Friese boer in actie tegen ‘bizar’ ganzenbeleid

Meer dan honderd boeren tekenen protest aan tegen het ganzenbeleid van provincie Friesland. Ook melkveehouder Jacob Porsius uit Haskerdijken. Een deel van zijn bedrijf dreigt buiten het foerageergebied te gaan vallen. Dat gaat hem veel geld kosten.Het loopt de spuigaten uit met de ganzen, zegt Jacob Porsius. De provincie Friesland heeft het helemaal uit de hand laten lopen. Jaarlijks telt hij meer ganzen op zijn land. De aantallen zijn de afgelopen vijftien jaar meer dan verdubbeld. En wat doet de provincie nu? De foerageergebieden worden met 10% ingekrompen en de schadevergoeding gaat omlaag. “De kosten van het provinciale wanbeleid worden afgewenteld op de boer. Ik vind dat schandalig.”De melkveehouder uit Haskerdijken laat het er niet bij zitten. Zijn bezwaarschrift tegen de verkleining van het foerageergebied ligt inmiddels op het provinciehuis in Leeuwarden. Hij is overigens niet de enige bezwaarmaker. Meer dan honderd boeren hebben zich bij de provincie gemeld. Jacob Porsius: “Boeren zijn de dupe van falend overheidsbeleid.” - Foto: Anne van der WoudeNiet optimistischEind januari buigen Provinciale Staten zich over de boerenbezwaren. Porsius hoopt dat de politici wakker worden, maar erg optimistisch is hij niet gezien de ontwikkelingen in de afgelopen jaren.Porsius heeft een bedrijf met 120 melkkoeien en 70 stuks jongvee. Zijn boerderij ligt pal naast het natuurgebied De Deelen, niet ver van Heerenveen. Ganzen zijn er altijd geweest, hij is met de vogels opgegroeid. Best mooie dieren, maar het wordt een ander verhaal als duizenden grauwe ganzen je eiwitrijke voorjaarsgras bevuilen en wegvreten.Leren leven met ganzenschadeIn zekere mate heeft Porsius geleerd om ermee te leven. Sinds 2000 valt zijn hele bedrijf in een foerageergebied. Naast een hectarevergoeding krijgt hij alle schade vergoed. Dat geeft altijd een hoop gedoe, maar er viel mee te leven. Omdat de omvang van de ganzenpopulatie niet adequaat wordt gereguleerd, nemen de aantallen elk jaar toe. Dat leidt voor de provincie logischerwijs tot hogere kosten. “In plaats van maatregelen te nemen zodat de populatie wordt ingekrompen, wordt er simpelweg bezuinigd. Boeren worden zo de dupe van falend overheidsbeleid.”‘Vertel mij maar eens hoe ik ganzen kan verjagen zonder de rust te verstoren in het omliggende foerageergebied’Eind vorig jaar bleek opeens dat 3 hectare van zijn grond uit het foerageergebied wordt gehaald. “Voor dat perceel kom ik dus in een andere regeling terecht. Ik moet dan eerst € 300 zogeheten behandelkosten betalen om überhaupt voor een schadevergoeding in aanmerking te komen. Vervolgens geldt een eigen risico. En bovendien moet ik aantonen dat ik alles heb gedaan om de ganzen te verjagen. Vertel mij maar eens hoe ik de ganzen kan verjagen uit dat perceel zonder de rust te verstoren in het omliggende foerageergebied. Is natuurlijk onmogelijk.”‘Dubieuze rol’ agrarische natuurverenigingPorsius benadrukt dat hij niet de enige is. Op de nieuwe kaart van het foerageergebied rondom De Deelen zijn nu allemaal witte vlekken te zien. In plaats van het gebied aan de buitenzijde te verkleinen – daar liggen de percelen met de minste ganzenschade – zijn her en der stukken grond van de kaart geschrapt. “Het bestuur van de agrarische natuurvereniging speelt hierbij een dubieuze rol”, zegt hij. “De provincie heeft de vereniging gevraagd het ingekrompen foerageergebied in te tekenen. Dat is gebeurd, maar zonder overleg met de leden. Niemand snapt welke criteria hierbij zijn gebruikt. Logisch is het in ieder geval niet.”Duizenden euro’s per jaarDe melkveehouder ageert ook tegen de zogeheten bonus-malusregeling van de provincie. Die regeling komt erop neer dat als de totale ganzenschade in Friesland niet omlaag gaat, de uitgekeerde vergoedingen aan boeren fors worden verlaagd. Weliswaar krijgen de jagers wat meer mogelijkheden om ganzen buiten de foerageergebieden te verjagen, maar Porsius gelooft niet dat hiermee de aantallen fiks worden verminderd. “Vooral de boeren buiten de foerageergebieden zijn hiervan de dupe. Bij mij gaat het om 3 hectare, bij collega’s om 10 of 15 hectare. Dat kost ondernemers zo duizenden euro’s per jaar.”‘Het grootste probleem is eigenlijk dat de provincie beter luistert naar natuurorganisaties dan naar boeren’Boos is hij ook op de natuurorganisaties. Al jaren praten de betrokken partijen – boeren, natuurbeschermers en overheid – over een goede aanpak om de populatie in de hand te houden, maar de terreinbeherende organisaties trekken altijd aan het langste eind. “Zij kiezen voor het pamperen van de ganzen. De boeren buiten de foerageergebieden moeten meer doen aan bejaging en verjaging, zeggen ze. Maar boeren en jagers zijn met handen en voeten gebonden aan regels. Het grootste probleem is eigenlijk dat de provincie beter luistert naar de natuurorganisaties dan naar de boeren.”