‘Boeren komen nog verder in de loopgraven’

Al zijn boeren het vaak oneens met belangenbehartiger LTO, uit onvrede extremen opzoeken werkt niet.Boeren voelen zich slecht vertegenwoordigd door hun bonden, zo bleek een tijdje geleden in een serie in dagblad Trouw. Nu komt uit een onderzoek van Agrio naar voren dat 40% van de boeren LTO te slap vindt in belangenbehartiging en sectorpromotie. ‘LTO slaat te weinig met de vuist op tafel’, aldus de onderzoekers.Ook ik ben het vaak hartstochtelijk oneens met LTO, bijvoorbeeld over dat gejuich bij de afschaffing van het melkquotum (‘bevrijdingsdag’), over hun vergoelijking van misstanden (‘minder insecten? komt niet door ons hoor!’) of over het standpunt in de klimaatmaatregelen (‘veelbelovende technologieën’). Maar ik geef het je te doen, met een kippenhok vol haantjes vergaderen en dan met 1 stem naar buiten treden. Een pausverkiezing lijkt me eenvoudiger.Lucht, grond en water is van iedereenDie 40% is over iets heel anders ontevreden. Die vindt dat LTO niet hard genoeg van zich af bijt en te weinig eist dat het eens klaar moet zijn. Dus als er gif in het milieu of stikstof in de natuur zit of als grutto’s verdwijnen, moet LTO volgens deze ontevredenen ontkennen, rectificatie eisen en vooral niet meegaan met milieuvriendelijker plannen.Nu wil ik niet iedereen over een kam scheren, maar ik denk dat een groot deel van deze 40% terug wil naar een soort verleden toen de boer kon doen en laten wat hij wilde, omdat hij zelf wel wist wat het beste was. Helaas voor hen, vroeger is niet meer. De grond, de lucht en het water, zelfs de dieren zijn tegenwoordig van iedereen en dus moeten we samen beslissen wat het beste is – hoe moeilijk ook. Daarin heeft LTO een Hercules-taak, maar die moet wel geklaard worden.Terug naar vroeger is een verontrustend ideeIk vind het verontrustend dat een grote groep denkt dat dit ‘terug naar vroeger’ succesvol verdedigd kan worden door Thierry Baudet met zijn beweging. Deze man vindt dat het klimaatprobleem niet bestaat, dat we uit de EU moeten en dat de wetenschap linkse kul verkoopt. Wat moeten boeren met een man die wil breken met profijtelijke handelsblokken?Wat moeten we met een partij die groot probeert te worden door een fantasie van vervlogen tijden? Wat moeten boeren met een man die wil breken met profijtelijke handelsblokken, nuttige internationale verdragen en universele kennis? Hij lijmt het volk met mooie woorden in ruil voor een stem. Maar het is volkomen duister wat je ervoor terugkrijgt.Afkeren van LTO, kiezen voor Baudet geen oplossingIk weet niet of de afkeer van LTO en de keuze voor Baudet dezelfde voedingsbodem hebben – ik denk het soms wel – maar ik vrees dat deze ontwikkeling rampzalig zal uitpakken. Met zulke voorkeuren komen de boeren nog verder in de loopgraven en zetten ze zich lijnrecht tegenover de wereld waarvan ze zo afhankelijk zijn. Onvrede bestrijd je niet door je af te wenden van de toekomst. De toekomst maak je samen in het contact met de samenleving.