‘Fosfaatrechten zijn voor de dommen’

Het gaat tegen het gevoel in en vergt beheersing, maar nu even geen fosfaatrechten kopen is zo dom nog niet. Medio 2018 gaat de prijs flink zakken!De oneliner ‘fosfaatrechten zijn voor de dommen’ plaatste ik een poosje terug op een symposium. Natuurlijk, met een knipoog. Maar als je voor 3 ton fosfaatrechten koopt om 35 koeien meer te melken, weet je zeker dat je er minstens vijf jaar over doet om dit terug te verdienen. En dan moet je ook nog tot de beste boeren behoren. Wie gaat er nou vijf jaar 35 koeien extra melken en daar niks mee verdienen? Is dat nou niet een beetje dom?Wie niet tot de rendabelste boeren behoort, of bij een slechte melkprijs in de problemen raakt, heeft nu een alternatief: de fosfaatrechten verzilveren. Door niet te melken en je land te verhuren verdien je de de komende tien jaar waarschijnlijk meer dan als je blijft melken. Elke dag vroeg op en niks verdienen, of slapend rijk worden. Wat is de slimste keuze?‘Slim van banken of dom voor sector?’De Rabobank vindt de prijs voor rechten inmiddels veel te hoog. Maar onbedoeld is de bank zelf een belangrijke veroorzaker hiervan. De grote welwillendheid om te financieren is een aanjager van de kostprijs van de Nederlandse boeren. Als de Rabobank alleen bedrijven financiert waar de kostprijs lager is dan 32 cent en een strikte aflossing hanteert van vijf jaar voor rechten en tien jaar voor gebouwen, dan halveert morgen de prijs. Is dit slim van de banken of dom voor de sector?LTO heeft gekozen voor vrij verhandelbare fosfaatrechten. Dat geeft ruimte voor ondernemerschap en bedrijfsontwikkeling. Ik vind dat met oogkleppen op doorgaan op een doodlopende weg. Schaalvergroting, steeds verder intensiveren, doorgaan in de ratrace waar we al jaren inzitten en fosfaatrechten die de kostprijs enorm verhogen. ‘De keuze voor vrij verhandelbare rechten is de grootste blunder die LTO heeft begaan de afgelopen jaren’Ruimte voor de cowboys en laat de gezinsbedrijven zichzelf maar redden. Geen discussie over gewenste gezonde structuur of over levensvatbare bedrijven die een redelijke vergoeding krijgen en een gewaardeerde plek innemen in de maatschappij. De keuze voor vrij verhandelbare rechten is de grootste blunder die LTO heeft begaan de afgelopen jaren. De politiek roept van alles over de veehouderij, maar doet ook niks om tot een gewenste ontwikkeling van de sector te komen. Niks grondgebondenheid, niks voorwaarden aan de verkoop van fosfaatrechten. Laat het recht van de sterkste maar gelden. In Noord-Brabant probeert de provinciale politiek orde op zaken te stellen, maar of dit nou de manier is? Als we duurzame veehouderij willen, dan moet je een idee hebben over toekomstige inrichting en het lef hebben keuzes te maken die ongewenste ontwikkeling stoppen. Dan zijn vrij verhandelbare fosfaatrechten eigenlijk geen optie. Den Haag gaat hier toch wel een beetje dom mee om.Verzet van varkensboeren tegen uitwisseling rechtenNog steeds verzetten een aantal varkensboeren zich tegen uitwisseling van rechten tussen de varkens en koeien. Er zijn een kleine 100 varkensbedrijven die gemiddeld 7.500 varkens per bedrijf hebben. Er is een handvol bedrijven met gemiddeld 40.000 varkens. Dat zijn de grote groeiers en die hebben er alle belang bij dat de prijs voor fosfaat laag blijft, zodat ze kunnen doorgaan met groeien. In Brabant is bijna de helft van alle Nederlandse varkens gehuisvest. Daar is behoefte aan minder varkens en herstructurering, omdat de acceptatie gewoon op is. Hoe dom is het van de LTO en de vakgroep om niet te kiezen voor uitwisselbaarheid van rechten? Zo kun je warm saneren, en steeds meer varkensboeren omarmen dit idee.Cashpositie op bedrijvenJa, ook ik ga fosfaatrechten kopen, maar niet direct. Dat ga ik doen als ik denk dat ik er wat aan kan verdienen. Ik voorspel dat binnen een jaar de prijs enorm inklapt, want de melkprijs gaat ongetwijfeld weer naar een nieuw dieptepunt. Banken zullen dan terughoudender zijn. Er zitten nauwelijks nog uitbreidingen van melkveebedrijven in de pijplijn. De cashpositie zal snel verslechteren op de bedrijven, omdat melkveehouders volgend voorjaar veel belasting moeten betalen. Op veel bedrijven is de aflossingsverplichting nu al veel groter dan de afschrijving, en daar moet je wel belasting over betalen. Er komt ruim fosfaat beschikbaar. Uitwisseling van fosfaat tussen sectoren is een kwestie van tijd. De politiek gaat de cowboys een halt toeroepen.‘Nu even geen fosfaatrechten kopen is zo dom nog niet’Het is tegen het gevoel in en vergt beheersing, maar nu even geen fosfaatrechten kopen is zo dom nog niet. Meer halen uit je bedrijf en de koeien die je hebt is de uitdaging, en levert direct meer geld op.