberne-varkens en varkens van de Keten Duurzaam Varkensvlees. De helft van de varkensaanvoer betreft conceptvarkens uit een van de genoemde programma’s. De andere helft zijn gangbare, IKB-varkens. De wekelijkse omzet van Westfort is circa € 9 miljoen, afhankelijk van de vleesprijzen.